Η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη θέση μεταξύ των 27 κρατών – μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά το ποσοστό των εργαζομένων που βιώνουν στρες, άγχος ή κατάθλιψη εξαιτίας της εργασίας τους. Το ποσοστό αυτό ανέρχεται στο 49%, ξεπερνώντας σημαντικά τον ευρωπαϊκό μέσο όρο που βρίσκεται στο 29%. Η κατάσταση αυτή αναδεικνύει μια πραγματικότητα όπου η εργασιακή πίεση επηρεάζει κάθε πτυχή της καθημερινότητας.
Η διάσταση του προβλήματος στην Ελλάδα
Τα στοιχεία για τους χώρους εργασίας στην Ελλάδα αποτυπώνουν μια κατάσταση όπου η εργασιακή πίεση έχει αρχίσει να «εισβάλλει» σε κάθε πλευρά της καθημερινότητας των εργαζομένων. Εκτός από το 49% των εργαζομένων που αναφέρουν στρες, άγχος ή κατάθλιψη, ένα ακόμη υψηλότερο ποσοστό, το 57%, δηλώνει ότι αντιμετωπίζει έντονη πίεση χρόνου ή υπερβολικό φόρτο εργασίας. Αυτά τα ποσοστά υπογραμμίζουν την έκταση του προβλήματος στη χώρα.
Η κατάσταση δεν αφορά μόνο τον αριθμό των ωρών εργασίας, αλλά και τους όρους, το ωράριο και την αβεβαιότητα που τη συνοδεύουν. Όταν η εργασία καταλαμβάνει όλο και περισσότερο χώρο στη ζωή ενός ατόμου, αυτό που μένει πίσω είναι η προσωπική ζωή, συμπεριλαμβανομένης της οικογένειας, των φίλων, της ξεκούρασης, των προσωπικών δραστηριοτήτων, ακόμη και του χρόνου για τον ίδιο τον εαυτό.
Οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι στην ευρωπαϊκή ατζέντα
Οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι στην εργασία έχουν αναχθεί σε σημαντικό ζήτημα στην ευρωπαϊκή ατζέντα. Η πίεση, το στρες, η εξουθένωση, η παρενόχληση, ο υπερβολικός φόρτος εργασίας και η αδυναμία αποσύνδεσης από τη δουλειά συνθέτουν ένα νέο εργασιακό τοπίο που απασχολεί έντονα τους αρμόδιους φορείς.
Όπως επισημαίνει ο Ανδρέας Στοϊμενίδης, γραμματέας Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία της ΓΣΕΕ, το ζήτημα αυτό αποτελεί προτεραιότητα τόσο για τον ευρωπαϊκό οργανισμό όσο και για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η αναγνώριση αυτών των κινδύνων υπογραμμίζει την ανάγκη για συστηματική αντιμετώπιση των επιπτώσεων της εργασιακής πίεσης στην υγεία και την ευημερία των εργαζομένων.
Η ευρωπαϊκή καμπάνια και οι στόχοι της
Στο πλαίσιο αυτής της προτεραιότητας, η τρέχουσα ευρωπαϊκή καμπάνια για την περίοδο 2026 – 2028 έχει ως αντικείμενο την αντιμετώπιση των ψυχοκοινωνικών κινδύνων στην εργασία. Η καμπάνια στοχεύει στην ανάδειξη και την εξεύρεση λύσεων για τα προβλήματα που προκύπτουν από τις σύγχρονες εργασιακές συνθήκες.
Ο κ. Στοϊμενίδης σημειώνει ότι στόχος είναι «να φωτίσουμε τα προβλήματα και τις αιτίες, αλλά και τις στρατηγικές αντιμετώπισής τους». Τονίζει επίσης ότι το ζήτημα της πίεσης και του άγχους μέσα στη δουλειά αναδεικνύεται πλέον σε κεντρικό θέμα συζήτησης και δράσης, καθώς η πίεση αυτή δεν προκύπτει τυχαία.
Ο χρόνος εργασίας ως βασικός παράγοντας
Ένας από τους βασικούς παράγοντες που συμβάλλουν στην εργασιακή πίεση είναι ο χρόνος εργασίας. Σύμφωνα με τον κ. Στοϊμενίδη, στην Ελλάδα αντιστοιχούν περίπου 40 ώρες εργασίας σε κάθε εργαζόμενο, ενώ ο ευρωπαϊκός μέσος όρος βρίσκεται στις 36 ώρες. Αυτή η διαφορά στις ώρες εργασίας μπορεί να εξηγήσει εν μέρει τα υψηλά ποσοστά άγχους και εξουθένωσης που παρατηρούνται στη χώρα.
Στο πλαίσιο αυτό, τίθεται και η συζήτηση για το 13ωρο στην Ελλάδα, την ώρα που σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες εξετάζονται ή εφαρμόζονται διαφορετικά μοντέλα οργάνωσης του χρόνου εργασίας, όπως η τετραήμερη εργασία με οκτώ ώρες την ημέρα. Ο κ. Στοϊμενίδης υπογραμμίζει ότι το επιχείρημα για αυτά τα μοντέλα δεν αφορά μόνο την ξεκούραση, αλλά συνδέεται και με την απόδοση, καθώς οι εργαζόμενοι σε χώρες με διαφορετικές μορφές οργάνωσης της εργασίας μπορούν να αποδίδουν καλύτερα.
Το κόστος πέρα από το ωράριο
Το πραγματικό κόστος της εργασιακής πίεσης και του υπερβολικού φόρτου εργασίας γίνεται εμφανές μετά το τέλος του ωραρίου. Ένας εργαζόμενος που έχει περάσει όλη την ημέρα υπό πίεση δυσκολεύεται να αποσυνδεθεί από την εργασία του και να αφιερώσει ποιοτικό χρόνο στις προσωπικές του ανάγκες και σχέσεις. Η συνεχής αυτή κατάσταση επηρεάζει αρνητικά την ποιότητα ζωής και την ψυχική υγεία, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο άγχους και εξουθένωσης που εκτείνεται πέρα από τα όρια του εργασιακού χώρου.
Με πληροφορίες από: Topontiki