Το 52% της Ευρώπης, ένα επίπεδο-ρεκόρ, εκτέθηκε σε έντονη θερμική καταπόνηση κατά τη διάρκεια του εξαιρετικά θερμού καλοκαιριού που βίωσε η ήπειρος φέτος. Αυτό αναφέρει σε σημερινή του έκθεση το Copernicus, το παρατηρητήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το κλίμα.
Εν μέρει λόγω της κλιματικής αλλαγής, η Ευρώπη υπερθερμαίνεται με τον ταχύτερο ρυθμό στον κόσμο. Το καλοκαίρι του 2026 χαρακτηρίστηκε από σχεδόν ακατάπαυστα κύματα ζέστης, τα οποία ξεκίνησαν ασυνήθιστα νωρίς, ήδη από την άνοιξη, καταρρίπτοντας ρεκόρ θερμοκρασιών και οδηγώντας σε δεκάδες χιλιάδες πλεονάζοντες θανάτους.
Τι είναι η θερμική καταπόνηση;
Η θερμική καταπόνηση είναι ένα φαινόμενο που καταγράφεται όταν οι φυσικοί μηχανισμοί του ανθρώπινου οργανισμού, οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για τη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος, αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στις υψηλές θερμοκρασίες του περιβάλλοντος. Αυτή η αδυναμία μπορεί να οδηγήσει σε μια σειρά συμπτωμάτων και σοβαρών επιπλοκών.
Τα συμπτώματα της θερμικής καταπόνησης ποικίλλουν, ξεκινώντας από απλές ζαλάδες και πονοκεφάλους. Σε πιο σοβαρές περιπτώσεις, η κατάσταση μπορεί να εξελιχθεί σε πολυοργανική ανεπάρκεια, η οποία ενδέχεται να οδηγήσει ακόμη και στον θάνατο, υπογραμμίζοντας τον κίνδυνο που εγκυμονεί η παρατεταμένη έκθεση σε ακραίες θερμοκρασίες.
Η πρωτοφανής έκταση του φαινομένου
Η Σαμάνθα Μπέρτζες, ερευνήτρια για το κλίμα στο ευρωπαϊκό κέντρο μεσοπρόθεσμων μετεωρολογικών προγνώσεων (CEPMMT), το οποίο διαχειρίζεται το πρόγραμμα Κοπέρνικος, σημείωσε ότι ένα από τα πιο χαρακτηριστικά στοιχεία του 2026 ήταν πως η ζέστη ήταν αξιοσημείωτη όχι μόνο λόγω της έντασής της, αλλά και εξαιτίας της γεωγραφικής της έκτασης.
Το καλοκαίρι που μόλις τελείωσε ήταν το πιο θερμό που μετρήθηκε ποτέ στη δυτική Ευρώπη. Σύμφωνα με την υπηρεσία, καταγράφηκαν τέσσερα από τα δέκα πιο εντατικά κύματα ζέστης που έζησε ποτέ η ήπειρος, με ιδιαίτερη ένταση στη Γαλλία, τη Βρετανία και το Βέλγιο.
Ρεκόρ θερμοκρασιών και διάρκειας
Παρόλα αυτά, ο Κοπέρνικος διευκρίνισε ότι το κύμα ζέστης του 2003 παραμένει χειρότερο, αν ληφθούν υπόψη συνδυαστικά η διάρκεια και η ένταση των φαινομένων. Ωστόσο, το 2026 καταμετρήθηκαν 17 ημέρες κατά τη διάρκεια των οποίων σε τουλάχιστον 60% της δυτικής Ευρώπης καταγράφτηκαν θερμοκρασίες υψηλότερες από τους 30° Κελσίου.
Αυτός ο αριθμός είναι σημαντικά αυξημένος σε σύγκριση με τις 11 ημέρες που σημειώθηκαν το 2003 και τις 7 ημέρες του 2025, αναδεικνύοντας την κλιμακούμενη συχνότητα των ακραίων θερμοκρασιών. Η κατάσταση αυτή εξέθεσε το 52% των Ευρωπαίων σε «πολύ ισχυρή» θερμική καταπόνηση, η οποία αντιστοιχεί σε αίσθηση θερμοκρασίας πάνω από τους 38° Κελσίου.
Οι επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία
Περίπου το 80% της ηπείρου έζησε «ισχυρή» θερμική καταπόνηση, που σημαίνει αίσθηση θερμοκρασίας ανώτερης των 32° Κελσίου. Αυτές οι συνθήκες παρατηρήθηκαν για αριθμό-ρεκόρ 41 ημερών, πέντε περισσότερες από ό,τι το 2023, μια χρονιά που επίσης χαρακτηρίστηκε από ιστορικό καύσωνα.
Η κ. Μπέρτζες ανέλυσε ότι το καλοκαίρι του 2026 έδειξε σε ποιον βαθμό η θερμική καταπόνηση γίνεται πιο εκτεταμένη και πιο επίμονη. Συμπλήρωσε επίσης πως η θερμική καταπόνηση αποτελεί την κυριότερη αιτία της θνησιμότητας που συνδέεται με τις μετεωρολογικές συνθήκες σε παγκόσμια κλίμακα, τονίζοντας την ανάγκη για προσοχή και μέτρα προστασίας.
Με πληροφορίες από: Topontiki