Λίγο μετά την έναρξη της σχολικής χρονιάς ένα ποσοστό παιδιών αρνείται να πάει στο σχολείο, είτε για πρώτη φορά (νήπια, πρώτη τάξη), είτε για να συνεχίσει στο ίδιο σχολείο, στο οποίο ήδη από την περασμένη χρονιά είχε παρακολουθήσει μαθήματα. Διάφοροι πραγματικοί και αποδεκτοί λόγοι υποχρεώνουν αρκετά παιδιά να μην μπορούν να πάνε κανονικά στο σχολείο, κυρίως ποικίλα ψυχολογικά προβλήματα, τα οποία καθιστούν δύσκολη την προσαρμογή τους στο σχολικό περιβάλλον. Η άρνηση αυτή -ειδικά όταν είναι επίμονη- θα πρέπει να θορυβήσει τους γονείς.
«Ενώ οι απουσίες και το σκασιαρχείο ήταν γνωστό από παλιά, μόλις το 1941 ο Johnson περιέγραψε τις σχολικές φοβίες και ξεχώρισε έτσι τα παιδιά που παρουσίαζαν διαταραχές συμπεριφοράς με παραπτωματική τάση -και τα οποία συνήθως κάνουν σκασιαρχείο- από τα παιδιά που για κάποιους περίεργους λόγους αρνούνταν να πάνε στο σχολείο και αντιδρούσαν με έντονο άγχος ή πανικό όταν τα πίεζαν να πάνε», εξηγεί η παιδοψυχίατρος-θεραπεύτρια οικογένειας κυρία Παναγιώτα Αντωνίου. «Πράγματι τα παιδιά που παρουσιάζουν φόβο για το σχολείο, το ‘‘αγαπούν’’, ενώ τα άλλα (π.χ. αυτά που έκαναν συστηματικά σκασιαρχείο) προτιμούν τη βόλτα ή την ψυχαγωγία. Συχνά περιέχονται στην εικόνα της σχολικής φοβίας, διαταραχές που συνδέονται με πιο γενικά προβλήματα σχολικής δυσπροσαρμογής».
Σύμφωνα με κάποιες στατιστικές, η σχολική φοβία είναι συχνότερη στα κορίτσια και στα μοναχοπαίδια. Συναντάται κυρίως στα παιδιά της μεσαίας τάξης, που η επιθυμία των γονιών για υψηλότερο κοινωνικό επίπεδο είναι εκδηλωμένη, καθώς και στα παιδιά των διανοουμένων. Οπως επισημαίνει η παιδοψυχίατρος, τα κρούσματα έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, ενώ η ηλικία που το φαινόμενο παρουσιάζεται είναι 5 έως 15 ετών.
«Tο IQ των παιδιών είναι φυσιολογικό ή υψηλό, ενώ η εικόνα που συνήθως βλέπουμε είναι κρίση άγχους, με οξεία έναρξη στην αρχή της σχολικής ημέρας, με θυμό, αντίδραση και έντονη νευρικότητα που εκδηλώνεται και στο σπίτι όταν ξεκινούν, αλλά και όταν επιστρέφουν. Συχνά το άγχος σωματοποιείται και εκδηλώνεται με εμετούς, κοιλιακά άλγη και πονοκεφάλους, που εξαφανίζονται όταν τα παιδιά δεν πάνε στο σχολείο. Αυτή η πρωτογενής συμπτωματολογία μπορεί να χρησιμοποιηθεί αργότερα δευτερογενώς από τα παιδιά ως χειρισμός προς τους γονείς, ενώ μερικές φορές εμφανίζεται και παλίνδρομη συμπεριφορά, με πιο σοβαρά συμπτώματα την ενούρηση ή την εγκόπριση».
Συχνά μια σοβαρή αιτία για την οποία ένα παιδί εμφανίζει σχολική φοβία είναι ένας άρρωστος γονιός -συνήθως καταθλιπτικός- ο οποίος παραμένει στο σπίτι και το παιδί δυσκολεύεται να τον εγκαταλείψει. «Εκείνο που πρέπει να προσέχουμε», καταλήγει η ειδικός, «είναι να μην μπερδεύουμε τη σχολική φοβία με τη δυσκολία προσαρμογής που έχουν κάποια παιδιά, η οποία εμφανίζεται συνήθως στην αρχή της σχολικής χρονιάς, διαρκεί κάποιες ημέρες και αν αντιμετωπιστεί ψύχραιμα από τους γονείς, θα περάσει». Μαζί με τη σχολική φοβία μπορεί να συνυπάρχει και η φοβία για τα ζώα, για τους ξένους ή για τις επισκέψεις (αγοραφοβία). Η αλλαγή διαμονής ή σχολικού περιβάλλοντος και μια ασθένεια του παιδιού ή των γονιών μπορούν να λειτουργήσουν ως αφορμή για την εμφάνιση της φοβίας.
πηγη: e-tipos