Ενόψει της 90ής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, το κυβερνητικό επιτελείο βρίσκεται στην τελική ευθεία για την οριστικοποίηση του πακέτου των οικονομικών εξαγγελιών. Το πολιτικό θερμόμετρο ανεβαίνει, καθώς η χώρα διανύει το τελευταίο έτος της κυβερνητικής θητείας, με το οικονομικό αφήγημα να προσαρμόζεται στις απαιτήσεις μιας παρατεταμένης προεκλογικής περιόδου. Το συνολικό δημοσιονομικό κόστος των μέτρων υπολογίζεται μεταξύ 1,8 και 1,9 δισεκατομμυρίων ευρώ, ποσό αυξημένο σε σχέση με το περσινό πακέτο που ανερχόταν στα 1,7 δισεκατομμύρια ευρώ.
Το οικονομικό πλαίσιο των εξαγγελιών
Η κυβέρνηση επικεντρώνει τη ρητορική της στην επιστροφή του πλεονάσματος στην κοινωνία, αποδίδοντας τη δημιουργία του δημοσιονομικού χώρου στην υπεραπόδοση της οικονομίας. Αυτή η υπεραπόδοση εκτιμάται ότι εισφέρει περίπου 1,4 δισεκατομμύρια ευρώ στα κρατικά ταμεία.
Επιπλέον, η ενεργοποίηση της ειδικής ρήτρας διαφυγής για την ενέργεια συμβάλλει στην εξασφάλιση επιπλέον 400 εκατομμυρίων ευρώ, ενισχύοντας έτσι το διαθέσιμο κονδύλι για τις εξαγγελίες που θα παρουσιαστούν στη ΔΕΘ.
Οι αστερίσκοι των μέτρων
Παρά τους βαρύγδουπους τίτλους και τις προσδοκίες, μια πιο προσεκτική ανάλυση των επιμέρους μέτρων αποκαλύπτει μια προσεκτικά υπολογισμένη άσκηση ισορροπίας. Αυτή η άσκηση χαρακτηρίζεται από πολλούς αστερίσκους, προϋποθέσεις και ευρείες εξαιρέσεις.
Η προσέγγιση αυτή φαίνεται να αφήνει στο περιθώριο την αντιμετώπιση των βαθύτερων δομικών προβλημάτων που απασχολούν την ελληνική οικονομία, εστιάζοντας σε παρεμβάσεις με συγκεκριμένα όρια.
Παρεμβάσεις για τους συνταξιούχους
Ένα από τα πιο προβεβλημένα σκέλη των κυβερνητικών παρεμβάσεων αφορά τους συνταξιούχους. Η κυβέρνηση υπόσχεται αυξήσεις στις συντάξεις, καθώς και την αποκατάσταση αδικιών που έχουν συσσωρευτεί με την πάροδο του χρόνου.
Ωστόσο, η πραγματική εικόνα που διαμορφώνεται φαίνεται να διαφέρει αισθητά από τις θετικές προσδοκίες που καλλιεργούνται. Οι λεπτομέρειες των μέτρων δείχνουν ότι η επίδρασή τους θα είναι συγκεκριμένη και όχι τόσο ευρεία όσο ενδεχομένως αναμένεται.
Η αναπροσαρμογή των συντάξεων
Η αναπροσαρμογή των συντάξεων για το επόμενο έτος έχει αναθεωρηθεί ελαφρώς προς τα πάνω, φτάνοντας το 2,6% αντί του αρχικού 2,4%. Αυτή η μικρή αύξηση αποδίδεται στην επιμονή του πληθωρισμού, ο οποίος συνεχίζει να επηρεάζει την οικονομία.
Η πίστωση των αυξήσεων προγραμματίζεται να γίνει τον Δεκέμβριο και αναμένεται να αφορά περίπου 2,5 εκατομμύρια συνταξιούχους. Παρόλο που τα ονομαστικά ποσά παρουσιάζονται ως μια γενναία ενίσχυση, στην πραγματικότητα μόλις που καλύπτουν την τεράστια απώλεια αγοραστικής δύναμης που προκάλεσε το παρατεταμένο κύμα ακρίβειας στα βασικά αγαθά, τα τρόφιμα και την ενέργεια.
Ο πληθωρισμός για τα χαμηλά εισοδήματα είναι συχνά πολύ υψηλότερος από τον επίσημο μέσο όρο, γεγονός που υποδηλώνει ότι η αύξηση αυτή ενδέχεται να απορροφηθεί μέσα στις πρώτες ημέρες του μήνα από τις αγορές στα σούπερ μάρκετ.
Το ζήτημα της προσωπικής διαφοράς
Ένα άλλο σημαντικό σημείο αφορά την προσωπική διαφορά των συντάξεων. Ενώ διακηρύσσεται η οριστική κατάργηση του μηχανισμού της προσωπικής διαφοράς, με στόχο 670.000 συνταξιούχοι να λάβουν ολόκληρη την αύξηση στην τσέπη τους, οι τεχνικές λεπτομέρειες αποκαλύπτουν τη διατήρηση του δομικού προβλήματος.
Συγκεκριμένα, το εναπομείναν ποσό της προσωπικής διαφοράς δεν εξαλείφεται πλήρως, αλλά παγιώνεται ως ένα ξεχωριστό, στατικό τμήμα της σύνταξης. Αυτό σημαίνει ότι το συγκεκριμένο τμήμα δεν θα προσαυξάνεται με τις μελλοντικές αυξήσεις που θα δίνονται στις συντάξεις.
Η μόνη ουσιαστική ελάφρυνση που προβλέπεται για το ποσό αυτό έγκειται στην απαλλαγή του από τις κρατήσεις ασθενείας και την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων. Ωστόσο, το παγιωμένο ποσό της προσωπικής διαφοράς θα συνεχίσει να φορολογείται κανονικά.
Με πληροφορίες από: Topontiki