Αυστηρό μήνυμα προς τη Βρετανία απηύθυνε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ξεκαθαρίζοντας ότι η Ελλάδα δεν προτίθεται να αναγνωρίσει ξένη ιδιοκτησία στα Γλυπτά του Παρθενώνα, ούτε να δανειστεί τους δικούς της εθνικούς θησαυρούς. Οι δηλώσεις αυτές πραγματοποιήθηκαν στη Θεσσαλονίκη, κατά την τελετή υπογραφής των πρωτοκόλλων για την αμοιβαία παράδοση και παραλαβή ιστορικών κειμηλίων και ανθρωπολογικού υλικού μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας.
Το μήνυμα για τα Γλυπτά του Παρθενώνα
Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι «τα μνημεία, δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου, ούτε ως θύματα συγκυριών μεταγενέστερων της δημιουργίας τους». Τόνισε πως η ίδια αρχή, αυτή της ακεραιότητας του μνημείου, διαπερνά την προσπάθεια για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα. Ο κ. Μητσοτάκης επανέλαβε ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να αποδεχθεί ρυθμίσεις που θα συνεπάγονταν αναγνώριση ξένης κυριαρχίας επί των Γλυπτών ή την επιστροφή τους με τη μορφή δανεισμού.
Επισήμανε ότι τα Γλυπτά «δεν αποτελούν άψυχα αντικείμενα του χθες», αλλά «τεκμήρια σε ζωντανή και αδιάρρηκτη σύνδεση με το φυσικό και πολιτισμικό τοπίο που τα γέννησε». Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, όταν αυτά αποσπώνται από το φυσικό τους περιβάλλον, «ακρωτηριάζεται η ίδια τους η υπόσταση, αλλοιώνοντας βάναυσα την ιστορική αλήθεια».
Η μοναδική περίπτωση του Παρθενώνα
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ξεκαθάρισε πως η ελληνική θέση «δεν υπαγορεύεται από μία αόριστη εθνική διεκδίκηση, ούτε θέτει υπό αμφισβήτηση την αποστολή των μουσείων σε όλον τον κόσμο». Αντιθέτως, ο Παρθενώνας συνιστά «μια μοναδική και αυτοτελή περίπτωση και γι’ αυτό δεν μπορεί να φυλακιστεί στα όρια νομικών, τεχνικών ζητημάτων».
Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι το ζήτημα αφορά την αποκατάσταση της αισθητικής και νοηματικής ακεραιότητας ενός πραγματικά οικουμενικού μνημείου, το οποίο παραμένει βίαια διαμελισμένο. «Τα Γλυπτά του Παρθενώνα πρέπει να συνυπάρχουν και να εκτίθενται μαζί», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι «ήρθε η ώρα της αλήθειας και της λογικής».
Η συμφωνία για τα κειμήλια Ελλάδας-Βουλγαρίας
Η τελετή στη Θεσσαλονίκη, κατά την οποία ο πρωθυπουργός έκανε τις δηλώσεις του, αφορούσε την υπογραφή πρωτοκόλλων για την αμοιβαία παράδοση και παραλαβή ιστορικών κειμηλίων και ανθρωπολογικού υλικού μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας. Η συμφωνία αυτή αποτελεί συνέχεια του Μνημονίου Κατανόησης που υπέγραψαν οι υπουργοί Πολιτισμού των δύο χωρών. Στην τελετή συμμετείχε και ο Βούλγαρος πρωθυπουργός Ρούμεν Ράντεφ.
Στο πλαίσιο αυτής της συμφωνίας, επιστρέφονται στην Ελλάδα 48 ιερά κειμήλια που είχαν αφαιρεθεί το 1917. Τα κειμήλια αυτά προέρχονται από την Ιερά Μονή Παναγίας Εικοσιφοινίσσης, την Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Σερρών και την Ιερά Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης. Θα παραμείνουν στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού έως τις 5 Νοεμβρίου και στη συνέχεια θα επιστραφούν στις Μονές και τη Μητρόπολη.
Οι διμερείς σχέσεις Ελλάδας και Βουλγαρίας
Ο κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στις ελληνοβουλγαρικές σχέσεις, επισημαίνοντας ότι οι δύο λαοί συνυπάρχουν στην ίδια περιοχή εδώ και δεκαπέντε αιώνες, σε μια ιστορική διαδρομή που περιλάμβανε συγκρούσεις, διαιρέσεις και δοκιμασίες. Τόνισε ότι «δεν ωραιοποιούμε την ιστορία, ούτε και πρέπει να τη διαγράφουμε», αλλά «οφείλουμε, ωστόσο, να διδασκόμαστε από τις σκοτεινές της σελίδες, προκρίνοντας όσα μας ενώνουν».
Αυτά που ενώνουν τους δύο λαούς είναι η κοινή πολιτιστική και θρησκευτική τους ρίζα, η αμοιβαία αναγνώριση της ταυτότητας του άλλου, και κυρίως το κοινό τους αύριο. Ο πρωθυπουργός χαρακτήρισε τις διμερείς σχέσεις Ελλάδας και Βουλγαρίας ως «καλύτερες από ποτέ», σημειώνοντας ότι υπάρχουν περιθώρια για ακόμη στενότερη συνεργασία σε μια σειρά από τομείς, όπως το εμπόριο, η ενέργεια, ο τουρισμός και το περιβάλλον.
Με πληροφορίες από: Topontiki, Newsit