Ο Ευρωπαϊκός Επόπτης (SSM) έχει θέσει σε προληπτικό συναγερμό τις ελληνικές συστημικές τράπεζες, εστιάζοντας στα μεγάλα εταιρικά ανοίγματα και τα δάνεια υψηλού κινδύνου. Η Φρανκφούρτη ζητά αυστηρότερη εποπτεία, πρόσθετες εξασφαλίσεις και προληπτικές αναδιαρθρώσεις από τα πιστωτικά ιδρύματα. Το αυστηρό μήνυμα αφορά την αποφυγή δημιουργίας μιας νέας γενιάς απλήρωτων οφειλών, καθώς τα επιτόκια παραμένουν υψηλά και το κόστος χρήματος αυξάνεται.
Το μήνυμα του SSM προς τις τράπεζες
Ο Ευρωπαϊκός Επόπτης (SSM) έχει θέσει τις ελληνικές συστημικές τράπεζες σε κατάσταση προληπτικού συναγερμού. Στο «μικροσκόπιο» του επόπτη βρίσκονται τα μεγάλα εταιρικά ανοίγματα και τα δάνεια υψηλού κινδύνου.
Το μήνυμα που έχει σταλεί από τη Φρανκφούρτη προς τα επιτελεία των τραπεζών είναι σαφές. Ζητείται αυστηρότερη εποπτεία στα μεγάλα επιχειρηματικά δάνεια. Ο στόχος είναι να προληφθεί η δημιουργία μιας νέας γενιάς «τεράστιων» απλήρωτων οφειλών, καθώς η άνοδος των επιτοκίων και το κόστος χρήματος δημιουργούν πιέσεις.
Κλάδοι της οικονομίας στο «μικροσκόπιο»
Ο SSM, χωρίς να ονομάζει μεμονωμένες επιχειρήσεις λόγω τραπεζικού απορρήτου, φωτογραφίζει συγκεκριμένους τομείς της οικονομίας. Αυτοί οι τομείς προχώρησαν τα τελευταία χρόνια σε επιθετικό δανεισμό.
Στους κλάδους αυτούς περιλαμβάνονται η ενέργεια και οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Όμιλοι σε αυτούς τους τομείς υλοποίησαν γιγαντιαίες επενδύσεις, στηριζόμενοι σε τραπεζικό δανεισμό κατά την περίοδο των μηδενικών επιτοκίων. Σήμερα, με τα επιτόκια να παραμένουν υψηλά και τις τιμές της ενέργειας να διακυμαίνονται, οι ταμειακές τους ροές πιέζονται σημαντικά για να καλύψουν τις τοκοχρεολυτικές δόσεις.
Επίσης, στο στόχαστρο βρίσκονται οι τομείς του Real Estate και των Υποδομών/Κατασκευών. Εταιρείες σε αυτούς τους κλάδους «φορτώθηκαν» μεγάλα δάνεια για εξαγορές ακινήτων και έργα υποδομής. Παράλληλα, βλέπουν το κόστος κατασκευής και δανεισμού να εκτινάσσεται.
Τα «ζόμπι» δάνεια του παρελθόντος
Μία άλλη κατηγορία που απασχολεί τον SSM είναι τα «ζόμπι» δάνεια του παρελθόντος, γνωστά και ως Forborne Loans. Πρόκειται για μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους, κυρίως στο λιανεμπόριο ή τη βιομηχανία.
Αυτοί οι όμιλοι είχαν μπει σε ρυθμίσεις την περασμένη δεκαετία. Ωστόσο, η βιωσιμότητά τους παραμένει οριακή υπό τις νέες οικονομικές συνθήκες που επικρατούν.
Οι επιπτώσεις στην καθημερινότητα των νοικοκυριών
Εκ πρώτης όψεως, οι συστάσεις του SSM για τα δάνεια εκατομμυρίων των μεγάλων επιχειρήσεων μπορεί να φαίνονται μακρινές από την καθημερινότητα του νοικοκυριού. Ωστόσο, στην πραγματικότητα, οι παρενέργειες μετακυλίονται άμεσα στην αγορά και επηρεάζουν τους πολίτες.
Μία από τις άμεσες συνέπειες είναι το «σφίξιμο» των κανουλών για τα μικρά δάνεια. Όταν οι τράπεζες αναγκάζονται από τον επόπτη να δεσμεύσουν κεφάλαια, δηλαδή προβλέψεις, για να καλύψουν την έκθεσή τους σε 3-4 μεγάλους υπερχρεωμένους ομίλους, μειώνεται η διαθέσιμη ρευστότητα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να γίνεται ακόμη πιο δύσκολη η έγκριση στεγαστικών, καταναλωτικών ή μικρών επιχειρηματικών δανείων για τους απλούς πολίτες.
Ακριβότερα επιτόκια και ντόμινο στην αγορά
Για να αναπληρώσουν το ρίσκο από τα επισφαλή εταιρικά δάνεια, τα πιστωτικά ιδρύματα διατηρούν υψηλά τα περιθώρια κέρδους (spreads) τόσο στις καταθέσεις όσο και στις χορηγήσεις. Αυτή η πρακτική επιβαρύνει τη μέση οικογένεια, καθώς αυξάνει το κόστος του χρήματος.
Επιπλέον, υπάρχει ο κίνδυνος ενός ντόμινο στην αγορά και στις θέσεις εργασίας. Αν ένας συστημικός επιχειρηματικός όμιλος βρεθεί σε αδιέξοδο, η πίεση μεταφέρεται αμέσως στους εκατοντάδες προμηθευτές του. Επίσης, επηρεάζονται οι μικρότερες επιχειρήσεις-συνεργάτες και οι θέσεις εργασίας που εξαρτώνται από αυτόν τον όμιλο.
Με πληροφορίες από: Topontiki