Γρίπη των χοίρων: Παγκόσμιος συναγερμός με τον φόβο πανδημίας

Παγκόσμιος συναγερμός για μια πανδημία, που μπορεί να μην έχει έρθει ακόμα, αλλά μας απειλεί, επικρατεί ύστερα από το ξέσπασμα της γρίπης των χοίρων, που ξεκίνησε από το Μεξικό, πέρασε στις Ηνωμένες Πολιτείες και δείχνει να εξαπλώνεται απειλητικά. Ενδεικτικό της σοβαρότητας της κατάστασης είναι το γεγονός ότι αύριο πραγματοποιείται έκτακτη συνάντηση εμπειρογνωμόνων στην έδρα της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας (ΠΟΥ) στη Γενεύη, ενώ χθες έγινε ειδική σύσκεψη για το θέμα στο Λευκό Οίκο. Μέχρι χθες το βράδυ ο συναγερμός της ΠΟΥ ήταν στο επίπεδο 3 της εξάβαθμης κλίμακας, ωστόσο κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει περαιτέρω άνοδό του, ανάλογα με τις εξελίξεις.

Ο απολογισμός των θυμάτων του ιού ξεπέρασε ήδη τους ογδόντα νεκρούς στο Μεξικό. Οι γιατροί έχουν υπό επιτήρηση άλλα 1.300 άτομα που ίσως έχουν προσβληθεί, ενώ στις ΗΠΑ είναι τουλάχιστον έντεκα τα επιβεβαιωμένα κρούσματα, όλοι όμως οι προσβληθέντες φαίνεται να ανταποκρίνονται στην αγωγή που τους χορηγείται. Ενδεικτικό του πανικού στο Μεξικό είναι ότι οι πολίτες κλείστηκαν στα σπίτια τους, ενώ διεθνώς έχουν ήδη στηθεί μηχανισμοί ελέγχων στα αεροδρόμια. Αποτέλεσμα των πρώτων ελέγχων είναι ότι ήδη δέκα φοιτητές από τη Νέα Ζηλανδία, που επέστρεψαν από εκδρομή στο Μεξικό, έχουν μπει σε καραντίνα, καθώς παρουσίασαν συμπτώματα που παραπέμπουν σε γρίπη των χοίρων.

Αν και η αρμόδια υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Ενωσης ανακοίνωσε πως δεν υπάρχει κρούσμα στις χώρες της Ε.Ε., ήδη υπάρχουν υποψίες. Μία που ευτυχώς διαψεύστηκε ήταν για μέλος πληρώματος αεροσκάφους της British Airways που έφτασε στο Λονδίνο, προερχόμενο από το Μεξικό. Τρία άτομα βρίσκονται υπό παρακολούθηση στην Ισπανία, δύο στη Γαλλία, ενώ ύποπτο κρούσμα εντοπίστηκε στο Ισραήλ. Μέτρα προφύλαξης ανακοίνωσαν εξάλλου η Μόσχα και η Αργεντινή, ενώ ανάλογες κινήσειις κάνουν οι χώρες της Ασίας. Στις ΗΠΑ έχουν καταγραφεί έντεκα κρούσματα σε Καλιφόρνια, Κάνσας και Τέξας, ενώ ο ιός έχει προσβάλει οκτώ μαθητές σχολείου στη Νέα Υόρκη.

Νεκρά ήταν τα πάντα χθες στο Μέξικο Σίτι, την πρωτεύουσα του Μεξικού, αλλά και σε όλες σχεδόν της πόλεις της χώρας. Τα μουσεία έμειναν κλειστά, κοινωνικές εκδηλώσεις ακυρώθηκαν, ενώ οι ποδοσφαιρικοί αγώνες έγιναν μπροστά σε άδειες κερκίδες. Ακόμα και οι λειτουργίες στις εκκλησίες έγιναν χωρίς πιστούς, καθώς οι αρχές κάλεσαν τον κόσμο να τις παρακολουθήσει από την τηλεόραση. Πριν απ’ αυτό βέβαια έκλεισαν τα σχολεία, ενώ ο κόσμος έσπευσε να προμηθευτεί εμφιαλωμένο νερό και τρόφιμα. Οσο για τους τουρίστες που έτυχε να βρίσκονται στη χώρα, κυκλοφορούν, όπως και πολλοί κάτοικοι, με μάσκες.

