Ένα σπάνιο πρωτεύον της Ινδονησίας, το βραδυκίνητο της Μπάνγκα (Nycticebus bancanus), το οποίο για σχεδόν έναν αιώνα θεωρούνταν χαμένο από την επιστημονική βιβλιογραφία, αποδείχθηκε ότι εξακολουθεί να ζει. Πάνω από 90 βραδυκίνητα της Μπάνγκα έχουν διασωθεί τα τελευταία δέκα χρόνια από τοπικό κέντρο περίθαλψης άγριας ζωής στο νησί Μπάνγκα. Αυτή η εξέλιξη φέρνει το είδος ξανά στο προσκήνιο, ενώ οι ειδικοί ζητούν άμεσα μέτρα για τη διατήρησή του.
Η επανεμφάνιση ενός σπάνιου είδους
Το βραδυκίνητο της Μπάνγκα, ένα σπάνιο πρωτεύον της Ινδονησίας, είχε μείνει εκτός της επιστημονικής βιβλιογραφίας για σχεδόν έναν αιώνα. Η τελευταία επιστημονική καταγραφή του είδους είχε δημοσιευτεί το 1937, με αποτέλεσμα να παραμείνει για δεκαετίες σχεδόν έξω από το πεδίο της επιστημονικής έρευνας. Αυτή η απουσία από τις δημοσιεύσεις είχε δημιουργήσει την εντύπωση ότι το είδος είχε εξαφανιστεί.
Ωστόσο, η πραγματικότητα ήταν διαφορετική. Μια νέα επιστημονική δημοσίευση επιβεβαιώνει την παρουσία του βραδυκίνητου της Μπάνγκα, αποτελώντας την πρώτη επιστημονική τεκμηρίωση του είδους έπειτα από σχεδόν 100 χρόνια. Η δημοσίευση αυτή αποκαλύπτει παράλληλα το επισφαλές μέλλον του ζώου, καθώς αντιμετωπίζει σοβαρές απειλές στον φυσικό του βιότοπο.
Οι προσπάθειες διάσωσης και περίθαλψης
Το Κέντρο Διάσωσης Άγριας Ζωής Alobi, το οποίο βρίσκεται στο νησί Μπάνγκα της Ινδονησίας, έχει διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην επιβίωση του είδους. Μέσα σε διάστημα δέκα ετών, το κέντρο έχει περιθάλψει περισσότερα από 90 βραδυκίνητα. Πριν από αυτές τις συστηματικές διασώσεις, υπήρχαν μόνο σποραδικές αναφορές, φωτογραφίες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και μια αδημοσίευτη πτυχιακή εργασία που περιέγραφε δύο ζώα στις εγκαταστάσεις του κέντρου.
Από τα πάνω από 90 ζώα που διασώθηκαν, τα 86 ανάρρωσαν πλήρως και απελευθερώθηκαν σε επτά επιλεγμένες τοποθεσίες. Οι περιοχές αυτές επιλέχθηκαν με κριτήριο την ύπαρξη μεγαλύτερων εκτάσεων δάσους, προσφέροντας ένα ασφαλέστερο περιβάλλον για την επανένταξή τους. Οι διασώσεις πραγματοποιήθηκαν σε τέσσερις διαφορετικές περιοχές του νησιού, καθώς και στην πόλη Πανγκάλπινανγκ, γεγονός που υποδηλώνει μια ευρεία γεωγραφική διασπορά των περιστατικών.
Οι απειλές για τον βιότοπο και τον πληθυσμό
Παρά την επανεμφάνιση του είδους, το βραδυκίνητο της Μπάνγκα χαρακτηρίζεται ως Κρισίμως Κινδυνεύον από τη Διεθνή Ένωση για τη Διατήρηση της Φύσης (IUCN). Το μέλλον του είναι ιδιαίτερα επισφαλές λόγω της συνεχούς καταστροφής των δασών, της παράνομης εξόρυξης κασσιτέρου και της επέκτασης των φυτειών φοινικέλαιου. Αυτές οι ανθρώπινες δραστηριότητες περιορίζουν σημαντικά τον φυσικό βιότοπο του ζώου, αναγκάζοντάς το να έρχεται όλο και συχνότερα σε επαφή με ανθρώπους.
Σύμφωνα με τον διευθυντή του Κέντρου Διάσωσης Άγριας Ζωής Alobi, Langka Sani, η παράνομη εξόρυξη κασσιτέρου και η εκτεταμένη αποψίλωση για τη δημιουργία φυτειών φοινικέλαιου έχουν περιορίσει δραματικά τα δάση του νησιού. Τα ζώα εντοπίζονται πλέον κυρίως σε κατοικημένες περιοχές και δρόμους, με ορισμένα να έχουν διασωθεί από αιχμαλωσία, ενώ άλλα είχαν υποστεί εγκαύματα από ηλεκτρικό ρεύμα. Οι περιπτώσεις αυτές αναδεικνύουν τις σοβαρές πιέσεις που αντιμετωπίζει το είδος λόγω της συρρίκνωσης του φυσικού του περιβάλλοντος.
Η γεωγραφική διασπορά και οι προκλήσεις
Η γεωγραφική διασπορά των περιστατικών διάσωσης, που καλύπτει τέσσερις περιοχές του νησιού και την πόλη Πανγκάλπινανγκ, αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο το είδος να εξακολουθεί να συναντάται σε μεγάλο μέρος της Μπάνγκα. Ωστόσο, αυτή η ευρεία παρουσία δεν συνεπάγεται την ασφάλεια των πληθυσμών του. Αντιθέτως, οι πληθυσμοί ενδέχεται να είναι κατακερματισμένοι και απομονωμένοι μεταξύ τους, καθιστώντας τους ιδιαίτερα ευάλωτους στην περαιτέρω απώλεια δασών και στην υποβάθμιση του περιβάλλοντος.
Οι ειδικοί τονίζουν την ανάγκη για άμεσα και αποτελεσματικά μέτρα προστασίας, ώστε να διασφαλιστεί η επιβίωση του βραδυκίνητου της Μπάνγκα. Η νέα επιστημονική δημοσίευση, σε συνδυασμό με τις προσπάθειες του κέντρου διάσωσης, αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για την αναγνώριση και την προστασία αυτού του μοναδικού πρωτεύοντος της Ινδονησίας.
Με πληροφορίες από: Gazzetta