Ισχυρή σεισμική δραστηριότητα αναστάτωσε την Κρήτη το μεσημέρι του Σαββάτου 20 Ιουνίου 2026. Μέσα σε διάστημα έξι λεπτών, δύο διαδοχικές επιφανειακές δονήσεις σημειώθηκαν στον θαλάσσιο χώρο κοντά στη Γαύδο, κινητοποιώντας άμεσα τις αρχές και θέτοντας σε επιφυλακή την επιστημονική κοινότητα.
Το χρονικό των δύο δονήσεων
Οι σεισμικοί σταθμοί κατέγραψαν τη δραστηριότητα στο κεντρικό τμήμα του ελληνικού τόξου, όπου συγκρούονται η αφρικανική και η ευρασιατική τεκτονική πλάκα:
- Ο προσεισμός: Εκδηλώθηκε στις 12:31 με μέγεθος 4,6 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ, με επίκεντρο 5 χιλιόμετρα ανατολικά της Γαύδου και εστιακό βάθος 13,4 χιλιόμετρα.
- Ο κύριος σεισμός: Ακολούθησε έξι λεπτά αργότερα, στις 12:37, με ισχυρότερη ένταση 5,3 Ρίχτερ. Το επίκεντρο εντοπίστηκε 7 χιλιόμετρα ανατολικά-βορειοανατολικά του νησιού, με εστιακό βάθος 13,8 χιλιόμετρα.
Οι δονήσεις είχαν διάρκεια και έγιναν ιδιαίτερα αισθητές σε Χανιά, Ρέθυμνο, Ηράκλειο, καθώς και σε περιοχές της νότιας Πελοποννήσου.
Επιχείρηση εκκένωσης στο Φαράγγι της Σαμαριάς
Οι σεισμικές δονήσεις οδήγησαν τον ΟΦΥΠΕΚΑ στην απόφαση να κλείσει προληπτικά τον Εθνικό Δρυμό Σαμαριάς για την ασφάλεια των επισκεπτών από τυχόν κατολισθήσεις.
Την ώρα του σεισμού βρίσκονταν εντός του φαραγγιού 566 επισκέπτες. Το προσωπικό του Δρυμού εφάρμοσε άμεσα τα πρωτόκολλα ασφαλείας με ταχύτητα και ψυχραιμία:
- Περίπου 100 άτομα που είχαν προχωρήσει μέχρι το 6ο χιλιόμετρο της διαδρομής ενημερώθηκαν και οδηγήθηκαν πίσω προς τη βόρεια είσοδο (Ξυλόσκαλο).
- Οι υπόλοιποι 466 επισκέπτες, οι οποίοι βρίσκονταν κοντά στον παλιό οικισμό της Σαμαριάς, κατευθύνθηκαν οργανωμένα και υπό συνεχή επίβλεψη προς τη νότια έξοδο στην Αγία Ρουμέλη.
Κινητοποίηση της Πολιτικής Προστασίας
Μέχρι στιγμής δεν έχουν αναφερθεί τραυματισμοί ή υλικές ζημιές σε υποδομές και κτίρια της Κρήτης ή της Γαύδου, καθώς το ενδιάμεσο εστιακό βάθος λειτούργησε ευνοϊκά. Ωστόσο, οι αρχές παραμένουν σε ετοιμότητα:
- Πυροσβέστες από το κλιμάκιο της Γαύδου πραγματοποιούν προληπτικές περιπολίες στο νησί.
- Αντίστοιχες περιπολίες βρίσκονται σε εξέλιξη σε όλο το νότιο τμήμα των περιφερειακών ενοτήτων Χανίων, Ρεθύμνου και Ηρακλείου.
- Η Πολιτική Προστασία παραμένει σε διαρκή επικοινωνία με τους τοπικούς φορείς.
Τι εξετάζουν οι σεισμολόγοι για την εξέλιξη του φαινομένου
Οι ειδικοί εμφανίζονται επιφυλακτικοί ως προς το αν η δόνηση των 5,3 Ρίχτερ ήταν ο κύριος σεισμός, τονίζοντας ότι η παρακολούθηση της μετασεισμικής ακολουθίας τις επόμενες ώρες θα είναι καθοριστική.
- Αθανάσιος Γκανάς (Διευθυντής Ερευνών Γεωδυναμικού Ινστιτούτου): «Είναι νωρίς ακόμη να γνωρίζουμε αν πρόκειται για τον κύριο σεισμό. Το γεγονός ότι ο δεύτερος εκδηλώθηκε έξι λεπτά μετά τον πρώτο, στο ίδιο ρήγμα, δείχνει ότι η πρώτη δόνηση λειτούργησε ως προσεισμός. Η περιοχή γύρω από τη Γαύδο διαθέτει ρήγματα με σημαντικό δυναμικό, αν και τα μεγέθη κοντά στα 5 Ρίχτερ θεωρούνται συνήθη για το συγκεκριμένο σημείο».
- Γεράσιμος Παπαδόπουλος (Σεισμολόγος): Μέσω ανάρτησής του, σημείωσε ότι η εκτίμηση είναι πρόωρη καθώς υπήρξε ισχυρός προσεισμός. Υπενθύμισε μάλιστα ότι στην ίδια ζώνη, στις 14 Μαΐου 1959, είχε σημειωθεί ισχυρός σεισμός 6,3 Ρίχτερ, ο οποίος ομοίως είχε εκδηλωθεί μετά από προσεισμό 4,9 Ρίχτερ λίγα λεπτά νωρίτερα.
Οι επιστήμονες συστήνουν ψυχραιμία, επισημαίνοντας ότι οι διεργασίες αυτές είναι απόλυτα συμβατές με τη γεωτεκτονική φυσιογνωμία της περιοχής.