Με την επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό να βρίσκεται στο επίκεντρο, ο πρόεδρος της Κύπρου, Νίκος Χριστοδουλίδης, πρόκειται να συναντηθεί σήμερα, Πέμπτη 24 Σεπτεμβρίου, με τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες. Η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί στη Νέα Υόρκη και έχει προγραμματιστεί για τις 10:55 τοπική ώρα, δηλαδή περίπου στις 17:55 ώρα Κύπρου. Η Λευκωσία ζητά να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων, ενώ η αντιπαράθεση στον ΟΗΕ αναδεικνύει το βασικό εμπόδιο.
Η κρίσιμη συνάντηση στη Νέα Υόρκη
Η συνάντηση του Νίκου Χριστοδουλίδη με τον Αντόνιο Γκουτέρες αποτελεί ένα κρίσιμο βήμα στις προσπάθειες για το Κυπριακό. Η επιδίωξη της Λευκωσίας είναι να δημιουργηθούν οι κατάλληλες προϋποθέσεις για την επιστροφή σε ουσιαστική διαπραγμάτευση, ξεκινώντας από το σημείο όπου σταμάτησαν οι συνομιλίες το 2017.
Ο Κύπριος πρόεδρος έχει συνδέσει αυτή την προοπτική με την προετοιμασία ενός εγγράφου. Το έγγραφο αυτό θα αποτυπώνει τις προηγούμενες συγκλίσεις που είχαν επιτευχθεί κατά τους προηγούμενους γύρους των συνομιλιών.
Η πρόταση για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων
Σύμφωνα με την πρόταση του Νίκου Χριστοδουλίδη, το έγγραφο που θα καταγράφει τις συγκλίσεις θα μπορούσε να δοθεί στις δύο πλευρές, καθώς και στις εγγυήτριες δυνάμεις. Αυτό το κείμενο θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για τη διοργάνωση μιας διευρυμένης διάσκεψης. Ωστόσο, διευκρινίζεται ότι πρόκειται για μια προτεινόμενη διαδρομή και όχι για ένα ήδη συμφωνημένο χρονοδιάγραμμα για την επανέναρξη των συνομιλιών.
Για τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, το κρίσιμο ζήτημα είναι να διαπιστωθεί αν υπάρχει αρκετό κοινό έδαφος. Η ύπαρξη κοινού εδάφους θα επέτρεπε στην προσπάθεια της προσωπικής απεσταλμένης του, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν, να περάσει στο επόμενο στάδιο. Η καταγραφή των συγκλίσεων θεωρείται σημαντική, καθώς θα μπορούσε να προστατεύσει όσα είχαν επιτευχθεί σε προηγούμενους γύρους διαπραγματεύσεων.
Η ομιλία Χριστοδουλίδη και η τουρκική αντίδραση
Η συνάντηση με τον Γκουτέρες ακολουθεί την ομιλία του Κύπριου προέδρου στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, ο Νίκος Χριστοδουλίδης κατηγόρησε τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ότι επικαλείται την κυριαρχία και το διεθνές δίκαιο, ενώ στην Κύπρο ακολουθεί αντίθετη στάση.
Ο πρόεδρος της Κύπρου επανέλαβε ότι η διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία με πολιτική ισότητα παραμένει η βάση για μια λύση του Κυπριακού. Τόνισε επίσης ότι η διχοτόμηση δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή από την ελληνοκυπριακή πλευρά.
Το πολιτικό μήνυμα της αποχώρησης
Την ώρα που ο Νίκος Χριστοδουλίδης ανέβαινε στο βήμα της Γενικής Συνέλευσης, εκπρόσωπος της τουρκικής αντιπροσωπείας αποχώρησε από την αίθουσα. Οι θέσεις της τουρκικής αντιπροσωπείας έμειναν κενές, με το περιστατικό να έχει καταγραφεί σε βίντεο. Στην αίθουσα βρισκόταν και η προσωπική απεσταλμένη του γενικού γραμματέα για το Κυπριακό, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, η οποία είχε συναντηθεί με τον Κύπριο πρόεδρο τις προηγούμενες ημέρες.
Η αποχώρηση αυτή εκλαμβάνεται ως ένα σαφές πολιτικό μήνυμα. Ωστόσο, δεν είναι γνωστό αν το περιστατικό συνδέεται με κάποια νέα απόφαση της Άγκυρας σχετικά με τη διαδικασία των συνομιλιών για το Κυπριακό.
Τα επόμενα βήματα και τα εμπόδια
Για να οδηγήσει η προσπάθεια σε μια νέα διάσκεψη, απαιτείται ανταπόκριση και από την τουρκική πλευρά, στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών. Η απόσταση μεταξύ των δημόσιων θέσεων των δύο πλευρών παραμένει το βασικό εμπόδιο στην πρόοδο των συνομιλιών.
Για τον λόγο αυτό, το ουσιαστικό αποτέλεσμα της σημερινής επαφής δεν θα μετρηθεί μόνο από μια δήλωση υπέρ του διαλόγου. Θα φανεί από το αν ο γενικός γραμματέας μπορέσει να προσδιορίσει συγκεκριμένα επόμενα βήματα, τα οποία θα βασίζονται στο διαπραγματευτικό κεκτημένο και θα περιλαμβάνουν τη συμμετοχή όλων των πλευρών που θα κληθούν να καθίσουν ξανά στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Με πληροφορίες από: Topontiki