Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν ιδιαίτερα δύσκολο ενεργειακό χειμώνα, καθώς οι αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας αρχίζουν να δημιουργούν ένα νέο εκρηκτικό μείγμα για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Στην Ελλάδα, η ακρίβεια στα καύσιμα πιέζει ήδη τα νοικοκυριά, με τη μέση τιμή της αμόλυβδης να έχει παγιωθεί πάνω από τα 2 ευρώ το λίτρο. Παράλληλα, φουντώνει η ανησυχία για το πετρέλαιο θέρμανσης, ενώ η Goldman Sachs προειδοποιεί για πιθανή άνοδο του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου πάνω από τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα τον Δεκέμβριο.
Η πίεση στα καύσιμα στην Ελλάδα
Οι επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης είναι ήδη ορατές στις αντλίες καυσίμων σε όλη την Ελλάδα. Η μέση τιμή της αμόλυβδης βενζίνης έχει σταθεροποιηθεί σε επίπεδα άνω των 2 ευρώ το λίτρο, γεγονός που ασκεί σημαντική πίεση στα νοικοκυριά. Αυτή η κατάσταση εντείνει την ανησυχία για το κόστος του πετρελαίου θέρμανσης ενόψει του επερχόμενου χειμώνα.
Οι αυξήσεις στα καύσιμα φαίνεται να συνεχίζονται χωρίς φρένο, καθιστώντας τα 2 ευρώ το λίτρο μια νέα κανονικότητα για τους καταναλωτές. Οι προβλέψεις κάνουν λόγο για περαιτέρω άνοδο των τιμών, επιβαρύνοντας ακόμα περισσότερο τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Οι προειδοποιήσεις της Goldman Sachs για το φυσικό αέριο
Η επενδυτική τράπεζα Goldman Sachs έχει εκδώσει προειδοποιήσεις σχετικά με την πορεία των τιμών του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της, το φυσικό αέριο ενδέχεται να χρειαστεί να ξεπεράσει ακόμη και τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα τον Δεκέμβριο. Αυτό το επίπεδο τιμών θεωρείται απαραίτητο προκειμένου η Ευρώπη να προσελκύσει επαρκή φορτία υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) και να διασφαλίσει τα αναγκαία αποθέματα για την περίοδο του χειμώνα.
Αυτή η πρόβλεψη υπογραμμίζει την έντονη ανησυχία για την επάρκεια των ενεργειακών πόρων της Ευρώπης, καθώς η ζήτηση αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά τους χειμερινούς μήνες. Η ανάγκη για προσέλκυση LNG καθίσταται κρίσιμη για την ενεργειακή ασφάλεια της ηπείρου.
Οι αιτίες της νέας ενεργειακής ανησυχίας
Στο επίκεντρο της νέας ενεργειακής ανησυχίας βρίσκεται η συνεχιζόμενη σύγκρουση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν. Αυτή η σύγκρουση έχει προκαλέσει σοβαρές διαταραχές στις μεταφορές ενέργειας μέσω των Στενών του Ορμούζ, μιας από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες του πλανήτη.
Η περιορισμένη ροή φορτίων από αυτή την κρίσιμη περιοχή έχει εντείνει τον ανταγωνισμό μεταξύ Ευρώπης και Ασίας για τα διαθέσιμα φορτία υγροποιημένου φυσικού αερίου. Ενώ η Ευρώπη προσπαθεί να γεμίσει τις αποθήκες φυσικού αερίου πριν από την έναρξη της περιόδου υψηλής ζήτησης, ο ανταγωνισμός αυτός δυσχεραίνει την προσπάθεια εξασφάλισης επαρκών ποσοτήτων.
Τα τρέχοντα επίπεδα τιμών και οι προβλέψεις
Τα συμβόλαια αναφοράς TTF στην Ολλανδία ξεπέρασαν την προηγούμενη εβδομάδα τα 65 ευρώ ανά μεγαβατώρα, φτάνοντας σε υψηλό πέντε μηνών. Ωστόσο, σύμφωνα με τις αναλύτριες της Goldman Sachs, Samantha Dart και Laura Cyr, τα σημερινά επίπεδα τιμών δεν επαρκούν για να διασφαλίσουν ότι η Ευρώπη θα περάσει τον χειμώνα με ικανοποιητικά αποθέματα φυσικού αερίου.
Με τους σημερινούς ρυθμούς, οι αποθήκες φυσικού αερίου στη βορειοδυτική Ευρώπη αναμένεται να κλείσουν τον Αύγουστο γεμάτες κατά περίπου 51%. Αυτό το ποσοστό είναι κατά 3,4 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερο από το βασικό σενάριο που είχε εκπονήσει η αμερικανική τράπεζα. Οι αναλύτριες επισημαίνουν ότι «στα σημερινά επίπεδα, οι τιμές δεν θα είναι αρκετές ώστε η Ευρώπη να διαχειριστεί τα αποθέματά της κατά τη διάρκεια του χειμώνα».
Το σενάριο για τον χειμώνα του 2026
Σε ένα σενάριο όπου οι εξαγωγές ενέργειας από τη Μέση Ανατολή αποκαθίστανται μόνο σταδιακά και η κατάσταση παραμένει ασταθής μέχρι και μέσα στο 2027, η Goldman Sachs εκτιμά ότι το συμβόλαιο TTF για τον Δεκέμβριο του 2026 θα χρειαστεί πιθανότατα να κινηθεί πάνω από τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Αυτό το εκτιμώμενο επίπεδο τιμών είναι υπερδιπλάσιο από το βασικό σενάριο της τράπεζας, το οποίο προβλέπει τιμή 50 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Η διαφορά αυτή αναδεικνύει την ευαισθησία των ενεργειακών αγορών στις γεωπολιτικές εξελίσεις και την πιθανότητα σημαντικών ανατιμήσεων σε περίπτωση παρατεταμένων διαταραχών. Η ανάγκη για σταθερότητα στις ενεργειακές ροές από τη Μέση Ανατολή κρίνεται καθοριστική για την αποφυγή περαιτέρω αναταράξεων στις τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis