«Όταν περνούν 300 άτομα στη Νομική Θράκης και μένουν να φοιτούν 50, γιατί τα άλλα 250 κάνοντας χρήση των κοινωνικών διατάξεων φεύγουν στη Θεσσαλονίκη και την Αθήνα, παθαίνει ζημιά η Νομική, παθαίνει ζημιά η τοπική κοινωνία και παθαίνει ζημιά και η κεντρική Νομική, δηλαδή η Νομική της Θεσσαλονίκης και της Αθήνας διότι ενώ έχει δομές να φιλοξενήσει 150 φοιτητές, φιλοξενεί αιφνιδίως και απρόβλεπτα 350. Αντιλαμβάνεστε λοιπόν ότι μια εξισορρόπηση, σε πρώτη φάση, αυτού του παράδοξου φαινομένου που δημιουργήθηκε έντονα κυρίως πέρυσι, θα είναι ο μεγαλύτερος αριθμός των εισακτέων στα περιφερειακά Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα και μικρότερος στα κεντρικά, ώστε ακόμα και αν σημειωθεί ρεύμα μετεγγραφών να έχουμε ισορροπία ανάλογη με τις υποδομές», είπε χαρακτηριστικά.
Ο κ. Στυλιανίδης συνέδεσε τη χρηματοδότηση των μεταπτυχιακών σπουδών με την αξιολόγηση των πανεπιστημίων και ξεκαθάρισε ότι στο εξής θα προηγούνται στη χρηματοδότηση όσα πανεπιστήμια έχουν προβεί σε διαδικασίες αξιολόγησης. Επίσης, παρουσίασε στους πρυτάνεις το νομοσχέδιο για τις μεταπτυχιακές σπουδές, ένα σχέδιο εσωτερικού κανονισμού των ΑΕΙ και μια πρόταση για τη σύνταξη προγράμματος τετραετούς προγραμματισμού, η οποία περιλαμβάνει τόσο μεγάλες αλλαγές στον τρόπο χρηματοδότησης των ΑΕΙ ώστε αναμένεται να επιφέρουν νέες αναταραχές και αντιδράσεις.
Ο υπουργός Παιδείας φαίνεται πως έπιασε στον... ύπνο τούς πρυτάνεις. Εκείνοι του έθεσαν ζητήματα δυσλειτουργίας του νόμου πλαισίου για τη λειτουργία των ΑΕΙ, αλλά ο υπουργός αντί να απαντήσει, είπε ότι πρέπει πρώτα να εφαρμοστεί πλήρως ο νόμος ώστε να φανούν οι δυσλειτουργίες του και κατόπιν πέταξε στο τραπέζι ακόμα τρεις βόμβες, που τις επόμενες ημέρες θα αναστατώσουν ξανά τον χώρο της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Οι πρυτάνεις, καθώς δεν είχαν λάβει γνώση, δεν μπόρεσαν να τις σχολιάσουν αμέσως. Το πρώτο που έκανε ο κ. Στυλιανίδης, ήταν να συνδέσει άμεσα τη χρηματοδότηση των μεταπτυχιακών σπουδών, μάλιστα όχι μόνο την κρατική αλλά και τις ευρωπαϊκές επιχορηγήσεις, με την αξιολόγηση στα ΑΕΙ. «Θα έχουν προτεραιότητα χρηματοδότησης τα πανεπιστήμια τα οποία έχουν κάνει και εξωτερική και εσωτερική αξιολόγηση ή έχουν κάνει μόνο εσωτερική αξιολόγηση, ενώ θα υπολείπονται στη σειρά προτεραιότητας αυτά τα οποία δεν έχουν κάνει καθόλου αξιολόγηση», είπε χαρακτηριστικά. Σήμερα, από τα περίπου 450 τμήματα ΑΕΙ και ΤΕΙ έχουν αξιολογηθεί (με εσωτερική αξιολόγηση) μόνο 109 και σε κανένα από αυτά δεν έχει αρχίσει η εξωτερική αξιολόγηση. Ο πρύτανης του Πολυτεχνείου Αθήνας Κ. Μουτζούρης λέει στα «ΝΕΑ» ότι «η χρηματοδότηση των σπουδών πρέπει να είναι ανεξάρτητη από την αξιολόγηση, η οποία δεν μπορεί να λειτουργεί τιμωρητικά».
