Ισχυρά αποδεικτικά στοιχεία ότι παιδιά τα οποία είναι παχύσαρκα ή έχουν υψηλή χοληστερόλη εμφανίζουν προειδοποιητικά σημάδια καρδιοπάθειας, είναι το κεντρικό συμπέρασμα–μήνυμα νέας μελέτης που παρουσιάστηκε πρόσφατα στο συνέδριο της Αμερικανικής Ενωσης Καρδιάς (Αmerican heart Association, AHA) στη Νέα Ορλεάνη.
Σύμφωνα με αυτή, το πάχος των τοιχωμάτων των αρτηριών παιδιών και εφήβων με παχυσαρκία ή με υψηλή χοληστερόλη, ήταν ανάλογο με το πάχος των τοιχωμάτων αρτηριών ατόμων 45 ετών... Η μελέτη αυτή, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί, ήταν μικρής κλίμακας, με τη συμμετοχή 70 παιδιών και εφήβων ηλικίας 6 - 19 ετών και μερικοί ειδικοί είπαν ότι τα συμπεράσματά της, στο σύνολό τους, θα πρέπει να επιβεβαιωθούν και από άλλες έρευνες για να θεωρηθούν αναμφισβήτητα.
Oι επιστήμονες είπαν όμως ότι η μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε για τη μέτρηση του πάχους των αρτηριών θεωρείται αξιόπιστος δείκτης του κινδύνου καρδιοπάθειας, και μάλιστα συνήθως πιο αξιόπιστος από τα επίπεδα χοληστερόλης ή από άλλες μετρήσεις. Η μέθοδος, η οποία χρησιμοποιεί υπερήχους, εφαρμόστηκε στα παιδιά και σε άλλες μελέτες τα τελευταία χρόνια, αλλά οι ειδικοί είπαν ότι στη συγκεκριμένη μελέτη ήταν η πρώτη φορά που τα αποτελέσματα συσχετίστηκαν με αυτά ενηλίκων.
«Νομίζω ότι αυτό αποτελεί κόκκινο συναγερμό», δήλωσε χαρακτηριστικά η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, δρ Geetha Raghuveer, καρδιολόγος και αναπληρώτρια καθηγήτρια Παιδιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Μισούρι στις ΗΠΑ, λέγοντας «αυτά τα παιδιά μοιάζουν περισσότερο με μεσήλικες». «Τα ευρήματα δείχνουν ότι η παχυσαρκία και οι επιπλοκές της καθιστούν την καρδιοπάθεια παιδιατρική ασθένεια», είπε ο δρ David Ludwig, βοηθός καθηγητής Παιδιατρικής στο Χάρβαρντ, ο οποίος ήταν συν-συγγραφέας μελέτης του 2005, στην οποία τονιζόταν ότι η παιδική παχυσαρκία συντομεύει τον μέσο όρο διάρκειας της ζωής από δύο έως πέντε χρόνια.
Η παιδική παχυσαρκία έχει λάβει διαστάσεις επιδημίας στις ΗΠΑ με περίπου 16% των παιδιών και εφήβων ηλικίας 2 εως 19 ετών να θεωρούνται παχύσαρκα, σύμφωνα με τα Αμερικανικά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Ασθενειών και πολλοί ειδικοί διαβλέπουν αύξηση του διαβήτη τύπου-2 σε παιδιά, εκτιμώντας ότι αυτό θα είναι αποτέλεσμα της παχυσαρκίας τους. Η προαναφερθείσα μελέτη είναι μία από τις πολυάριθμες που παρουσιάστηκαν σε συνέδριο, στο οποίο εξετάστηκε διεξοδικώς η σχέση παιδικής παχυσαρκίας και καρδιοπάθειας.
Αλλη μελέτη που έγινε σε 991 παιδιά στην Αυστραλία ηλικίας 5 - 15 ετών κατέδειξε ότι τα παιδιά που ήταν παχύσαρκα είχαν μεγαλύτερη διόγκωση της καρδιάς τους –όπως αυτή υπολογίζεται από το μέγεθος του αριστερού κόλπου– είπε ο επικεφαλής δρ Julian G. Ayer, ερευνητής της καρδιάς στο Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ.
Ωρολογιακή βόμβα
«Ολα αυτά οδηγούν σε ένα συμπέρασμα: Η επιδημία παχυσαρκίας σε εφήβους είναι η μεγαλύτερη ωρολογιακή βόμβα όσον αφορά τη στεφανιαία νόσo», υπογραμμίζει ο δρ Lee Goldman, καρδιολόγος, κοσμήτορας των Σχολών Επιστημών Υγείας και Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Columbia. Ο δρ Goldman ήταν συν-συγγραφέας μιας μελέτης που δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο του 2007 στο περιοδικό The New England Journal of Medicine, στην οποία χρησιμοποιήθηκε ένα μοντέλο υπολογιστή για να προβλεφθεί κατά πόσον θα αυξηθούν στις ΗΠΑ οι θάνατοι από καρδιοπάθεια. Οι συγγραφείς προέβλεψαν ότι περί το 2035 θα υπάρξουν 100.000 πρόσθετες περιπτώσεις σοβαρών καρδιοπαθειών που θα αποδοθούν σε τρέχοντα περιστατικά παχυσαρκίας σε παιδιά, μια εκτίμηση ιδιαίτερα ανησυχητική. Μια άλλη σχετική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο ίδιο περιοδικό, ενίσχυσε τη σχέση μεταξύ παιδικής παχυσαρκίας και καρδιοπάθειας.
Δανοί ερευνητές, αναλύοντας τα στοιχεία 276.835 Δανών, οι οποίοι εξετάστηκαν όταν ήταν παιδιά, διαπίστωσαν ότι όσο μεγαλύτερος ήταν ο δείκτης μάζας σώματος κατά την παιδική ηλικία, τόσο περισσότερες πιθανότητες είχαν να εκδηλώσουν καρδιακή νόσο κατά την ενηλικίωσή τους.
Βελτίωση με άσκηση και καλή διατροφή
Αν και είναι νωρίς να γνωρίζουμε κατά πόσον η σημερινή γενιά Αμερικανοπαίδων θα αντιμετωπίσει περισσότερες καρδιακές προσβολές, εγκεφαλικά επεισόδια ή άλλα καρδιακά προβλήματα, πολλοί ερευνητές καρδιολόγοι καταγράφουν την συνεχώς αυξανόμενη ενίσχυση της σχέσης μεταξύ παιδικής παχυσαρκίας και καρδιοπάθειας ως μέγα πρόβλημα. Ωστόσο, η δρ Raghuveer έστειλε μήνυμα ότι η ελπίδα δεν είχε χαθεί για τα παιδιά που η ίδια μελέτησε. «Πολλές από τις αρτηρίες των παιδιών, αν και βρίσκονται στα πρώτα στάδια της αθηροσκλήρυνσης, δεν είναι σκληρυμένες ή ασβεστοποιημένες σε προχωρημένο στάδιο», τόνισε, προσθέτοντας ότι «υπάρχει ακόμη ευκαιρία για μεταβολές στον τρόπο ζωής, όπως στην άσκηση ή στη διατροφή αλλά ακόμα και στη φαρμακοθεραπεία. Πιθανώς να μπορούν να αναστραφούν οι δυσμενείς συνέπειες». Στη μελέτη της, η δρ Raghuveer χρησιμοποίησε μια μέθοδο με υπερήχους που ονομάζεται CIMT για να μετρήσει το πάχος των εσωτερικών τοιχωμάτων των καρωτιδικών αρτηριών (βρίσκονται στον λαιμό). Οι επιστήμονες μετρούν τις αρτηρίες αυτές, επειδή είναι ευκολότερο να ληφθούν εικόνες των αρτηριών του λαιμού παρά των στεφανιαίων αρτηριών που είναι απευθείας συνδεδεμένες με την καρδιά. Λένε μάλιστα ότι το αυξημένο πάχος στα τοιχώματα των καρωτιδικών αρτηριών δείχνει μεγαλύτερες ποσότητες εναπόθεσης λιπαρών πλακών στις αρτηρίες, οι οποίες οδηγούν στην καρδιά και στον εγκέφαλο. Οταν αυτές οι πλάκες διαρρηγνύονται μπορεί να οδηγήσουν σε σχηματισμό θρόμβων με αποτέλεσμα καρδιακές προσβολές και εγκεφαλικά επεισόδια. Αλλοι επιβαρυντικοί παράγοντες είναι η LDL ή «κακή» χοληστερόλη και τα υψηλά επίπεδα τριγλυκεριδίων.