Μια διαφορετική εικόνα από αυτή που παρουσιάζουν οι κυβερνητικές ανακοινώσεις για τη νέα «Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών» αποκαλύπτει η πραγματική διαδρομή των τιμών στα ράφια. Ενώ οι νέες τιμές εμφανίζονται μειωμένες σε σχέση με τις ανατιμήσεις του Αυγούστου, παραμένουν έως και 33,7% υψηλότερες από εκείνες της 8ης Ιουλίου. Η σύγκριση 30 συγκεκριμένων προϊόντων δείχνει ότι οι πολυδιαφημισμένες «μειώσεις» ήρθαν, σε πολλές περιπτώσεις, αφού είχαν προηγηθεί μεγάλες ανατιμήσεις.
Η «Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών» και οι ανακοινώσεις
Το υπουργείο Ανάπτυξης ανακοίνωσε ότι από τις 31 Αυγούστου εντάχθηκαν στην πρωτοβουλία περισσότεροι από 1.740 κωδικοί προϊόντων. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, η μέση μείωση τιμών για αυτούς τους κωδικούς ανέρχεται σε 9,5%.
Η κυβέρνηση υποστήριξε ότι πρόκειται για «πραγματικές, μετρήσιμες και ορατές μειώσεις τιμών», οι οποίες θα επισημαίνονται στα ράφια των καταστημάτων. Επιπλέον, αυτές οι μειώσεις θα εμφανίζονται και ψηφιακά στην πλατφόρμα PosoKanei, με στόχο την ενημέρωση των καταναλωτών.
Η σύγκριση των τιμών: 25 από τα 30 προϊόντα ακριβότερα
Ωστόσο, μια σύγκριση των τιμών 30 συγκεκριμένων προϊόντων, η οποία βασίζεται στους καταλόγους μειώσεων τιμών που έδωσε το ίδιο το υπουργείο Ανάπτυξης, αποκαλύπτει μια διαφορετική πραγματικότητα. Η σύγκριση αυτή εξετάζει την τιμή της 8ης Ιουλίου, την υψηλότερη τιμή που σημειώθηκε στο μεσοδιάστημα και την τιμή της 31ης Αυγούστου για κάθε προϊόν.
Το αποτέλεσμα είναι αποκαλυπτικό: τα 25 από τα 30 προϊόντα, δηλαδή ένα ποσοστό 83,3% του συγκεκριμένου δείγματος, εξακολουθούν να πωλούνται ακριβότερα από ό,τι πωλούνταν στις 8 Ιουλίου. Μόνο τέσσερα από αυτά τα προϊόντα είναι φθηνότερα, ενώ ένα διατίθεται ακριβώς στην ίδια τιμή.
Η διαδρομή των τιμών και η «παγίδα» των ποσοστών
Ο απλός μέσος όρος των μεταβολών στα 30 προϊόντα διαμορφώνεται περίπου στο +12,7%, ενώ η διάμεση αύξηση φτάνει το 14,6%. Αυτό υποδηλώνει ότι το φαινόμενο της αύξησης των τιμών δεν περιορίζεται σε λίγες μόνο περιπτώσεις.
Η σύγκριση αφορά τον ίδιο κωδικό προϊόντος και το ίδιο σούπερ μάρκετ. Αυτό αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα: μια τιμή μπορεί να έχει μειωθεί σε σχέση με το υψηλό που σημείωσε μέσα στον Αύγουστο, χωρίς όμως το προϊόν να έχει γίνει πραγματικά φθηνότερο σε σχέση με μόλις λίγες εβδομάδες νωρίτερα. Εάν η «μείωση» υπολογίζεται πάνω σε μια τιμή που είχε προηγουμένως αυξηθεί θεαματικά, τότε το ποσοστό μπορεί να φαίνεται εντυπωσιακό, αλλά η τελική τιμή στο ράφι εξακολουθεί να επιβαρύνει περισσότερο τον καταναλωτή.
Το ζήτημα της διαφάνειας στις μειώσεις
Το κρίσιμο ερώτημα που προκύπτει είναι σε σχέση με ποια τιμή υπολογίζεται κάθε μείωση. Για να είναι πραγματικά διαφανής η πρωτοβουλία, θα έπρεπε να δημοσιοποιείται για κάθε κωδικό προϊόντος ολόκληρη η πορεία της τιμής του. Αυτό θα περιλάμβανε την ημερομηνία αναφοράς, την αλυσίδα στην οποία εφαρμόζεται η τιμή και το εάν πρόκειται για κανονική τιμή ή για πρόσκαιρη προσφορά.
Η έλλειψη αυτών των λεπτομερειών καθιστά δύσκολη την πλήρη αξιολόγηση του πραγματικού οφέλους για τους καταναλωτές, καθώς οι ανακοινωθείσες μειώσεις μπορεί να μην αντικατοπτρίζουν μια ουσιαστική μείωση του κόστους σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν.
Με πληροφορίες από: Topontiki