Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με μια δεύτερη σοβαρή ενεργειακή κρίση μέσα σε λιγότερο από πέντε χρόνια, καθώς οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν εκτοξευθεί και τα αποθέματα βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα. Η κατάσταση αυτή προκαλεί έντονη ανησυχία, με τη βιομηχανία να προειδοποιεί για ένα νέο κύμα λουκέτων. Το Bloomberg, σε εκτενές του δημοσίευμα, αναλύει τις πιέσεις που δέχεται η ευρωπαϊκή οικονομία, η οποία δεν έχει ακόμη ανακάμψει πλήρως από το ενεργειακό σοκ του 2022.
Οι νέες πιέσεις και οι αιτίες τους
Η ευρωπαϊκή οικονομία, αν και δεν έχει ανακάμψει πλήρως από την ενεργειακή κρίση του 2022 που ακολούθησε τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με νέες και σημαντικές πιέσεις. Αυτές οι πιέσεις αποδίδονται κυρίως στον πόλεμο στο Ιράν και στον ουσιαστικό αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ, γεγονότα που έχουν ανατρέψει τις ισορροπίες στην παγκόσμια αγορά ενέργειας.
Η ενεργειακή κρίση απειλεί να γονατίσει τη βιομηχανία, δημιουργώντας φόβους για νέα λουκέτα σε επιχειρήσεις και οδηγώντας σε δισεκατομμύρια ευρώ για επιδοτήσεις προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις. Οι εξελίξεις αυτές ασκούν επιπρόσθετη πίεση στους ήδη επιβαρυμένους κρατικούς προϋπολογισμούς των ευρωπαϊκών χωρών.
Εκτόξευση τιμών σε φυσικό αέριο και καύσιμα
Οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν καταγράψει μια εντυπωσιακή αύξηση, σχεδόν 200% από τον Φεβρουάριο. Στα τέλη Οκτωβρίου, ξεπέρασαν τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων ετών. Αυτή η απότομη άνοδος δημιουργεί σοβαρά προβλήματα τόσο στα νοικοκυριά όσο και στις επιχειρήσεις.
Παράλληλα, η αύξηση των τιμών δεν περιορίζεται μόνο στο φυσικό αέριο. Οι τιμές του ντίζελ έχουν καταγράψει ιστορικά ρεκόρ, ενώ το κόστος της κηροζίνης έχει σχεδόν διπλασιαστεί. Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο λογαριασμός των ενεργειακών εισαγωγών της Ευρώπης έχει αυξηθεί κατά περισσότερα από 127 δισεκατομμύρια ευρώ από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, επιβαρύνοντας περαιτέρω την οικονομική κατάσταση της ηπείρου.
Ανησυχία για τα αποθέματα ενόψει χειμώνα
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα χαμηλά αποθέματα φυσικού αερίου ενόψει του επερχόμενου χειμώνα. Την 1η Οκτωβρίου, οι ευρωπαϊκές αποθήκες ήταν γεμάτες κατά μόλις 72%, ποσοστό που αποτελεί ιστορικό χαμηλό για τη συγκεκριμένη περίοδο του έτους. Αυτή η κατάσταση εγείρει ερωτήματα σχετικά με την επάρκεια εφοδιασμού κατά τους ψυχρότερους μήνες.
Ένα δυσμενές σενάριο, που έχει επεξεργαστεί το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου, προβλέπει ότι εάν ο χειμώνας αποδειχθεί ψυχρότερος από το αναμενόμενο και η παγκόσμια αγορά υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) παραμείνει πιεσμένη, τα ευρωπαϊκά αποθέματα θα μπορούσαν να υποχωρήσουν κοντά στο 10% μέχρι το τέλος του χειμώνα. Αυτό θα μπορούσε να συμβεί ακόμα και στην περίπτωση που εφαρμοστεί περιορισμός της ενεργειακής ζήτησης κατά 15%.
Στο πλαίσιο του ίδιου δυσμενούς σεναρίου, η Γερμανία αντιμετωπίζει τον κίνδυνο να εξαντλήσει τα αποθέματά της έως τον Μάρτιο, γεγονός που υπογραμμίζει την κρισιμότητα της κατάστασης για μία από τις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης.
Οι δηλώσεις του Νίκου Κεραμίδα και οι προτάσεις
Στο δημοσίευμα του Bloomberg φιλοξενούνται και δηλώσεις του Νίκου Κεραμίδα, γενικού διευθυντή Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Metlen Energy & Metals. Ο κ. Κεραμίδας επισημαίνει ότι «δεν είναι ότι πριν από τον πόλεμο στο Ιράν βρισκόμασταν σε εξαιρετική θέση, όπου τα ζητήματα που σχετίζονται με την ενέργεια είχαν επιλυθεί και απολαμβάναμε διεθνώς ανταγωνιστικές τιμές». Με αυτή τη δήλωση, τονίζει ότι τα ενεργειακά προβλήματα προϋπήρχαν, αλλά επιδεινώθηκαν από τις πρόσφατες εξελίξεις.
Ο ίδιος εκφράζει την ελπίδα ότι θα ληφθούν άμεσα μέτρα για τον περιορισμό των επιπτώσεων της κρίσης. Ζητάει συγκεκριμένα μεγαλύτερη ευελιξία στους ευρωπαϊκούς κανόνες κρατικών ενισχύσεων, υποδεικνύοντας την ανάγκη για προσαρμογή των πολιτικών ώστε να μπορούν τα κράτη να στηρίξουν αποτελεσματικότερα τις οικονομίες τους απέναντι στις ενεργειακές προκλήσεις.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis