Η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ένα σημαντικό επενδυτικό χάσμα σε σύγκριση με την Ευρώπη, παρά την καταγραφόμενη ανάκαμψη των επενδύσεων. Νέα στοιχεία και μελέτες υπογραμμίζουν την ανάγκη για περαιτέρω ενίσχυση της επενδυτικής δυναμικής, καθώς η επιβράδυνση του ρυθμού επέκτασης δημιουργεί προβληματισμό. Εν μέσω αυτών των εξελίξεων, η Αθήνα φαίνεται να προσελκύει το ενδιαφέρον διεθνών κεφαλαίων, με hedge funds να εξετάζουν το άνοιγμα γραφείων στην πρωτεύουσα.
Το επίμονο επενδυτικό χάσμα Ελλάδας-Ευρώπης
Σύμφωνα με νέα μελέτη του ΚΕΦίΜ, η ανάκαμψη των επενδύσεων στην Ελλάδα δεν είναι αρκετή για να γεφυρώσει την απόσταση που τη χωρίζει από την Ευρώπη. Ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου (ΑΣΠΚ) στη χώρα μας αυξήθηκε από 10,97% του ΑΕΠ το 2019 σε 16,88% το 2025. Ωστόσο, το ποσοστό αυτό παραμένει 4,4 ποσοστιαίες μονάδες κάτω από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το επενδυτικό κενό εντοπίζεται κυρίως στον ιδιωτικό τομέα. Οι επιχειρηματικές επενδύσεις στην Ελλάδα διαμορφώθηκαν στο 8,48% του ΑΕΠ, έναντι 12,69% στην Ε.Ε. Επιπλέον, σημαντική υστέρηση καταγράφεται στους τομείς των κατοικιών, της έρευνας και της ανάπτυξης λογισμικού. Η απόκλιση στις επιχειρηματικές επενδύσεις, μάλιστα, προϋπήρχε της κρίσης χρέους, αναδεικνύοντας ένα διαχρονικό πρόβλημα. Αντίθετα, οι δημόσιες επενδύσεις έχουν φτάσει στα ευρωπαϊκά επίπεδα, ενώ ο εξοπλισμός πληροφορικής και επικοινωνιών αποτελεί μια θετική εξαίρεση.
Επιβράδυνση της επενδυτικής δραστηριότητας
Το σήμα κινδύνου που εκπέμπει το ΚΕΦίΜ ενισχύεται από τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ). Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι η επενδυτική δραστηριότητα συνεχίζει να διευρύνεται, αλλά με έναν αισθητά επιβραδυνόμενο ρυθμό. Ειδικότερα, ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου ενισχύθηκε κατά 6,1% σε ετήσια βάση το δεύτερο τρίμηνο του 2026. Αυτό έρχεται σε αντίθεση με την αύξηση του 12,1% που είχε καταγραφεί το πρώτο τρίμηνο του ίδιου έτους, γεγονός που σημαίνει ότι ο ρυθμός επέκτασης περιορίστηκε ουσιαστικά στο μισό.
Σε σύγκριση με το προηγούμενο τρίμηνο, οι επενδύσεις εμφάνισαν αύξηση 2,2%. Παράλληλα, ο ρυθμός οικονομικής μεγέθυνσης υποχώρησε οριακά στο 1,9% από 2% που ήταν το πρώτο τρίμηνο, επιβεβαιώνοντας τη συγκρατημένη πορεία της ελληνικής οικονομίας. Αυτή η επιβράδυνση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Ελλάδα όχι μόνο βρίσκεται ακόμα πίσω από τα μέσα ευρωπαϊκά επίπεδα επενδύσεων, αλλά πλησιάζει και στην ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, το οποίο μέχρι τώρα έχει στηρίξει ένα σημαντικό μέρος της επενδυτικής δυναμικής και της ανάπτυξης της χώρας. Ο Ακαθάριστος Σχηματισμός Παγίου Κεφαλαίου (ΑΣΠΚ) είναι διεθνώς γνωστός ως Gross Fixed Capital Formation (GFCF) και αποτελεί τον βασικό μακροοικονομικό δείκτη μέτρησης των πραγματικών επενδύσεων.
Διεθνές ενδιαφέρον για την Αθήνα
Παρά τις προκλήσεις, η Αθήνα φαίνεται να προσελκύει το ενδιαφέρον διεθνών χρηματοπιστωτικών κολοσσών. Μετά τον Κρις Ρόκος, ιδρυτή της Rokos Capital Management, ο οποίος διαχειρίζεται κεφάλαια, φαίνεται πως και η Millennium Management του Ίζι Ίνγκλαντερ εξετάζει το άνοιγμα γραφείου στην ελληνική πρωτεύουσα. Η κίνηση αυτή υποδηλώνει μια αυξανόμενη εμπιστοσύνη ορισμένων επενδυτών στις προοπτικές της ελληνικής αγοράς.
Στελέχη του hedge fund Millennium Management, μεταξύ των οποίων ο Ράχουλ Τσόπρα, portfolio manager με έδρα το Λονδίνο, βρίσκονται ήδη σε επαφές με τις ελληνικές αρχές. Οι συζητήσεις αφορούν την πιθανή μετεγκατάσταση προσωπικού στην Αθήνα, μια εξέλιξη που θα μπορούσε να ενισχύσει περαιτέρω τη θέση της πόλης ως οικονομικού κέντρου στην ευρύτερη περιοχή. Η ανακοίνωση αυτή έρχεται σε συνέχεια της προηγούμενης κίνησης του Ρόκος, ο οποίος είχε επίσης εκδηλώσει ενδιαφέρον για την Ελλάδα.
Συστάσεις για την ενίσχυση της οικονομίας
Υπό το πρίσμα των παραπάνω δεδομένων, το ΚΕΦίΜ υπογραμμίζει την ανάγκη για στοχευμένες παρεμβάσεις. Η μελέτη του οργανισμού προτείνει την εστίαση στην αύξηση της παραγωγικότητας και την ενίσχυση της καινοτομίας, τομείς στους οποίους η Ελλάδα υστερεί έναντι των ευρωπαϊκών μέσων όρων. Αυτές οι παρεμβάσεις κρίνονται απαραίτητες για την επίτευξη βιώσιμης ανάπτυξης και τη σύγκλιση με τις ανεπτυγμένες οικονομίες της Ευρώπης.
Επιπλέον, το ΚΕΦίΜ τονίζει τη σημασία της αύξησης του οικιστικού αποθέματος, ένας τομέας όπου επίσης καταγράφεται σημαντική υστέρηση. Η αντιμετώπιση αυτών των δομικών αδυναμιών θεωρείται κρίσιμη για την προσέλκυση περισσότερων ιδιωτικών επενδύσεων και τη δημιουργία ενός πιο ευνοϊκού περιβάλλοντος για την επιχειρηματικότητα και την ανάπτυξη.
Με πληροφορίες από: Newsit