Μέσα στον πανικό υπήρξαν βεβαίως και απατεώνες που θέλησαν να εκμεταλλευτούν την κατάσταση. Η μεξικανική αστυνομία συνέλαβε δύο άτομα -μια 35χρονη γυναίκα και τον 15χρονο αδελφό της- που πουλούσαν μάσκες στο 25πλάσιο της κανονικής τιμής. Είχαν στήσει πάγκο σε υπόγεια διάβαση έξω από κεντρικό νοσοκομείο του Μέξικο Σίτι και πουλούσαν τις μάσκες έναντι πενήντα πέσος (περίπου τέσσερα ευρώ), ενώ η κανονική τιμή τους δεν ξεπερνά τα δύο πέσος. Κάποιος πολίτης ειδοποίησε την αστυνομία, άντρες της οποίας τους συνέλαβαν.

Για διασκέδαση ούτε λόγος, καθώς τα νυχτερινά μαγαζιά έμειναν κλειστά το βράδυ του Σαββάτου, κάτι που έγινε και με θέατρα και κινηματογράφους. Σε ένα μπαρ που ήταν ανοιχτό γιατροί έλεγχαν το λαιμό των θαμώνων και τους έβαζαν θερμόμετρο προτού τους επιτρέψουν την είσοδο.

Μια ομάδα ειδικών από τις ΗΠΑ έφτασε το Σάββατο στο Μεξικό για να συνεργαστεί με τις αρχές, στην προσπάθεια να περιοριστεί η εξάπλωση του ιού. Το ανησυχητικό είναι ότι σύμφωνα με Αμερικανούς ειδικούς, ο νέος ιός δεν μπορεί να αναχαιτιστεί. «Με λοιμώξεις σε πολλές κοινότητες, όπως αυτές που παρακολουθούμε, κρίνουμε ότι δεν είναι δυνατή η αναχαίτιση» δήλωσε η Αν Σούσατ από τη διεύθυνση των Αμερικανικών Κέντρων για τον Ελεγχο και την Πρόληψη των Ασθενειών (CDC).

Εξάλλου, αρκετές χώρες άρχισαν να εκδίδουν ταξιδιωτικές οδηγίες για το Μεξικό και άλλες (Ρωσία, Σερβία) απαγορεύουν την εισαγωγή χοιρινών από την αμερικανική ήπειρο, ωστόσο αυτό, λένε οι ειδικοί, δεν θα προσφέρει κάτι ουσιαστικό. Ηδη μάλιστα στην Ιαπωνία εγκρίθηκε δαπάνη για το γύρισμα και την προβολή διαφήμισης που καθησυχάζει το κοινό βεβαιώνοντας ότι η κατανάλωση χοιρινού κρέατος και προϊόντων του είναι ασφαλής.


Τρομακτικό «κοκτέιλ» που μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο

Ενα «μίγμα» ιών της γρίπης των χοίρων, των πουλερικών και των ανθρώπων είναι στην ουσία ο ιός που έχει προκαλέσει χάος στο Μεξικό και απειλεί όλον τον κόσμο. Το στέλεχος του ιού της γρίπης των χοίρων προσβάλλει γουρούνια, όχι όμως και ανθρώπους. Οι περισσότερες περιπτώσεις μόλυνσης παρουσιάζονται όταν άνθρωποι έρθουν σε επαφή με μολυσμένα γουρούνια ή με αντικείμενα που χρησιμοποιούν για την επαφή τους με τους χοίρους. Οι τελευταίοι μπορούν να μολυνθούν από άνθρωπο ή πουλερικά. Αν συμβεί αυτό, οι τρεις μορφές του ιού ανακατεύονται στο σώμα των χοίρων και στη συνέχεια μπορούν να μολύνουν τους ανθρώπους.

Ο «τριπλός» ιός μεταδίδεται επίσης από άνθρωπο σε άνθρωπο. Αυτό συμβαίνει με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο μεταδίδεται η απλή γρίπη, δηλαδή με το άγγιγμα μολυσμένων αντικειμένων και μετά με το άγγιγμα της μύτης ή του στόματος, ή μέσω του βήχα και του φταρνίσματος. Τα συμπτώματα της γρίπης των χοίρων μοιάζουν με εκείνα της απλής γρίπης: πυρετός, βήχας, πόνος στους μυς και εξάντληση. Ωστόσο ο νέος ιός προκαλεί εντονότερη διάρροια και εμετούς σε σχέση με την απλή γρίπη.

