Οικονομία

Η εγκύκλιος του ΕΦΚΑ για τις αιτήσεις αναπηρικής και μειωμένης σύνταξης

Newsroom
20-11-26

Ο ΕΦΚΑ προχώρησε σε διευκρινίσεις σχετικά με τις προϋποθέσεις και τα οφέλη της αναπηρικής σύνταξης έναντι της μειωμένης, καθώς και τις αλλαγές που ισχύουν για τους ασφαλισμένους. Η νέα εγκύκλιος του φορέα έρχεται να απαντήσει σε ζητήματα που αφορούν την πρόωρη συνταξιοδότηση και τις απαιτούμενες ημέρες ασφάλισης, ενώ παράλληλα διευκολύνει τους αιτούντες σύνταξης αναπηρίας.

Οι παράγοντες που οδηγούν στην πρόωρη συνταξιοδότηση

Πολλοί μισθωτοί ωθούνται στην πρόωρη συνταξιοδότηση εξαιτίας διαφόρων καθοριστικών παραγόντων της αγοράς εργασίας και της οικονομίας. Η ανεργία, η μερική απασχόληση, αλλά και το υψηλό κόστος στέγασης, το οποίο έχει εκτιναχθεί στα ύψη, αποτελούν βασικά αίτια για αυτή την επιλογή.

Οι ασφαλισμένοι συχνά καταφεύγουν στην πρόωρη ή μειωμένη σύνταξη, προκειμένου να αποφύγουν τη διαπραγμάτευση του επιδόματος ανεργίας, την υποαπασχόληση ή την ανάγκη μετακίνησης σε άλλη περιοχή για αναζήτηση εργασίας. Αυτή η επιλογή, ωστόσο, συνεπάγεται συγκεκριμένες οικονομικές επιπτώσεις που πρέπει να ληφθούν υπόψη.

Το οικονομικό τίμημα της μειωμένης σύνταξης

Η επιλογή της πρόωρης σύνταξης με λιγότερα από 40 χρόνια ασφάλισης έχει ένα σημαντικό μόνιμο κόστος για τον συνταξιούχο. Συγκεκριμένα, η παροχή θα είναι μειωμένη κατά 134 ευρώ κάθε μήνα, εφ’ όρου ζωής. Αυτή η μείωση αντιστοιχεί σε 30% επί της εθνικής σύνταξης.

Επιπλέον, για όσους συνταξιοδοτηθούν στο 62ο έτος της ηλικίας τους με λιγότερα από 40 χρόνια ασφάλισης, το συγκεκριμένο ποσό της μείωσης δεν θα επανέλθει ούτε θα διορθωθεί με τη συμπλήρωση του ανώτατου ηλικιακού ορίου συνταξιοδότησης, δηλαδή τα 67 έτη.

Οι προϋποθέσεις για τη μειωμένη σύνταξη

Για τη χορήγηση μειωμένης σύνταξης, οι απαιτούμενες προϋποθέσεις σε ένσημα διαφέρουν ανάλογα με την ημερομηνία ασφάλισης. Για τους ασφαλισμένους που έχουν ασφαλιστεί πριν το 1993, απαιτούνται 500 ένσημα την τελευταία πενταετία πριν την αίτηση, με την προϋπόθεση να υπάρχουν τουλάχιστον 100 ένσημα κάθε χρόνο εντός αυτής της περιόδου. Στον υπολογισμό αυτό συνυπολογίζεται και η επιδοτούμενη ανεργία για ένα έτος.

Αντίθετα, για τους νεότερους ασφαλισμένους, δηλαδή όσους έχουν ασφαλιστεί μετά το 1993, απαιτούνται συνολικά 750 ένσημα, χωρίς να υπάρχει η υποχρέωση κατανομής τους από χρονιά σε χρονιά εντός της τελευταίας πενταετίας.

Η επιλογή της αναπηρικής σύνταξης και οι προϋποθέσεις της

Μια εναλλακτική επιλογή αποτελεί η αναπηρική σύνταξη, η οποία προϋποθέτει τη διέλευση από τα Κέντρα Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕΠΑ). Για τη χορήγηση αναπηρικής σύνταξης, απαιτούνται 600 ένσημα την προηγούμενη πενταετία, χωρίς να υπάρχει συγκεκριμένη κατανομή ανά έτος.

Ως προς το οικονομικό μέρος, οι μειώσεις στην αναπηρική σύνταξη εξαρτώνται από το ποσοστό αναπηρίας που θα πιστοποιηθεί. Για ποσοστό αναπηρίας από 80% και άνω, δεν εφαρμόζεται κανένα πέναλτι στην παροχή. Ωστόσο, για ποσοστό αναπηρίας 67%, προβλέπεται μείωση 25% επί της εθνικής σύνταξης, η οποία ανέρχεται στα 468 ευρώ. Αυτό μεταφράζεται σε μείον 111,5 ευρώ κάθε μήνα.

Η συγκεκριμένη μείωση των 111,5 ευρώ ισχύει μέχρι τη συμπλήρωση των 67 ετών, οπότε και η αναπηρική σύνταξη θα «γυρίσει» σε σύνταξη γήρατος, με τους αντίστοιχους όρους και προϋποθέσεις που ισχύουν για αυτή την κατηγορία.

Νέες διευκολύνσεις από τον ΕΦΚΑ

Ο ΕΦΚΑ, μέσω σχετικής εγκυκλίου, διευκολύνει τους αιτούντες σύνταξης αναπηρίας, επιτρέποντάς τους να μην εξέλθουν άμεσα από τον εργασιακό βίο μόλις διαπιστωθεί ένα πρόβλημα υγείας. Αντιθέτως, μπορούν να συνεχίσουν την εργασία τους και να υποβάλουν την αίτηση αργότερα, όποτε συμπληρώσουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, δηλαδή τις 600 ημέρες ασφάλισης.

Σύμφωνα με την εγκύκλιο, οι προϋποθέσεις αυτές ανατρέχουν από την ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης. Αυτή η ρύθμιση είναι ιδιαίτερα σημαντική, ειδικά μετά την 01.01.2024, ημερομηνία από την οποία η διακοπή της εργασίας δεν αποτελεί πλέον προϋπόθεση για τη συνταξιοδότηση λόγω αναπηρίας.

Σε περιπτώσεις όπου ο ασφαλισμένος, μετά την εμφάνιση της αναπηρίας του, συνεχίζει την εργασία του για να συμπληρώσει τις νόμιμες γενικές και ειδικές ασφαλιστικές προϋποθέσεις, η Υπηρεσία δεν μπορεί να αρνηθεί τη χορήγηση της παροχής. Αυτό ισχύει εφόσον συντρέχουν όλες οι νόμιμες προϋποθέσεις, ακόμα κι αν η παροχή της εργασίας αποσκοπούσε στη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος.

Με πληροφορίες από: Ieidiseis