Νέα επιστημονικά δεδομένα αναδεικνύουν τη σχέση μεταξύ της υγείας των οστών και της λειτουργίας του εγκεφάλου. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη ερευνητών του Πανεπιστημίου Johns Hopkins, η χαμηλότερη οστική πυκνότητα στη σπονδυλική στήλη φαίνεται να συνδέεται με ταχύτερη γνωστική έκπτωση. Τα σημαντικά αυτά ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο έγκριτο περιοδικό «Radiology» της Ακτινολογικής Εταιρείας της Βόρειας Αμερικής (RSNA), προσφέροντας νέα στοιχεία σε έναν τομέα με περιορισμένα δεδομένα μέχρι σήμερα.
Τι είναι η οστική πυκνότητα και η σχέση της με τον εγκέφαλο
Η οστική πυκνότητα αποτελεί μέτρο της ποσότητας μεταλλικών στοιχείων, όπως το ασβέστιο, που περιέχονται σε συγκεκριμένο όγκο οστού. Όταν αυτή είναι χαμηλή, τα οστά γίνονται πιο ευάλωτα και αυξάνεται ο κίνδυνος καταγμάτων. Μέχρι σήμερα, ωστόσο, υπήρχαν περιορισμένα στοιχεία σχετικά με το πώς η χαμηλή οστική πυκνότητα μπορεί να επηρεάσει άμεσα τη λειτουργία του εγκεφάλου.
Η μεθοδολογία της έρευνας
Για τις ανάγκες της μελέτης, μια διεπιστημονική ερευνητική ομάδα προχώρησε σε εκ νέου ανάλυση δεδομένων από την ευρύτερη μελέτη Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis (MESA). Οι συμμετέχοντες σε αυτή τη μελέτη είχαν υποβληθεί σε αξονική τομογραφία θώρακος χωρίς σκιαγραφικό, μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου και μια σειρά γνωστικών τεστ.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν έναν ειδικά ανεπτυγμένο αλγόριθμο βαθιάς μάθησης από το Πανεπιστήμιο Johns Hopkins, προκειμένου να υπολογίσουν την ογκομετρική οστική πυκνότητα των θωρακικών σπονδύλων κατά την έναρξη της μελέτης. Η μέτρηση αυτή προέκυψε από τις αξονικές τομογραφίες θώρακος 2.086 συμμετεχόντων, ενώ στην τελική ανάλυση συμπεριλήφθηκαν 715 άτομα που διέθεταν τόσο μέτρηση ογκομετρικής οστικής πυκνότητας, όσο και μαγνητική τομογραφία και γνωστικό έλεγχο.
Τα σημαντικά ευρήματα
Οι αναλύσεις των εξετάσεων μαγνητικής τομογραφίας επικεντρώθηκαν στον εντοπισμό συγκεκριμένων μεταβολών στη μικροδομή του εγκεφάλου. Συγκεκριμένα, αναζητήθηκαν περιοχές υπέρπυκνης εστίας στη λευκή ουσία και μειωμένη κλασματική ανισοτροπία, δύο δείκτες που είναι ήδη γνωστό ότι συνδέονται με γνωστική έκπτωση και αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας.
Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ξεκάθαρα ότι η χαμηλότερη οστική πυκνότητα των θωρακικών σπονδύλων, όπως μετρήθηκε στην έναρξη της μελέτης, συσχετίστηκε με ταχύτερη επιδείνωση της συνολικής γνωστικής λειτουργίας. Οι ερευνητές εντόπισαν μάλιστα συσχετίσεις σε συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου, παρέχοντας πιο λεπτομερή εικόνα.
Πιο συγκεκριμένα, η χαμηλότερη ογκομετρική οστική πυκνότητα συνδέθηκε με τη συσσώρευση περιοχών υπέρπυκνης εστίας στη λευκή ουσία του μεσολοβίου. Το μεσολόβιο είναι μια περιοχή κρίσιμη για τις εκτελεστικές λειτουργίες, τη μνήμη εργασίας και την προσοχή.
Επίσης, παρατηρήθηκε σύνδεση με ταχύτερη μείωση της συνολικής κλασματικής ανισοτροπίας της λευκής ουσίας στο πρόσθιο σκέλος της έσω κάψας. Αυτή είναι μια άλλη σημαντική περιοχή του εγκεφάλου που επίσης συμμετέχει ενεργά στις εκτελεστικές λειτουργίες.
Σημαντική διευκρίνιση από τους ερευνητές
Παρά τα ενδιαφέροντα αυτά ευρήματα, οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση, δηλαδή πως η οστεοπόρωση προκαλεί άμεσα την άνοια. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει ο Σαντπούρ Ντεμεχρί, καθηγητής Ακτινολογίας στο Πανεπιστήμιο Johns Hopkins, «Η μελέτη αυτή δεν αφορά σχέση αιτίου-αποτελέσματος, αλλά την παρατήρηση ενός μεταβολικού συνδρόμου που μπορεί να προκαλεί τόσο εκφύλιση των οστών όσο και του εγκεφάλου».
Με πληροφορίες από: kathimerini.gr