Φάρμακο υπάρχει για τους ιούς Η1Ν1, όπως αυτός που τώρα έχει ξεσπάσει, ωστόσο αφορά τη θεραπεία των χοίρων και δεν ενδείκνυται για τους ανθρώπους. Πάντως δεν θα αργήσει να παραχθεί ανάλογη μορφή για τον άνθρωπο, σύμφωνα με Αμερικανούς επιστήμονες. Προς το παρόν καλά ανταποκρίνονται στο έργο τους τα δύο αντιγριπικά Tamiflu και Relenza, παρ’ ότι δεν είναι φτιαγμένα ειδικά γι’ αυτή τη μορφή της γρίπης. Ο ιός δεν μεταδίδεται με την κατανάλωση χοιρινού κρέατος ή προϊόντων του, καθώς το μαγείρεμα, ακόμα και σε χαμηλή θερμοκρασία, τον καταστρέφει.

Τα μέτρα προφύλαξης από τη μόλυνση είναι εξαιρετικά απλά, αν αναλογιστεί κανείς ότι το τακτικό και καλό πλύσιμο των χεριών μπορεί να προσφέρει την απαραίτητη προστασία. Στην περίπτωση που δεν έχετε τη δυνατότητα αυτή, χρησιμοποιήστε ένα ζελέ με αλκοόλη σε ποσοστό άνω του 60% προκειμένου να καθαρίζετε τα χέρια σας. Επίσης η μη επαφή με σταγονίδια, όπως αυτά που εκτοξεύονται όταν κάποιος βήχει ή φταρνίζεται, μπορεί να βοηθήσει σημαντικά. Γι’ αυτό βάζετε πάντα το χέρι μπροστά στο στόμα και τη μύτη, όταν σας συμβαίνει αυτό, κι αμέσως μετά σαπουνίστε τα χέρια σας. Ποτέ μη μοιράζεστε το ίδιο πιάτο ή πιρούνι με κάποιον που βήχει ή φταρνίζεται, ενώ δεν είναι κακή ιδέα ένα γρήγορο καθάρισμα του ακουστικού του τηλεφώνου -ιδίως αν το χρησιμοποιούν πολλοί- προτού το ακουμπήσετε στο αφτί και κοντά στο στόμα σας.

Αν εμφανίσετε ξαφνικά υψηλό πυρετό, βήχα ή πόνο στους μυς, φροντίστε να σας δει αμέσως γιατρός. Μην πάτε στη δουλειά κι αποφύγετε τα μέσα μαζικής μεταφοράς. Καλύτερο είναι να μείνετε στο σπίτι και να καλέσετε τον γιατρό. Επίσης, όσο βρίσκεστε στο σπίτι αποφύγετε τις στενές επαφές με τα άτομα του περιβάλλοντός σας.


Ο Ελληνας σύμβουλος υγείας στις ΗΠΑ, που δίνει οδηγίες

Ο Στίβεν Παπαγιώτας είναι σύμβουλος δημόσιας υγείας στο Αμερικανικό Κέντρο για τον Ελεγχο και την Πρόληψη Ασθενειών. Οπως ήταν φυσικό, μόλις ξέσπασε η κρίση, ήταν από τους πρώτους που έσπευσαν στο πόστο τους προκειμένου να μελετήσει την κατάσταση και να δώσει, στη συνέντευξη Τύπου που διοργανώθηκε αμέσως μετά, ακριβείς οδηγίες προς τον κόσμο, ώστε να προφυλαχτεί από τον ιό, αλλά και για να μην προκληθεί πανικός. Από κοινού με τους συναδέλφους του ο ομογενής επιστήμονας έδωσε τα φώτα του για το πώς θα αντιμετωπιστεί η κρίση, η οποία απειλεί να γίνει πανδημία και να πλήξει όλον τον κόσμο.

