Ένα πακέτο οικονομικών μέτρων ύψους 2,2 δισεκατομμυρίων ευρώ παρουσίασε η κυβέρνηση στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης του 2026. Η συντριπτική πλειονότητα των παρεμβάσεων που ανακοινώθηκαν μετατίθεται χρονικά για τα έτη 2027, 2028 και 2029. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα νοικοκυριά και επιχειρήσεις να παραμένουν χωρίς άμεση ανακούφιση απέναντι στις σημερινές πιέσεις της ακρίβειας.
Το πακέτο των 2,2 δισ. ευρώ και η χρονική μετάθεση
Το κυβερνητικό πακέτο, με συνολικό ύψος 2,2 δισεκατομμυρίων ευρώ, χαρακτηρίζεται από ένα έντονο επικοινωνιακό περιτύλιγμα. Ωστόσο, η ημερομηνία «λήξης» των περισσότερων μέτρων μετατίθεται στο βάθος της επόμενης τριετίας, καθιστώντας τα ένα δημοσιονομικό «γραμμάτιο» στο μέλλον.
Πίσω από τους εντυπωσιακούς τίτλους για τη «Συμφωνία Προόδου και Ευημερίας», το οικονομικό επιτελείο ακολουθεί μια διπλή τακτική. Αφενός, τροφοδοτεί την αγορά με υποσχέσεις που αφορούν το 2027 και το 2028, αφήνοντας απλήρωτο τον λογαριασμό της σημερινής ακρίβειας. Αφετέρου, ανακυκλώνει τη λογική των επιδομάτων, αντί να προχωρήσει σε μόνιμη αποκατάσταση των εισοδημάτων. Την ίδια στιγμή, οι παρεμβάσεις στο τεκμαρτό των επαγγελματιών και τη στεγαστική κρίση αφήνουν ανέπαφες τις δομικές στρεβλώσεις που πιέζουν τη μεσαία τάξη.
Παρεμβάσεις στο τεκμαρτό εισόδημα των επαγγελματιών
Στις εξαγγελίες περιλαμβάνεται ένα «λίφτινγκ» στο τεκμαρτό εισόδημα των ελεύθερων επαγγελματιών, το οποίο όμως δεν φέρνει δομικές αλλαγές. Η κυβερνητική ρητορική κάνει λόγο για «κατάργηση στην πράξη» του τεκμαρτού εισοδήματος για πάνω από το 90% των επαγγελματιών. Αυτό προβλέπεται να επιτευχθεί μέσω της αφαίρεσης των προσαυξήσεων, δηλαδή του 10% της μισθοδοσίας και του 5% του τζίρου ΚΑΔ.
Ωστόσο, η ουσία του ζητήματος βρίσκεται στη βάση υπολογισμού, όπου ο ελάχιστος μισθός παραμένει το δίχτυ ασφαλείας του εφοριακού. Καθώς έχει εξαγγελθεί ότι ο κατώτατος μισθός θα φτάσει τα 1.000 ευρώ έως το 2028, η βάση υπολογισμού του τεκμαρτού θα αυξάνεται αυτόματα. Έτσι, ένα μεγάλο μέρος του φορολογικού οφέλους που υπόσχεται η κατάργηση των προσαυξήσεων αναμένεται να απορροφηθεί από την παράλληλη αύξηση της ελάχιστης τεκμαρτής βάσης.
Το πρόγραμμα «Σπίτι Μου ΙΙΙ» και η αγορά ακινήτων
Ένα νέο πρόγραμμα, το «Σπίτι Μου ΙΙΙ», με προϋπολογισμό 2 δισεκατομμυρίων ευρώ, ανακοινώθηκε επίσης. Το πρόγραμμα αυτό διευρύνει τα ηλικιακά και εισοδηματικά κριτήρια για την αγορά ακινήτου, επιτρέποντας αγορές έως 300.000 ευρώ και δάνεια έως 230.000 ευρώ.
Παράλληλα, προβλέπεται αύξηση του φόρου μεταβίβασης για αγορές ακινήτων από πολίτες τρίτων χωρών, ο οποίος θα φτάσει το 15%. Ωστόσο, αυτό το μέτρο τίθεται σε ισχύ από το 2027. Το «Σπίτι Μου ΙΙΙ» διοχετεύει 2 δισ. ευρώ σε μια υπερθερμασμένη αγορά, χωρίς όμως να συνοδεύεται από άμεση αύξηση της προσφοράς κατοικιών ή από δραστικό φρένο στο Airbnb. Αυτή η προσέγγιση απειλεί να τροφοδοτήσει έναν νέο γύρο ανατιμήσεων στην αγορά ακινήτων.
Επιδόματα αντί για μόνιμες αυξήσεις εισοδημάτων
Σε ό,τι αφορά τα εισοδήματα, η κυβέρνηση επιλέγει εκ νέου τη λογική των εφάπαξ βοηθημάτων. Συγκεκριμένα, ανακοινώθηκε επίδομα Χριστουγέννων για το Δημόσιο, το οποίο όμως θα καταβληθεί από το 2027. Επίσης, προβλέπεται ενίσχυση για τους συνταξιούχους τον Νοέμβριο.
Αυτή η επιλογή αποφεύγει την ουσιαστική αποκατάσταση των μισθών και των συντάξεων, καθώς οι παρεμβάσεις στο τεκμαρτό των επαγγελματιών και στη στεγαστική κρίση αφήνουν ανέπαφες τις δομικές στρεβλώσεις που πιέζουν τη μεσαία τάξη. Η προσέγγιση αυτή ανακυκλώνει τη λογική των επιδομάτων, αντί να στοχεύει σε μόνιμες αυξήσεις που θα αντιμετώπιζαν τις πιέσεις στην αγοραστική δύναμη.
Με πληροφορίες από: Topontiki