ΔΙΧΟΝΟΙΑ στους πανεπιστημιακούς θα προκαλέσει πιθανότατα το νέο σύστημα χρηματοδότησης των ΑΕΙ που προτείνει το υπουργείο Παιδείας στο πλαίσιο του τετραετούς προγραμματισμού, που θα εφαρμόζεται από τον επόμενο χρόνο (αντί του σημερινού μονοετούς) για τη χρηματοδότηση των ΑΕΙ.
Αυτό καθώς δημιουργούνται ουσιαστικά δύο κατηγορίες Ιδρυμάτων μέσω της νέας μεθοδολογίας που θα εφαρμοστεί, η οποία διαχωρίζει τις σχολές των πανεπιστημίων σε υψηλού και χαμηλού κόστους, θέτοντας συντελεστές (δείκτες κόστους σπουδών)
ανάλογα με το είδος της σχολής. Αυτό όμως έχει ως αποτέλεσμα να διαφοροποιούνται σε μεγάλο βαθμό οι χρηματοδοτήσεις που προβλέπονται σήμερα. Έτσι, εννέα πανεπιστήμια θα λάβουν λιγότερα χρήματα από όσα ελάμβαναν έως τώρα, ενώ ήδη τα υπόλοιπα έχουν λάβει λιγότερα χρήματα από όσα θα έπρεπε. «Ριγμένα», με το νέο σύστημα, θα είναι τα πανεπιστήμια Αιγαίου (που φέρεται ότι έλαβε πέρυσι χρηματοδότηση κατά... 92,3% υψηλότερη από αυτήν που έπρεπε!), Γεωπονικό, Ιωαννίνων, Ιόνιο, Χαροκόπειο, Στερεάς Ελλάδας, το Πολυτεχνείο Κρήτης, η Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών και, σε μικρό βαθμό, το ΕΜΠ, τα οποία θα λάβουν λιγότερα χρήματα σε σχέση πέρυσι εφόσον εφαρμοστεί το μοντέλο που προτείνει το υπουργείο. Πρόκειται για ιδρύματα που είτε έχουν μικρό αριθμό φοιτητών είτε είναι νέα πανεπιστήμια είτε έχουν κυρίως σχολές χαμηλού κόστους, όπως Νομικές, Ανθρωπιστικών Σπουδών κ.ά., για τα οποία το υπουργείο προτείνει να υπάρχουν ειδικές επιχορηγήσεις. Σύμφωνα με αυτό το μοντέλο, οι δείκτες κόστους σπουδών προσδιορίζονται ως εξής:
Α: Δείκτης κόστους σπουδών 4: τμήματα που εντάσσονται στις Επιστήμες Υγείας.
Β: Δείκτης κόστους σπουδών 1,7: τμήματα που εντάσσονται στις Επιστήμες Μηχανικών, στις Γεωπονικές Επιστήμες (εκτός Γεωγραφίας), στις επιστήμες Χημείας, Φυσικής, Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών, Υλικών. Γ: Δείκτης κόστους σπουδών 1,3: τμήματα που εντάσσονται στις επιστήμες των Μαθηματικών, Γεωγραφίας, Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού και στις Καλές Τέχνες.
Δ: Δείκτης κόστους σπουδών 1: τμήματα που εντάσσονται στις Ανθρωπιστικές Επιστήμες, Νομικές, Πολιτικές και Κοινωνικές Επιστήμες, Οικονομικές Επιστήμες και Διοίκηση Επιχειρήσεων. Επίσης θεσπίζεται συντελεστής «πολυεδρικότητας» που αφορά τη γεωγραφική διασπορά των υποδομών των ΑΕΙ, η οποία συνεπάγεται και αυξημένο κόστος λειτουργίας. Προτείνονται οι δείκτες 1,20 για το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, 1,10 για τα πανεπιστήμια Θράκης, Κρήτης, Ιονίου, Πελοποννήσου, Δυτικής Μακεδονίας και Στερεάς Ελλάδας και 1,0 για τα λοιπά Ιδρύματα.
Έτσι, με βάση τους ενεργούς φοιτητές κάθε Ιδρύματος σε κάθε τμήμα, γίνεται ο υπολογισμός της χρηματοδότησης.
ΤΑ ΝΕΑ