Υγεία

Είναι το φιδάκι για τα κουνούπια επικίνδυνο για την υγεία;

Μαρία Απαλαχίδου
25-07-26

Πολλές συζητήσεις έχουν γίνει γύρω από το φιδάκι για τα κουνούπια, καθώς είναι ένα προϊόν που έχουμε χρησιμοποιήσει κατά κόρον. Ωστόσο, τίθεται το ερώτημα αν ο καπνός που παράγεται από την καύση του μπορεί να βλάψει την υγεία μας, ειδικά την αναπνευστική.

Πολλοί από εμάς έχουμε περάσει βραδιές στη βεράντα ή στην εξοχή με ένα φιδάκι να καίει, διώχνοντας τα ενοχλητικά κουνούπια. Υπάρχουν, όμως, ανησυχίες, ιδιαίτερα με την έλευση των παιδιών, σχετικά με το αν ο καπνός αυτός μπορεί να είναι επιβλαβής και να προκαλεί αναπνευστικά προβλήματα, όπως το βρογχικό άσθμα. Τι λένε οι ειδικοί;

Ιστορικό και αποτελεσματικότητα
Ας δούμε την ιστορία του φιδακιού. Για αιώνες, άνθρωποι, κυρίως σε περιοχές με υψηλή υγρασία, έχουν χρησιμοποιήσει διάφορα υλικά για να απομακρύνουν τα κουνούπια. Τα πιο αποτελεσματικά συστατικά ήταν φυτικά, με το πύρεθρο, που προέρχεται από ένα είδος χρυσάνθεμου, να είναι το πιο γνωστό. Το φιδάκι, όπως το ξέρουμε σήμερα, δημιουργήθηκε από Ιάπωνες στις αρχές του 1900, χρησιμοποιώντας αποξηραμένη σκόνη πύρεθρου.

Έρευνες και κίνδυνοι
Στο 48ο Εθνικό Συνέδριο του Ινδικού Κολλεγίου Αλλεργίας, Άσθματος και Εφαρμοσμένης Ανοσολογίας το 2014, ο Dr Sundeep Salvi υποστήριξε ότι ο καπνός από ένα φιδάκι σε κλειστό χώρο ισοδυναμεί με το κάπνισμα περίπου 100 τσιγάρων. Παράλληλα, μια μελέτη του 2003 ανέδειξε ότι η καύση πηνίων κουνουπιών σε κλειστό χώρο μπορεί να δημιουργήσει σοβαρούς κινδύνους για την υγεία, καθώς τα σωματίδια που απελευθερώνονται ισούνται με αυτά έως και 137 τσιγάρων.

Η ίδια μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι η εκπομπή φορμαλδεΰδης από ένα φιδάκι μπορεί να φτάσει την ποσότητα που απελευθερώνεται από 51 τσιγάρα. Σε αντίθεση, μια έρευνα του 2006 σε ποντίκια έδειξε ότι η ολονύκτια έκθεση στον καπνό από πηνία κουνουπιών δεν σχετίζεται με κινδύνους για την υγεία, καθώς τα ποντίκια εκτέθηκαν στον καπνό για 6 ώρες την ημέρα, 5 ημέρες την εβδομάδα, για 13 εβδομάδες.

Συμπεράσματα και προτάσεις
Είναι σημαντικό να σημειώσουμε ότι τα προϊόντα όπως το φιδάκι ελέγχονται από αρμόδιους οργανισμούς για την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα. Ωστόσο, μία μελέτη του 2003 αποκάλυψε ότι ορισμένα φιδάκια που πωλούνταν στις ΗΠΑ περιείχαν οκταχλωροδιπροπυλαιθέρα (s-2), ένα συστατικό που παράγει καρκινογόνα υποπροϊόντα κατά την καύση. Ευτυχώς, το s-2 έχει απαγορευθεί σε πολλές χώρες.

Η καύση του φιδακιού προκαλεί προβλήματα κυρίως σε κλειστούς χώρους. Ο καπνός μπορεί να ερεθίσει τους πνεύμονες, προκαλώντας βρογχόσπασμο, ο οποίος σχετίζεται με το βρογχικό άσθμα. Οι έρευνες για τα φιδάκια είναι περιορισμένες, και απαιτούνται περισσότερες για ασφαλή συμπεράσματα.

Συνοψίζοντας, αν και τα άκαπνα εντομοαπωθητικά είναι γενικά πιο ασφαλή, το φιδάκι μπορεί να χρησιμοποιηθεί με προσοχή, κυρίως σε εξωτερικούς χώρους. Είναι καλό να ελέγχετε τα συστατικά του και τον αριθμό ελέγχου-έγκρισης. Αν έχετε ευαισθησίες στο αναπνευστικό ή ανησυχίες, ίσως είναι καλύτερα να επιλέξετε εντομοαπωθητικές λοσιόν.