Η Ελλάδα προχωρά στην καθιέρωση κατώτατου ορίου ηλικίας τα 15 έτη για την πρόσβαση των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, με το σχετικό νομοσχέδιο να παρουσιάζεται σήμερα το πρωί, 12 Οκτωβρίου 2026, στο Μποδοσάκειο Μέγαρο. Το μέτρο αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2027, με βασικό στόχο την προστασία των παιδιών από τους κινδύνους που ελλοχεύουν στο διαδίκτυο. Οι ανακοινώσεις έγιναν από τους υπουργούς Επικρατείας, Υγείας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, σηματοδοτώντας μια νέα εποχή για την ασφάλεια των ανηλίκων στον ψηφιακό κόσμο.
Το νέο πλαίσιο και η ημερομηνία εφαρμογής
Το νομοσχέδιο, με τίτλο «νέο πλαίσιο ρυθμίσεων για την πρόσβαση των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης», προβλέπει την απαγόρευση πρόσβασης σε πλατφόρμες όπως το Facebook, το TikTok και το X, καθώς και σε όσες χρησιμοποιούν εθιστικό αλγόριθμο με «βομβαρδισμό» βίντεο, για παιδιά κάτω των 15 ετών. Η εφαρμογή του μέτρου έχει προγραμματιστεί για την 1η Ιανουαρίου 2027.
Το σχετικό νομοσχέδιο αναμένεται να ψηφιστεί την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου. Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπεί στην προστασία των ανηλίκων από τους κινδύνους του διαδικτύου, όπως ο διαδικτυακός εκφοβισμός και η επαφή με ακατάλληλο περιεχόμενο, χωρίς ωστόσο να στερηθούν τη δυνατότητα να επικοινωνούν, να ενημερώνονται και να εκφράζονται.
Οι δηλώσεις των υπουργών
Τις ανακοινώσεις για το νέο πλαίσιο ρυθμίσεων πραγματοποίησαν οι υπουργοί Επικρατείας, Άκης Σκέρτσος, Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, και Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου.
Ο υπουργός Επικρατείας, Άκης Σκέρτσος, ανέφερε ότι «ήρθε η ώρα να ασχοληθούμε το ζήτημα του εν δυνάμει ψηφιακού εθισμού». Τόνισε πως, αν και δεν εθίζονται όλοι οι χρήστες, υπάρχουν επιστημονικές έρεβες που δείχνουν ότι τουλάχιστον ένα στα τέσσερα παιδιά διατρέχει κίνδυνο έκθεσης σε επιβλαβές περιεχόμενο, εκφοβισμό μέσω διαδικτύου και χρήση που δεν συνάδει με την παιδική ηλικία. Ο κ. Σκέρτσος υπογράμμισε την ανάγκη να μεταβούμε από την ατομική ευθύνη γονέων και παιδιών στην εταιρική ευθύνη και την κρατική ρύθμιση, προσθέτοντας ότι «ό,τι κάνουμε είναι σε ευθεία συμμόρφωση με τους ευρωπαϊκούς κανόνες» και ότι έχουν ενσωματωθεί οι παρατηρήσεις του κοινοτικού οργάνου.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, σημείωσε ότι «η παρέμβαση αυτή δεν είναι κάτι καινούριο», υπενθυμίζοντας ότι από το προηγούμενο καλοκαίρι είχε γίνει το πρώτο βήμα προστασίας των ανηλίκων με τη νομοθέτηση της απαγόρευσης πώλησης καπνικών και αλκοόλ.
Στοιχεία και ανησυχίες για τη χρήση των social media
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, περισσότεροι από τους μισούς μαθητές Γυμνασίου ξεκίνησαν να κάνουν χρήση social media σε ηλικία 10-12 ετών. Επιπλέον, ένα στα τέσσερα παιδιά δηλώνει ότι κάνει υπερβολική χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ενώ ένα στα πέντε παιδιά αναφέρει ότι νιώθει νευρικότητα, ανασφάλεια ή διάσπαση προσοχής όταν δεν έχει πρόσβαση στο κινητό του.
Οι ανησυχίες για την πολύωρη χρήση του κινητού, τον διαδικτυακό εκφοβισμό, την επαφή με ακατάλληλο περιεχόμενο και τις πρακτικές των πλατφορμών που κρατούν τους χρήστες συνδεδεμένους για περισσότερη ώρα προβληματίζουν γονείς και εκπαιδευτικούς. Ωστόσο, τα social media αποτελούν για πολλούς ανηλίκους βασικό μέσο επικοινωνίας με τους φίλους τους, δημιουργίας και ανταλλαγής απόψεων.
Η ευρωπαϊκή διάσταση και οι προκλήσεις
Στην ίδια κατεύθυνση με την ελληνική πρωτοβουλία κινείται και η ευρωπαϊκή συζήτηση, με την πρόταση EU KIDS Act να θέτει στο τραπέζι ζητήματα όπως η επαλήθευση της ηλικίας των χρηστών, η ασφάλεια των ψηφιακών υπηρεσιών και οι υποχρεώσεις των πλατφορμών. Ωστόσο, η πρόταση αυτή βρίσκεται ακόμη σε νομοθετική εξέλιξη και δεν αποτελεί ισχύοντα Κανονισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η ελληνική πρωτοβουλία προβλέπει όριο πρόσβασης 15 ετών από την 1η Ιανουαρίου 2027, ενώ η ευρωπαϊκή πρόταση διαμορφώνει ένα ευρύτερο πλαίσιο προστασίας και δεν έχει ακόμη καταστεί ισχύων Κανονισμός. Παραμένουν ανοιχτά ερωτήματα σχετικά με το πώς θα ελέγχεται η ηλικία των χρηστών, ποιος θα είναι υπεύθυνος για την εφαρμογή των περιορισμών και πώς θα διασφαλίζονται τα προσωπικά δεδομένα. Επίσης, τίθεται το ζήτημα της αποτελεσματικότητας ενός τέτοιου μέτρου, δεδομένου ότι η πρόσβαση στο διαδίκτυο είναι πλέον αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητας των ανηλίκων.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis, Newsit