Στη δημοσιοποίηση των στοιχείων που αφορούν στην εφαρμογή του μέτρου της έκτακτης βάρδιας εργασίας σε επιχειρήσεις συνεχούς λειτουργίας με κυλιόμενες βάρδιες, κατά το πρώτο 15νθήμερο του Ιουλίου, προχώρησε το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης.
Στο χρονικό διάστημα έως τις 15 Ιουλίου το Π.Σ. «ΕΡΓΑΝΗ» κατέγραψε τα παρακάτω δεδομένα:
- Σύνολο εργοδοτών στη χώρα που απασχολούν εργαζόμενους με εξαρτημένη σχέση εργασίας: 326.482 εργοδότες και 382.775 παραρτήματα.
- Αίτηση για χρήση της έκτακτης βάρδιας εργασίας υπέβαλαν συνολικά: 690 επιχειρήσεις για 1.671 παραρτήματα, δηλαδή αίτηση έχει υποβάλει το 0,44% των παραρτημάτων της χώρας.
- Από τα 1.671 παραρτήματα που υπέβαλαν αίτηση, πληρούν τις προϋποθέσεις του νόμου (δηλ. συνεχής λειτουργία 24/7 με κυλιόμενες βάρδιες, ή 24ωρη λειτουργία 5 ή 6 ημερών με κυλιόμενες βάρδιες) τα 291, δηλαδή ποσοστό 17,4% επί των αιτήσεων και 0,076% επί του συνόλου των παραρτημάτων.
- Στις περιπτώσεις μη νόμιμης υπαγωγής με χρήση του μέτρου, η εργασία που τυχόν παρασχέθηκε από εργαζομένους κρίνεται ως παράνομη και εφαρμόζονται οι προβλεπόμενες κυρώσεις.
Τι ακριβώς προβλέπει ο νόμος και «παραβλέπει» η κυβέρνηση
Ο Ν. 5053/23 για την εξαήμερη εργασία εφαρμόζεται σε επιχειρήσεις πολλών κλάδων, και μάλιστα επιβάλλεται μονομερώς από τον εργοδότη, αφού ο νόμος δεν δίνει το δικαίωμα στον εργαζόμενο να αρνηθεί!
Θυμίζουμε ότι:
1. Οι εργαζόμενοι απασχολούνται 6 ημέρες με απόφαση του εργοδότη. Δεν απαιτείται καν ατομική σύμβαση, πόσο μάλιστα Συλλογική Σύμβαση Εργασίας για έκτακτες περιστάσεις και υπέρμετρες παραγωγικές ανάγκες.
2. Η πρόβλεψη αφορά όλες τις επιχειρήσεις, πλην δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών, οι οποίες δύνανται να εργαστούν σε 24ωρη βάση. Επιχειρήσεις οι οποίες απλώς δύνανται να λειτουργούν, όχι ότι πρέπει σήμερα να εργάζονται, ώστε να ζητήσουν την έκτη ημέρα εργασίας.
Αυτό σημαίνει ότι, εκτός σουπερ μάρκετ και εμπορικών επιχειρήσεων, όλες οι άλλες βιομηχανικές, μεταποιητικές, τουριστικές και αγροτικές εκμεταλλεύσεις μπορούν να ζητήσουν εξαήμερη απασχόληση. Και να σημειωθεί ότι μόνο για τις τουριστικές – επισιτιστικές επιχειρήσεις υπάρχει σχετική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας με την οικεία ομοσπονδία εργαζομένων για εργασία κατά την έκτη ημέρα.
3. Οι εργαζόμενοι έτσι στερούνται τη 48ωρη συνεχή ανάπαυση, άρα καταστρατηγείται βασική πρόβλεψη του ευρωπαϊκού θεσμικού πλαισίου για διήμερο – συνεχές μάλιστα – ξεκούρασης των εργαζομένων. Το ρεπό περιορίζεται σε μια ημέρα την εβδομάδα για όσο διάστημα διαρκεί η εξαήμερη εργασία και αυτό δεν αναπληρώνεται.
Πολλά τα κενά του νόμου
Τα κενά όμως του νόμου είναι πολλά, επισημαίνει ο καθηγητής ΕΚΠΑ και πρόεδρος της Ένωσης για την Υπεράσπιση της Εργασίας και του Κοινωνικού Κράτους (ΕΝΥΠΕΚΚ) Αλέξης Μητρόπουλος, καθώς ούτε ο νόμος ούτε η υπουργική απόφαση που ακολούθησε διευκρινίζουν «ποιο θα είναι το συνολικό εβδομαδιαίο ωράριο των εργαζομένων που καλούνται να εργαστούν και την έκτη μέρα με απόφαση του εργοδότη, αν δηλαδή θα λογίζονται 48 ή 40 ώρες την εβδομάδα».
Επίσης δεν διευκρινίζεται αν η έκτη μέρα που θα απασχολείται ο εργαζόμενος «θα λαμβάνεται υπόψη για την ασφάλισή του». Επισημαίνεται ότι, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, ο ΕΦΚΑ λαμβάνει υπόψη πέντε ημέρες ασφάλισης την εβδομάδα, άρα 25 ημέρες ασφάλισης τον μήνα, στο ανώτατο επίπεδο, πλην ορισμένων εξαιρέσεων, όπως είναι όσοι κατέχουν Βαρέα και Ανθυγιεινά Ένσημα (ΒΑΕ) ή όσοι είναι ναυτικοί.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η άποψη του τομεάρχη Εργασίας και βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Γ. Γαβρήλου, ο οποίος επισημαίνει με δήλωσή του ότι «η ρύθμιση όπως θεσπίστηκε αφήνει ανεξέλεγκτους τους εργοδότες να επικαλούνται καταχρηστικά και σύμφωνα με τα συμφέροντά τους τον “φόρτο εργασίας” της επιχείρησής τους».
Αντιδράσεις όμως για το θέμα αυτό δεν υπάρχουν μόνο από την αντιπολίτευση αλλά και από μέλη της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Ν.Δ., ακόμη και από τη ΔΑΚΕ, που τονίζουν ότι στον ανεπτυγμένο κόσμο προωθείται το τετραήμερο, ενώ η «Ελλάδα οπισθοδρομεί».