Σε μια πρωτοφανή κίνηση για την αντιμετώπιση της κρίσης του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο, η κυβέρνηση προχωρά στην επιστράτευση των Ενόπλων Δυνάμεων. Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας αναλαμβάνει πλέον τον επιχειρησιακό συντονισμό των εμπλεκόμενων δημόσιων υπηρεσιών και φορέων. Η εξέλιξη αυτή έρχεται εν μέσω έντονων αντιδράσεων από τους κτηνοτρόφους του νησιού, οι οποίοι αντιδρούν στις μαζικές θανατώσεις ζώων, ενώ η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου είχε αποφασίσει το προσωρινό «πάγωμα» των σχετικών διαδικασιών.
Η κυβερνητική απόφαση και ο ρόλος των Ενόπλων Δυνάμεων
Με κυβερνητική τροπολογία, το υπουργείο Εθνικής Άμυνας αναλαμβάνει τον επιχειρησιακό συντονισμό των πολιτικών υπηρεσιών στις περιφερειακές ενότητες που πλήττονται από τον αφθώδη πυρετό. Ο στρατιωτικός μηχανισμός θα έχει τη δυνατότητα να συντονίζει τις ενέργειες που αφορούν τις θανατώσεις και τις ταφές των ζώων, τις απολυμάνσεις, καθώς και τον καθορισμό των ζωνών προστασίας.
Ειδικότερα, η τροπολογία αναφέρει ότι «Στις περιφερειακές ενότητες που πλήττονται από αφθώδη πυρετό και στις οποίες εφαρμόζεται το άρθρο 69 του ν. 5325/2026, το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας αναλαμβάνει και υλοποιεί τον επιχειρησιακό συντονισμό των εμπλεκόμενων αρμόδιων δημοσίων υπηρεσιών και φορέων, με σκοπό την αποτελεσματική αντιμετώπιση της επιζωοτίας, κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης». Η συγκεκριμένη διατύπωση έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, καθώς προβλέπει την ανάληψη του επιχειρησιακού συντονισμού «κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης».
Η έκταση της κρίσης και οι μαζικές θανατώσεις
Η έκταση της κρίσης του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο είναι σημαντική, όπως αποτυπώνεται στα επίσημα στοιχεία. Μέχρι σήμερα, περισσότερα από 80.000 αιγοπρόβατα έχουν θανατωθεί στο νησί. Αυτό συνέβη μετά την επιβεβαίωση 192 εστιών αφθώδους πυρετού, γεγονός που έχει οδηγήσει σε ένα εκρηκτικό κλίμα.
Ο αριθμός των θανατωμένων ζώων αποτελεί ένα σημαντικό μέρος του συνολικού ζωικού κεφαλαίου της Λέσβου. Ο συνολικός πληθυσμός των αιγοπροβάτων στο νησί εκτιμάται ότι κυμαίνεται μεταξύ 400.000 και 450.000 ζώων. Ο γενικός γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, μιλώντας στην ΕΡΤ, επιβεβαίωσε τα στοιχεία αυτά, δηλώνοντας ότι έχουν καταγραφεί 192 επιβεβαιωμένες εστίες και έχουν θανατωθεί πάνω από 80.000 αιγοπρόβατα.
Οι αντιδράσεις από κτηνοτρόφους και γεωτεχνικούς
Η απόφαση για την επιστράτευση των Ενόπλων Δυνάμεων και οι μαζικές θανατώσεις έχουν προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις. Οι κτηνοτρόφοι της Λέσβου εκφράζουν την έντονη δυσαρέσκειά τους για τις διαδικασίες που ακολουθούνται, με την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου να έχει ήδη αποφασίσει το προσωρινό «πάγωμα» των σχετικών ενεργειών.
Την ίδια στιγμή, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Γεωτεχνικών Δημοσίων Υπαλλήλων εξαπολύει σφοδρή επίθεση κατά της κυβέρνησης. Η Ομοσπονδία κάνει λόγο για επιβολή «στρατιωτικού νόμου στην κτηνοτροφία», χαρακτηρίζοντας την κίνηση ως «επικίνδυνη εκτροπή». Επιπλέον, κατηγορεί την κυβέρνηση για απαξίωση των αρμόδιων επιστημονικών υπηρεσιών, υπογραμμίζοντας την αντίθεσή της στην ανάθεση του συντονισμού των ενεργειών στον στρατιωτικό μηχανισμό.
Το νομικό πλαίσιο και τα υποχρεωτικά μέτρα
Ο γενικός γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, εξήγησε ότι η θανάτωση των ζώων αποτελεί ένα υποχρεωτικό μέτρο. Το μέτρο αυτό προβλέπεται τόσο από την ευρωπαϊκή όσο και από την ελληνική νομοθεσία, ειδικά για τις ασθένειες που ανήκουν στην κατηγορία Α.
Σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, από τη στιγμή που επιβεβαιώνεται ένα κρούσμα αφθώδους πυρετού σε μία κτηνοτροφική μονάδα, προβλέπεται η θανάτωση όλων των ζώων που βρίσκονται στην εκτροφή. Αυτό το μέτρο εφαρμόζεται με στόχο τον περιορισμό της εξάπλωσης της επιζωοτίας και την προστασία του υπόλοιπου ζωικού κεφαλαίου.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis