Οικονομία

Οι νέοι εγκαταλείπουν τα γραφεία για τα παλιά επαγγέλματα

Κωνσταντίνα Κοσμά
11-09-26

Μια νέα τάση διαμορφώνεται στην παγκόσμια αγορά εργασίας, με νέους ανθρώπους σε πόλεις όπως το Λονδίνο, η Νέα Υόρκη, το Άμστερνταμ, οι Βρυξέλλες, η Αθήνα και η Μαδρίτη να στρέφονται από τις θέσεις γραφείου προς τα τεχνικά επαγγέλματα. Η τεχνική δεξιότητα, η οποία στο παρελθόν αντιμετωπιζόταν ως λύση ανάγκης, αποκτά εκ νέου αξία, κυρίως λόγω της αυξανόμενης σπανιότητάς της. Αυτή η μεταστροφή συνδέεται στενά με την εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης και την αναζήτηση επαγγελματικής ασφάλειας.

Η αναβάθμιση των τεχνικών επαγγελμάτων

Η αξία της τεχνικής δεξιότητας έχει αναβαθμιστεί σημαντικά, καθώς πλέον θεωρείται περιζήτητη και δυσεύρετη. Ενώ στο παρελθόν η τεχνική εργασία προοριζόταν για εκείνους με «περιορισμένα όνειρα», σήμερα η αντίληψη αυτή έχει αλλάξει ριζικά. Επαγγέλματα όπως οι ηλεκτρολόγοι, οι υδραυλικοί, οι ξυλουργοί, οι τεχνικοί ψύξης, οι νοσοκόμοι και οι μηχανικοί αυτοκινήτων, που κάποτε χαρακτηρίζονταν ως «δεύτερης επιλογής», έχουν πλέον αναβαθμιστεί.

Αυτή η μεταβολή δεν οφείλεται σε κάποια ρομαντική αναπόληση των «καλών παλιών επαγγελμάτων», αλλά σε μια συνειδητή «αναθεώρηση ρίσκου» από τους νέους. Ο άνθρωπος που επιδιορθώνει έναν σωλήνα κάτω από έναν νεροχύτη, για παράδειγμα, έχει λίστα αναμονής και είναι περιζήτητος. Η πολυτιμότητα του χρόνου του αυξάνεται συνεχώς, καθώς η θέση εργασίας του δεν διαπραγματεύεται με κανέναν αλγόριθμο.

Η επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας

Η τεχνητή νοημοσύνη διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο σε αυτή την αλλαγή, καθώς απειλεί όχι μόνο τις χαμηλότερες βαθμίδες της εργασίας γραφείου, αλλά διεκδικεί χώρο ακόμη και σε θέσεις όπου η ανθρώπινη κρίση θεωρούνταν αναντικατάστατη, όπως στη λήψη αποφάσεων. Εργοδότες σε διάφορες πόλεις υπολογίζουν ήδη πόσο προσωπικό μπορούν να εξοικονομήσουν χάρη σε διαθέσιμα chatbots, γεγονός που δημιουργεί ανασφάλεια ακόμη και σε υψηλόβαθμα στελέχη εταιρειών.

Αντίθετα, τα τεχνικά επαγγέλματα προσφέρουν ένα αίσθημα ασφάλειας, καθώς η φύση της εργασίας τους καθιστά δύσκολη την αντικατάστασή τους από αλγορίθμους. Οι νέοι που στρέφονται σε αυτά τα επαγγέλματα δεν στερούνται φιλοδοξιών, αλλά αναζητούν μια σταθερότητα που δεν βρίσκουν πλέον στις παραδοσιακές θέσεις γραφείου, οι οποίες είναι πιο ευάλωτες στην αυτοματοποίηση.

Αύξηση εγγραφών σε τεχνικά προγράμματα

Οι αριθμοί επιβεβαιώνουν αυτή την τάση, αν και έφτασαν με κάποια καθυστέρηση. Στο City of Westminster College του Λονδίνου, οι εγγραφές σε προγράμματα μηχανικής και κατασκευών σημείωσαν αύξηση 9,6% μέσα σε διάστημα τριών ετών. Αυτό υποδηλώνει μια σαφή μεταστροφή του ενδιαφέροντος των νέων προς τους τεχνικούς τομείς.

Ένα ρεπορτάζ του Reuters, που δημοσιεύθηκε στις 2 Δεκεμβρίου 2025 με τίτλο «Fearing AI job losses, some young workers in Britain shift towards skilled trades» (που μεταφράζεται ως «Φοβούμενοι απώλειες θέσεων εργασίας από την AI, κάποιοι νέοι εργαζόμενοι στη Βρετανία στρέφονται στα τεχνικά επαγγέλματα»), καταγράφει νέους που επιλέγουν την υδραυλική, την ηλεκτρολογία και την ξυλουργική. Αυτοί οι νέοι βλέπουν στα συγκεκριμένα επαγγέλματα μια σαφή προοπτική ασφάλειας, σε αντίθεση με την αβεβαιότητα που επικρατεί σε άλλους τομείς.

Η ανατροπή του παραδοσιακού επαγγελματικού προσανατολισμού

Μόλις τον περασμένο αιώνα, η διαδρομή για τους νέους φαινόταν στερεοτυπικά αυτονόητη: πανεπιστήμιο, πτυχίο, γραφείο. Η τεχνική εργασία θεωρούνταν τότε ως κάτι που απέμενε στους «άλλους», σε όσους είχαν περιορισμένα όνειρα. Σήμερα, ωστόσο, αυτή η αυτονόητη σειρά ζωής έχει ανατραπεί πλήρως.

Παράγοντες όπως το υψηλό κόστος των σπουδών, η δυσκολία εισόδου σε πρώτες θέσεις γραφείου, η αυξανόμενη επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης και, κυρίως, η έλλειψη τεχνιτών, ξαναγράφουν σιωπηλά τη λογική του επαγγελματικού προσανατολισμού. Αν και αυτή η τάση δεν είναι ακόμη καθολική ή μαζική, είναι αρκετά έντονη ώστε να μπορούμε να μιλάμε για μια διακριτή μεταβολή στις επιλογές της «transit γενιάς».

Με πληροφορίες από: Gazzetta