Επιστήμονες κατάφεραν να χρονολογήσουν πάγο στο οροπέδιο Guliya του Θιβέτ, ο οποίος παρέμεινε παγωμένος για τουλάχιστον 128.000 χρόνια. Αυτή η σημαντική ανακάλυψη προσφέρει πολύτιμα στοιχεία για την κατανόηση του κλίματος της Γης στο μακρινό παρελθόν και τις αλλαγές που υπέστη. Σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Science Advances, πρόκειται για τον αρχαιότερο συνεχώς παγωμένο πάγο που έχει εντοπιστεί μέχρι σήμερα εκτός των πολικών περιοχών της Αρκτικής και της Ανταρκτικής.
Η χρονολόγηση του αρχαίου πάγου στο Θιβέτ
Το οροπέδιο Guliya, που βρίσκεται στην περιοχή του βορειοδυτικού Θιβέτ, διατηρεί ένα παγοκάλυμμα το οποίο αποτελεί ένα ιδιαίτερα σημαντικό αρχείο για την ιστορία του κλίματος της Γης. Ερευνητές από το Ohio State University ανέλαβαν τη μελέτη, εξετάζοντας δύο πυρήνες πάγου που είχαν ληφθεί από την εν λόγω περιοχή. Ο ένας πυρήνας συλλέχθηκε το 1992 και ο άλλος το 2015, με το μήκος και των δύο να φτάνει περίπου τα 310 μέτρα, παρέχοντας ένα εκτενές χρονολογικό εύρος για ανάλυση.
Για τον ακριβή προσδιορισμό της ηλικίας του πάγου, οι επιστήμονες εφάρμοσαν μια συγκεκριμένη και λεπτομερή μέθοδο. Εξέτασαν προσεκτικά τα ισοτοπικά μοτίπα που καταγράφονται μέσα στους πυρήνες του πάγου και στη συνέχεια τα συνέκριναν με καλά χρονολογημένα δεδομένα που προέρχονταν από σταλαγμίτες σε κοντινά σπήλαια. Αυτή η συγκριτική ανάλυση οδήγησε στο εντυπωσιακό συμπέρασμα ότι ένα τμήμα του πάγου παρέμεινε παγωμένο για τουλάχιστον 128.000 χρόνια.
Η σημασία του ευρήματος και οι δηλώσεις των επιστημόνων
Η εκτιμώμενη ηλικία των 128.000 ετών τοποθετεί τον σχηματισμό του συγκεκριμένου πάγου σε μια περίοδο μείζονος σημασίας για την ανθρώπινη ιστορία. Συγκεκριμένα, χρονολογείται περίπου στην εποχή κατά την οποία ορισμένοι σύγχρονοι άνθρωποι εγκατέλειπαν για πρώτη φορά την αφρικανική ήπειρο, ξεκινώντας την εξάπλωσή τους στον πλανήτη. Ο Lonnie Thompson, ο οποίος είναι επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και καθηγητής Επιστημών της Γης στο Byrd Polar Research Center του Ohio State University, χαρακτήρισε το εύρημα ως «πραγματικά κρίσιμο» για την επιστημονική κοινότητα.
Ο καθηγητής Thompson τόνισε τη μοναδικότητα αυτής της ανακάλυψης, δηλώνοντας ότι, εκτός των πολικών περιοχών, αυτός είναι ο μοναδικός πυρήνας πάγου από ορεινή περιοχή που φτάνει τόσο πίσω στον χρόνο. Η ανακάλυψη αυτή αναδεικνύει τη μεγάλη επιστημονική αξία του παγοκαλύμματος του Guliya, καθώς προσφέρει ένα ανεκτίμητο παράθυρο στην κατανόηση των παλαιότερων κλιματικών συνθηκών και των γεωλογικών διεργασιών.
Ενδείξεις από την τελευταία εποχή των παγετώνων
Πέρα από τον εξαιρετικά αρχαίο πάγο, οι επιστήμονες διαπίστωσαν επίσης ότι το παγοκάλυμμα του Guliya περιέχει πάγο που χρονολογείται από την τελευταία Εποχή των Παγετώνων. Ειδικότερα, ένα δείγμα πάγου που είχε ληφθεί σε απόσταση περίπου 50 εκατοστών από την άκρη του παγετώνα χρονολογήθηκε ότι είναι περίπου 24.000 ετών. Αυτό το εύρημα παρέχει περαιτέρω στοιχεία για την κλιματική ιστορία της περιοχής.
Η τελευταία Εποχή των Παγετώνων ολοκληρώθηκε πριν από περίπου 11.700 χρόνια, σηματοδοτώντας την έναρξη του Ολόκαινου, της γεωλογικής εποχής στην οποία ζούμε σήμερα. Σύμφωνα με τις δηλώσεις του καθηγητή Thompson, η παρουσία αυτού του τόσο παλιού πάγου στο Θιβέτ υποδεικνύει ότι τα μεγάλα παγοκαλύμματα της τελευταίας Εποχής των Παγετώνων παρέμειναν στην περιοχή και κατά τα πρώτα χρόνια του Ολόκαινου, παρά την αλλαγή των κλιματικών συνθηκών.
Κλιματικά αρχεία και το γεωμαγνητικό επεισόδιο Laschamp
Ο πάγος δεν διατηρεί μόνο νερό από το μακρινό παρελθόν, αλλά και μια πληθώρα χημικών στοιχείων που μπορούν να προσφέρουν πολύτιμες πληροφορίες για τις κλιματικές και περιβαλλοντικές συνθήκες που επικρατούσαν πριν από χιλιάδες χρόνια. Οι ερευνητές εντόπισαν, σε βάθος περίπου 187 μέτρων εντός των πυρήνων, αυξημένες συγκεντρώσεις δύο συγκεκριμένων ραδιενεργών ισοτόπων: του βηρυλλίου-10 και του χλωρίου-36.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αυτή η συγκεκριμένη καταγραφή των ισοτόπων συνδέεται άμεσα με το λεγόμενο γεωμαγνητικό επεισόδιο Laschamp. Πρόκειται για ένα σημαντικό γεωλογικό γεγονός που σημειώθηκε πριν από περίπου 41.000 χρόνια, κατά το οποίο το μαγνητικό πεδίο της Γης εξασθένησε προσωρινά. Αυτή η προσωρινή εξασθένηση του μαγνητικού πεδίου επέτρεψε σε περισσότερες κοσμικές ακτίνες να φτάσουν στην ατμόσφαιρα της Γης, επηρεάζοντας έτσι τις συγκεντρώσεις των ισοτόπων που βρέθηκαν στον πάγο του Θιβέτ.
Με πληροφορίες από: Gazzetta