Μια αντιπαράθεση που εξελίσσεται εδώ και αρκετό καιρό στο εσωτερικό του Ολυμπιακού Κινήματος έχει φέρει σε αντίθετες πλευρές τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ) και την Παγκόσμια Ένωση Συμμετασχόντων σε Ολυμπιακούς Αγώνες (WOA). Το «μήλο της έριδος» είναι ο διακριτικός τίτλος «OLY» και το πολυσύνθετο ερώτημα σε ποιον ανήκει ως σύμβολο. Η απόφαση της ΔΟΕ να διακόψει τη συνεργασία της με την WOA ανοίγει μία μεγάλη συζήτηση για τα δικαιώματα χρήσης του τίτλου.
Η αντιπαράθεση και το «μήλο της έριδος»
Η διαφωνία μεταξύ της ΔΟΕ και της WOA έχει αναπτυχθεί εδώ και καιρό, με επίκεντρο τον διακριτικό τίτλο «OLY». Αυτός ο τίτλος, ο οποίος γράφεται μετά από το ονοματεπώνυμο στην αγγλική γλώσσα, αποτελεί το αντικείμενο μιας ευρύτερης συζήτησης σχετικά με τα δικαιώματα χρήσης του και το ποιος φορέας έχει την αρμοδιότητα να τον διαχειρίζεται.
Η Παγκόσμια Ένωση Συμμετασχόντων σε Ολυμπιακούς Αγώνες (WOA) ιδρύθηκε το 1995 ως ένας ανεξάρτητος, μη κερδοσκοπικός οργανισμός. Η αποστολή της είναι να συνδέει και να υποστηρίζει τους Olympians σε ολόκληρο τον κόσμο. Στην Ελλάδα, υπάρχει ο αντίστοιχος οργανωμένος φορέας, ο Σύλλογος Ελλήνων Ολυμπιονικών (ΣΕΟ), ο οποίος εκπροσωπεί τους Έλληνες Olympians από το 1985.
Η διάκριση μεταξύ «Olympian» και «Ολυμπιονίκη»
Είναι σημαντικό να ξεκαθαριστούν οι ορισμοί των εμπλεκόμενων όρων. Ο ξένος όρος «Olympian» αναφέρεται σε αθλητές και αθλήτριες που έχουν συμμετάσχει έστω και μία φορά σε Ολυμπιακούς Αγώνες. Αυτός ο ορισμός διαφέρει από τον ελληνικό όρο «Ολυμπιονίκης».
Σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία, ο τίτλος «Ολυμπιονίκης» χαρακτηρίζει όσους έχουν καταφέρει να κατακτήσουν από την 1η έως την 8η θέση σε Ολυμπιακούς Αγώνες. Λογικά, οι Olympians είναι πολύ περισσότεροι σε αριθμό από τους Ολυμπιονίκες, γεγονός που καθιστά τη διαχείριση και την αναγνώριση αυτού του ευρύτερου συνόλου αθλητών ένα κεντρικό ζήτημα της αντιπαράθεσης.
Η καθιέρωση του τίτλου «OLY» και η άμεση ανταπόκριση
Η καθιέρωση του τίτλου «OLY» ως επίσημου διακριτικού προτάθηκε από την WOA τον Νοέμβριο του 2017, κατά τη διάρκεια του 8ου Διεθνούς Φόρουμ Αθλητών της ΔΟΕ. Η πρόταση αυτή είχε την υποστήριξη της Επιτροπής Αθλητών της ΔΟΕ. Τιμητικά, ο πρώτος αθλητής που απέκτησε το δικαίωμα να χρησιμοποιεί τα τρία γράμματα μετά το όνομά του ήταν ο τότε πρόεδρος της ΔΟΕ, Τόμας Μπαχ, ο οποίος είχε κατακτήσει χρυσό μετάλλιο στο ομαδικό της ξιφασκίας το 1976 στο Μόντρεαλ.
Η ανταπόκριση στην καθιέρωση του τίτλου ήταν άμεση και εντυπωσιακή. Μέσα στις πρώτες πέντε ημέρες, περισσότεροι από 1.000 Olympians είχαν εγγραφεί στο πρόγραμμα. Σε διάστημα δυόμισι ετών, ο αριθμός αυτός ξεπέρασε τους 14.000 Olympians που είχαν αποκτήσει το δικαίωμα χρήσης του «OLY». Η διεύρυνση αυτής της παγκόσμιας κοινότητας αποτελούσε βασική προτεραιότητα για την WOA. Το 2022, ακολούθησε η καθιέρωση του αντίστοιχου τίτλου «PLY» για τους αθλητές που έχουν συμμετάσχει σε Παραολυμπιακούς Αγώνες.
Η δήλωση του προέδρου της WOA και η σημασία του τίτλου
Ο τότε πρόεδρος της WOA, Ζοέλ Μπουζού, είχε τονίσει τη σημασία του τίτλου «OLY» με χαρακτηριστικές δηλώσεις. Συγκεκριμένα, είχε αναφέρει ότι «ήρθε η ώρα να αναγνωρίσουμε ότι το να γίνεσαι Olympian είναι σαν να αποκτάς διδακτορικό δίπλωμα και να έχεις τον τίτλο PhD». Εξήγησε ότι απαιτούνται δέκα χρόνια προσπάθειας για να φτάσει κανείς σε αυτό το επίπεδο.
Ο Μπουζού υπογράμμισε επίσης ότι οι Olympians μαθαίνουν τι σημαίνει επιμονή, ισότητα και ευ αγωνίζεσθαι. Πρόσθεσε ότι αποτελούν παράδειγμα για την κοινωνία στο σύνολό της, αναδεικνύοντας τις αξίες και τις αρχές που αντιπροσωπεύουν. Η WOA είχε επίσης δηλώσει ότι ο τίτλος «OLY» αναγνωρίζει τα χρόνια σκληρής δουλειάς των Olympians.
Η διακοπή της συνεργασίας και το μέλλον
Η πρόσφατη απόφαση της ΔΟΕ να διακόψει τη συνεργασία της με την WOA έχει φέρει εκ νέου στην επιφάνεια τη συζήτηση για τα δικαιώματα χρήσης του τίτλου «OLY». Αυτή η εξέλιξη σηματοδοτεί μια νέα φάση στην αντιπαράθεση μεταξύ των δύο φορέων.
Το ζήτημα του σε ποιον ανήκει τελικά ο τίτλος «OLY» ως σύμβολο παραμένει ανοιχτό. Η διακοπή της συνεργασίας αναμένεται να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο οι Olympians θα μπορούν να χρησιμοποιούν αυτόν τον διακριτικό τίτλο στο μέλλον, καθώς και τη συνολική διαχείριση της αναγνώρισής τους εντός του Ολυμπιακού Κινήματος.
Με πληροφορίες από: Athletiko