Η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς με συγκεκριμένα πληθυσμιακά όρια, από το έτος 2027, ανακοινώθηκε από τον Πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, κατά την ομιλία του στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Το μέτρο αφορά αποκλειστικά κύριες κατοικίες και στοχεύει στη διεύρυνση των απαλλαγών για τους ιδιοκτήτες ακινήτων σε περιφερειακές και νησιωτικές περιοχές. Οι λεπτομέρειες των νέων ρυθμίσεων εξειδικεύθηκαν από το οικονομικό επιτελείο τη Δευτέρα (7/9).
Νέα πληθυσμιακά όρια και εξαιρέσεις
Το πακέτο μέτρων προβλέπει την επέκταση της πλήρους κατάργησης του ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους, ανεβάζοντας το όριο από τους 1.500 κατοίκους που ίσχυε προηγουμένως. Ειδικά για την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, το πληθυσμιακό όριο ορίζεται σε 2.200 κατοίκους.
Από την εφαρμογή του μέτρου εξαιρούνται οι οικισμοί της Περιφέρειας Αττικής, με μόνη εξαίρεση την Περιφερειακή Ενότητα Νήσων. Η απαλλαγή αφορά φυσικά πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας και των οποίων η κύρια κατοικία βρίσκεται στους συγκεκριμένους οικισμούς.
Ποιες περιοχές επωφελούνται
Η νέα λίστα των περιοχών που απαλλάσσονται από τον ΕΝΦΙΑ περιλαμβάνει 130 έως 131 επιπλέον οικισμούς. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται τα Καλάβρυτα, η Σκύρος, η Ιθάκη, η Ύδρα και η Ίος, διευρύνοντας το καθεστώς πλήρους απαλλαγής σε εκατοντάδες μικρούς οικισμούς της περιφέρειας και των νησιών.
Παράλληλα, στο ευνοϊκό καθεστώς εισέρχονται και οικισμοί με έντονο τουριστικό χαρακτήρα. Ενδεικτικά αναφέρονται η Άνω Μερά Μυκόνου, η Μεσαριά και το Εμπορείο στη Σαντορίνη, το Φαληράκι στη Ρόδο και ο Πλαταμώνας στην Πιερία. Οι ιδιοκτήτες ακινήτων σε αυτές τις περιοχές θα απαλλαγούν από την πληρωμή του συγκεκριμένου φόρου.
Προϋποθέσεις για την απαλλαγή
Βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή του μέτρου είναι το ακίνητο να δηλώνεται ως κύρια κατοικία από φυσικό πρόσωπο που είναι φορολογικός κάτοικος Ελλάδας. Αυτό σημαίνει ότι δευτερεύουσες ή εξοχικές κατοικίες που βρίσκονται στους ίδιους οικισμούς δεν δικαιούνται την απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ.
Επιπλέον, η απαλλαγή αφορά αποκλειστικά στα δικαιώματα επί της κύριας κατοικίας των προσώπων αυτών, εφόσον η συνολική αξία του 100% της πλήρους κυριότητας της κατοικίας, όπως υπολογίζεται για τους σκοπούς της επιβολής του φόρου, δεν υπερβαίνει τις 400.000 ευρώ.
Οικονομική και δημογραφική διάσταση του μέτρου
Η κυβερνητική παρέμβαση εκτιμάται ότι θα επηρεάσει περίπου 62.000 ιδιοκτήτες ακινήτων, οι οποίοι θα σταματήσουν να πληρώνουν τον ΕΝΦΙΑ για τις κύριες κατοικίες τους. Το επιπλέον δημοσιονομικό κόστος από την επέκταση του μέτρου ανέρχεται σε 8 εκατομμύρια ευρώ ετησίως.
Συνολικά, το δημοσιονομικό κόστος της πλήρους απαλλαγής, η οποία αφορά πλέον 12.855 οικισμούς, εκτιμάται σε 86 εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Η ρύθμιση έχει σαφή δημογραφικό χαρακτήρα, στοχεύοντας στην ενίσχυση της μόνιμης κατοίκησης στην περιφέρεια, ενώ τα μηδενικά εκκαθαριστικά για τους δικαιούχους αναμένεται να εμφανιστούν το 2027. Αξίζει να σημειωθεί ότι το μέτρο εφαρμόζεται ήδη για το 2026 με μείωση 50% στον φόρο κύριας κατοικίας σε οικισμούς έως 1.500 κατοίκους, ή 1.700 σε παραμεθόριες περιοχές.
Με πληροφορίες από: Newsit, Gazzetta, Enikos