Η κυβέρνηση προχωρά σε νέα μέτρα για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης, με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να ανακοινώνει σήμερα την παράταση της επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης (diesel). Οι ανακοινώσεις έγιναν κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου, όπου ο πρωθυπουργός αναμένεται να αναφερθεί και σε άλλα ζητήματα. Παράλληλα, μέτρα για την επιδότηση του πετρελαίου θέρμανσης αναμένονται σε περίπου δεκατέσσερις ημέρες, με την Ευρώπη να βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα ενεργειακή κρίση.
Παράταση επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης
Στο πλαίσιο των κυβερνητικών παρεμβάσεων, ανακοινώνεται σήμερα η παράταση της επιδότησης στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης. Η ελάφρυνση για τους καταναλωτές αναμένεται να κυμανθεί μεταξύ 15 και 20 λεπτών το λίτρο. Από αυτό το ποσό, τα 10 με 15 λεπτά θα επιδοτηθούν από κρατικούς πόρους.
Επιπλέον, στα 5 λεπτά αναμένεται να είναι η ελάφρυνση που θα προέλθει από την πλευρά των διυλιστηρίων. Η επιδότηση αυτή αποτελεί την πρώτη δέσμη μέτρων που λαμβάνει η κυβέρνηση για την αντιμετώπιση του αυξημένου ενεργειακού κόστους.
Μέτρα για το πετρέλαιο θέρμανσης και χρονοδιάγραμμα
Μετά από δεκατέσσερις ημέρες από τη σημερινή συνεδρίαση, δηλαδή στις 14 Οκτωβρίου, θα υπάρξουν οι ανακοινώσεις για τη δεύτερη δέσμη μέτρων, η οποία αφορά την επιδότηση του πετρελαίου θέρμανσης. Η συνολική παρέμβαση για το πετρέλαιο θέρμανσης εκτιμάται ότι θα είναι μεταξύ 25 και 40 λεπτών το λίτρο.
Το ακριβές ύψος της επιδότησης θα εξαρτηθεί από την τιμή του πετρελαίου εκείνες τις ημέρες. Τα κυβερνητικά στελέχη υπογραμμίζουν ότι η κυβέρνηση εξαντλεί κάθε περιθώριο για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων απέναντι στην ενεργειακή «καταιγίδα», της οποίας τη διάρκεια κανείς δεν μπορεί να προβλέψει.
Το πλαίσιο της ενεργειακής κρίσης στην Ευρώπη
Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με το φάσμα μιας νέας, εφιαλτικής ενεργειακής κρίσης ενόψει του χειμώνα. Η δραματική εκτίναξη των τιμών, τα χαμηλά αποθέματα φυσικού αερίου και η γεωπολιτική αβεβαιότητα αφήνουν τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις με ελάχιστα, βραχυπρόθεσμα εργαλεία αντίδρασης, πέρα από πρόσκαιρες επιδοτήσεις και φοροελαφρύνσεις.
Σε μια άτυπη συνάντηση στο Δουβλίνο την Τρίτη, οι Ευρωπαίοι υπουργοί Ενέργειας ήρθαν αντιμέτωποι με μια ζοφερή πραγματικότητα. Οι τιμές του φυσικού αερίου βρίσκονται κοντά σε υψηλά τετραετίας ενόψει του χειμώνα, ενώ τα ευρωπαϊκά αποθέματα φυσικού αερίου είναι ασυνήθιστα χαμηλά. Παράλληλα, η συνεχιζόμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή διατηρεί τα Στενά του Ορμούζ κλειστά επ’ αόριστον. Το σταθερά υψηλό κόστος του ντίζελ ώθησε τις ΗΠΑ να εξετάσουν το ενδεχόμενο απαγόρευσης των εξαγωγών του καυσίμου κίνησης, μια εξέλιξη που θα επηρέαζε δυσανάλογα την Ευρώπη.
Οι ευρωπαϊκές απαντήσεις και οι προκλήσεις
Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι στον τομέα της ενέργειας υπέδειξαν τις κρατικές ενισχύσεις και τις μειώσεις φόρων ως μερικούς από τους λίγους βιώσιμους τρόπους για την προστασία των καταναλωτών από το αυξανόμενο κόστος ενέργειας αυτόν τον χειμώνα. Παράλληλα, διατηρούν την ελπίδα ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δεν θα «ρίξει λάδι στη φωτιά» επιβάλλοντας απαγόρευση στις αμερικανικές εξαγωγές ντίζελ.
Υπουργοί και αξιωματούχοι της ΕΕ τόνισαν ότι η αξιοποίηση του δυναμικού της Ευρώπης στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ), μέσω εκτεταμένων αναβαθμίσεων του δικτύου και των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας, αποτελεί τον μοναδικό πραγματικό τρόπο για τη μείωση του κόστους μακροπρόθεσμα. Ωστόσο, βραχυπρόθεσμα, επικεντρώθηκαν στα οφέλη των σχημάτων οικονομικής στήριξης για την ενίσχυση του ηλεκτρισμού και των ΑΠΕ, πολλά από τα οποία είχαν ήδη υιοθετηθεί στον απόηχο της πρώτης ενεργειακής κρίσης φέτος. Ο επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιόργκενσεν, δήλωσε ότι βλέπουμε περισσότερα ηλεκτρικά οχήματα να πωλούνται στην Ευρώπη και ηλεκτρικές αντλίες θερμότητας να αντικαθιστούν τους λέβητες φυσικού αερίου και πετρελαίου, γεγονότα που χαρακτηρίζει θετικά.
Το μήνυμα του πρωθυπουργού και οι δημοσιονομικές δυνατότητες
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται στη σημερινή συνεδρίαση να απευθυνθεί στα στελέχη που δημιουργούν προβλήματα με τα λεγόμενά τους, ενώ τα στελέχη της Νέας Δημοκρατίας περιμένουν με αγωνία τα μέτρα, καθώς δέχονται σφοδρές επιθέσεις από την αντιπολίτευση για ανεπαρκή μέτρα. Τα κυβερνητικά στελέχη επισημαίνουν ότι η κατάσταση αυτή αφορά ολόκληρη την Ευρώπη.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται επίσης να αναφέρει ότι θα θέσει μετ’ επιτάσεως το ελληνικό αίτημα στη Σύνοδο Κορυφής, στις 15-16 Οκτωβρίου. Παράλληλα, θα διαμηνύσει ότι, στη «μάχη» με την ακρίβεια, η κυβέρνηση θα ρίξει και το τελευταίο διαθέσιμο ευρώ, στα όρια όμως των δημοσιονομικών δυνατοτήτων της χώρας. Στελέχη του Μεγάρου Μαξίμου αναφέρουν χαρακτηριστικά πως «η κυβέρνηση δεν θα έθετε ποτέ τη χώρα σε κίνδυνο για νέο δημοσιονομικό εκτροχιασμό». Τονίζεται, μάλιστα, ότι σε ό,τι αφορά τη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, ακόμα και για κάποιους μήνες, προϋπόθεση είναι η ΕΕ να ανάψει το πράσινο φως στην Αθήνα, ώστε να μην υπάρξει εμπλοκή με τα δημοσιονομικά της χώρας.
Με πληροφορίες από: Topontiki, Enikos