Κοινωνία

Οι αμυντικές δαπάνες για τα F-35: Το κόστος των εξοπλισμών και οι πολιτικές διαστάσεις

Κωνσταντίνα Κοσμά
09-10-26

Η ελληνική κυβέρνηση έχει προχωρήσει στην υπογραφή μιας μεγάλης αμυντικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ, η οποία αφορά το μέλλον του προγράμματος των μαχητικών F-35. Η συμφωνία αυτή περιλαμβάνει την αγορά των όπλων που θα εξοπλίσουν τα αεροσκάφη, ένα σκέλος που έχει ήδη «κλειδώσει», καθώς και το ενδεχόμενο άσκησης option για την προμήθεια επιπλέον 20 αεροσκαφών. Οι εξελίξεις αυτές έρχονται στο προσκήνιο σε μια περίοδο όπου οι πολιτικές κινήσεις και οι δημόσιες εμφανίσεις αποκτούν ιδιαίτερη σημασία.

Η εν λόγω αμυντική συμφωνία, με το ιδιαίτερα μεγάλο κόστος που τη συνοδεύει, αναδεικνύεται σε κεντρικό θέμα συζήτησης, καθώς η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν ενεργειακό εφιάλτη. Παράλληλα, η κυβέρνηση επιμένει σε μια πολιτική επιδομάτων για ορισμένους, ενώ το υπερπλεόνασμα παραμένει σε μεγάλο βαθμό αναξιοποίητο για ευρύτερες παροχές.

Οι αμυντικές συμφωνίες και οι πολιτικές φωτογραφίες

Στο πλαίσιο των διεθνών σχέσεων, ο Μάρκο Ρούμπιο φωτογραφήθηκε στην Πνύκα, μια κίνηση που, όπως αναφέρεται, θα του είναι πολύ χρήσιμη για τη μελλοντική του πολιτική καριέρα. Αντίστοιχα, η ελληνική κυβέρνηση διαθέτει μια φωτογραφία με έναν Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών κάτω από την Ακρόπολη.

Σε αυτή τη συνάντηση, ανακοινώθηκε ότι η Τουρκία δεν θα προχωρήσει στην αγορά μαχητικών F-35, εάν δεν απαλλαγεί από τους S-400. Είναι αξιοσημείωτο ότι η μεγάλη αμυντική συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και ΗΠΑ για το πρόγραμμα των F-35 είχε υπογραφεί πριν λάμψουν τα φλας αυτών των πολιτικών φωτογραφιών.

Το μεγάλο κόστος των F-35

Στη χώρα μας, δεν εκφράζεται αντίθεση προς τις αμυντικές δαπάνες, ωστόσο το κόστος που συνεπάγεται η προμήθεια των F-35 είναι ιδιαίτερα υψηλό. Αυτό συμβαίνει σε μια συγκυρία όπου η οικονομία αντιμετωπίζει προκλήσεις, με την κυβέρνηση να διατηρεί μια στάση που δεν προβλέπει σημαντικές παροχές από το υπερπλεόνασμα.

Ακόμη και τα 95 εκατομμύρια ευρώ που δόθηκαν στους βιομηχάνους αντιμετωπίζονται, κατά την εκτίμηση, ως ένα μικρό επίδομα. Η κατάσταση αυτή αφήνει τη μεσαία τάξη και τους μικροεπαγγελματίες να παρακολουθούν σαστισμένοι τις εξελίξεις, αναρωτώμενοι πού κατευθύνεται το «πολύ χρήμα».

Το πακέτο οπλισμού των μαχητικών

Η απόκτηση των F-35 δεν ολοκληρώνεται με την αγορά των ίδιων των αεροσκαφών. Ένα μαχητικό πέμπτης γενιάς απαιτεί επαρκές απόθεμα σύγχρονων πυραύλων και βομβών για να είναι επιχειρησιακά αποτελεσματικό, καθώς χωρίς αυτά είναι σαν ένα υπερσύγχρονο αυτοκίνητο χωρίς καύσιμο.

Για τον λόγο αυτό, η Ελλάδα προχωρά παράλληλα στη διαμόρφωση ενός σημαντικού πακέτου οπλισμού για τα F-35. Το πακέτο αυτό περιλαμβάνει έξι βασικές κατηγορίες όπλων: τους πυραύλους AIM-120D AMRAAM, AIM-260 JATM, AIM-9X, JASSM-ER, καθώς και τα συστήματα Harpoon και StormBreaker.

Ο προϋπολογισμός και οι εκτιμήσεις

Οι ελληνικές απαιτήσεις για τον οπλισμό των F-35 περιλαμβάνουν συγκεκριμένες ποσότητες, οι οποίες ωστόσο δεν έχουν γίνει δημόσια γνωστές. Ο προϋπολογισμός που απαιτείται για το σύνολο του οπλισμού, ανάλογα με τον τελικό αριθμό των παραγγελιών, εκτιμάται ότι κινείται κοντά στο 1 δισεκατομμύριο ευρώ.

Παλαιότερες εκτιμήσεις τοποθετούσαν το ποσό περίπου στα 850 εκατομμύρια ευρώ. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι αναφερόμενες ποσότητες και τα ποσά αποτελούν ένα αναλυτικό μοντέλο εκτίμησης, βασισμένο στις λογικές ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων, και όχι μια επίσημη ελληνική παραγγελία.

Η πολυπλοκότητα των πωλήσεων FMS

Υπάρχει μια σημαντική λεπτομέρεια όσον αφορά τις αμερικανικές πωλήσεις μέσω του προγράμματος FMS (Foreign Military Sales). Σε αυτές τις πωλήσεις, το κόστος δεν περιορίζεται μόνο στην τιμή του ίδιου του βλήματος ή του οπλικού συστήματος.

Το πακέτο μιας τέτοιας αγοράς περιλαμβάνει επιπλέον στοιχεία, όπως η εκπαίδευση του προσωπικού, η προμήθεια ανταλλακτικών, τα δοχεία μεταφοράς και αποθήκευσης, ο απαραίτητος εξοπλισμός υποστήριξης, το λογισμικό, η τεχνική υποστήριξη και τα μεταφορικά έξοδα. Για όλους αυτούς τους λόγους, το πραγματικό κόστος ενός ολοκληρωμένου πακέτου είναι αισθητά υψηλότερο από το άθροισμα μιας απλής «τιμής ανά πύραυλο».

Με πληροφορίες από: Topontiki