Θεωρίες συνωμοσίας μιλούν για επίθεση από την «Αλ Κάιντα» Το ξέσπασμα της γρίπης των χοίρων οδήγησε, όπως θα ανέμενε κανείς, σε μπαράζ θεωριών συνωμοσίας για την κατάσταση. Από αυτές μάλιστα δεν έλειψαν ακόμη κι έμμεσες διασυνδέσεις με την επίσκεψη του Μπαράκ Ομπάμα στο Μεξικό, στα μέσα Απριλίου. Οπως αναφέρει το πρακτορείο ειδήσεων Bloomberg, το πρώτο κρούσμα της ασθένειας εκδηλώθηκε στις 13 Απριλίου, τρεις μέρες πριν από την επίσκεψη Ομπάμα στο μουσείο Ανθρωπολογίας του Μέξικο Σίτι. Εκεί ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε χειραψία με έναν αρχαιολόγο, τον Φίλιπ Σόλις, που είχε ήδη εκδηλώσει συμπτώματα παρόμοια με αυτά της γρίπης των χοίρων. Ο αρχαιολόγος πέθανε την επόμενη μέρα. Μήπως λοιπόν ήταν στόχος ο Ομπάμα; Αλλη θεωρία βασίζεται σε δήλωση γιατρού του νοσοκομείου «Τζον Χόπκινς», που υποστηρίζει πως μόνο στο εργαστήριο μπορεί να παρασκευαστεί το «μείγμα» του ιού των χοίρων, με τη μορφή που εμφανίστηκε. Συνδυασμός ιών γρίπης χοίρων και πουλερικών μπορεί να προκύψει στη φύση, αλλά σε ασιατικές χώρες, και όχι στο Μεξικό όπου δεν ζουν μαζί τα δύο είδη ζώων. Μήπως λοιπόν πρόκειται για βιο-τρομοκρατική επίθεση; Και αν η απάντηση στο ερώτημα είναι θετική, τότε μήπως πίσω από αυτή βρίσκεται η «Αλ Κάιντα»; Αυτό δεν θα μπορέσουμε να το μάθουμε, παρά μόνο αν η οργάνωση αναλάβει την ευθύνη ή οι κυβερνήσεις ΗΠΑ και Μεξικού βρουν αποδείξεις. Πάντως, θα μπορούσαν να είναι έτσι τα πράγματα καθώς σύμφωνα με αυτή τη θεωρία, αν οι τρομοκράτες ήθελαν να «χτυπήσουν» τις ΗΠΑ, το Μεξικό είναι η καλύτερη επιλογή λόγω των κοινών συνόρων. Οπως υποστηρίζει αυτή η θεωρία, οι τρομοκράτες δεν θα μπορούσαν να χτυπήσουν απευθείας στις ΗΠΑ λόγω των αυξημένων μέτρων που λαμβάνονται.

Ενημερωτικά φυλλάδια στο «Ελ. Βενιζέλος»

Ειδικά ενημερωτικά φυλλάδια για τη γρίπη των χοίρων θα διανέμει από σήμερα στο διεθνές αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος», στα Σπάτα, το Κέντρο Ελεγχου και Πρόληψης Νοσημάτων στους ταξιδιώτες που έρχονται και φεύγουν από τη χώρα μας. Αυτό αποφασίστηκε κατά την έκτακτη σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε χθες το πρωί στο Ερευνητικό Κέντρο για την Προαγωγή της Υγείας (ΕΚΕΠΥ) με το ΕΚΑΒ, το ΚΕΛΠΝΟ και την υγειονομική υπηρεσία του αεροδρομίου. Σύμφωνα με ανακοίνωση του ΚΕΛΠΝΟ έχουν ήδη τεθεί σε ετοιμότητα τέσσερις θάλαμοι στο Σισμανόγλειο νοσοκομείο για τη διάγνωση και αντιμετώπιση ύποπτων περιστατικών, ενώ θα εφημερεύει λοιμωξιολόγος επί 24ώρου βάσεως.

Την ίδια στιγμή, το ΕΚΕΠΥ είναι σε συνεχή επικοινωνία με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης για τις νεότερες εξελίξεις όσον αφορά τη νέα απειλή πανδημίας, όπως φαίνεται να εξελίσσεται η γρίπη των χοίρων, που έχει σκοτώσει δεκάδες ανθρώπους στο Μεξικό.

Το υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων παρακολουθούν στενά το θέμα, ωστόσο -όπως δήλωσαν οι αρμόδιοι- προς το παρόν δεν συντρέχει λόγος ανησυχίας για τη χώρα μας. Το Σάββατο, με εντολή των υπουργών Υγείας Δημήτρη Αβραμόπουλο και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Σωτήρη Χατζηγάκη, συνεκλήθη στο ΚΕΛΠΝΟ έκτακτη σύσκεψη.

Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα δεδομένα, πρόκειται για ένα καινούργιο στέλεχος του ιού της γρίπης των χοίρων τύπου (Η1Ν1) που μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο.

«Το ευρωπαϊκό -και αντίστοιχα ελληνικό- στέλεχος γρίπης του χοίρου Η1Ν1, που έχει απομονωθεί από το 1973 στην Ευρώπη, δεν έχει σχέση με το καινούργιο αυτό στέλεχος της Αμερικής, δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο και δεν προκαλεί κανένα πρόβλημα για την ευρωπαϊκή και ελληνική χοιροτροφία», όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά σε ανακοίνωση του υπουργείου Υγείας.

Ακολουθούν μια σειρά από ερωτήσεις και απαντήσεις, με βάση τις μέχρι τώρα επιστημονικές γνώσεις για το νέο ιό, με βάση δημοσιεύματα του BBC, του New Scientist και του Live Science.

Τι είναι η γρίπη των χοίρων;

Μια αναπνευστική ασθένεια που πλήττει τα γουρούνια και προκαλείται από γρίπη τύπου Α. Είναι γνωστή από παλιά, περιοριζόταν στα κοπάδια των χοίρων και σπάνια ήταν θανατηφόρα. Συνήθως ξεσπά το φθινόπωρο και το χειμώνα, αλλά είναι παρούσα όλο τον χρόνο. Υπάρχουν πολλές διαφορετικές μορφές της γρίπης των χοίρων και, όπως συμβαίνει με την ανθρώπινη γρίπη, ο τύπος της μόλυνσης συνεχώς μεταβάλλεται.

Μπορούν να την κολλήσουν οι άνθρωποι;

Κανονικά όχι, αν και σποραδικά αυτό έχει συμβεί, συνήθως σε όσους είχαν στενή επαφή με χοίρους. Σπανιότατα έχουν αναφερθεί περιστατικά που η γρίπη των χοίρων έχει περάσει από άνθρωπο σε άνθρωπο. Η γρίπη αυτή κολλά όπως η ανθρώπινη γρίπη, με το βήχα και το φτάρνισμα, μέσα από αερομεταφερόμενα υγρά σταγονίδια. Στο ξέσπασμα που τώρα βρίσκεται σε εξέλιξη, είναι ξεκάθαρο ότι η γρίπη των χοίρων περνά από άνθρωπο σε άνθρωπο. Τα συμπτώματα δεν διαφέρουν από την κοινή ανθρώπινη γρίπη (πυρετός, πόνος στο σώμα και το λαιμό, κόπωση, βήχας κλπ.). Ένας ενήλικος μπορεί να εξαπλώσει τον ιό μια μέρα πριν και μέχρι επτά μέρες μετά την εκδήλωση των συμπτωμάτων, ενώ τα παιδιά πιθανώς για ακόμη περισσότερο χρόνο.

Ποιες είναι οι κατάλληλες προφυλάξεις;

Συχνό πλύσιμο χεριών με σαπούνι, αποφυγή επαφής των χεριών με τη μύτη και το στόμα, αποστάσεις ασφαλείας από αρρώστους, μάσκα προσώπου κλπ.

Πρόκειται τώρα για ένα νέο άγνωστο είδος γρίπης των χοίρων;

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει επιβεβαιώσει ότι, τουλάχιστον σε μερικές περιπτώσεις, έχει διαπιστωθεί η ύπαρξη ενός άγνωστου μέχρι τώρα στελέχους Η1Ν1 της γρίπης τύπου Α. Το Η1Ν1 προκαλεί τα περιοδικά ξεσπάσματα της συνηθισμένης γρίπης στους ανθρώπους. Το νέο στέλεχος Η1Ν1 είναι διαφορετικό επειδή περιέχει ανάμικτο γενετικό υλικό, το οποίο βρίσκεται στα στελέχη του ιού που μολύνουν ανθρώπους, πουλιά και χοίρους. Οι ιοί γρίπης έχουν την ικανότητα να ανταλλάσσουν γενετικό υλικό και οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η νέα εκδοχή του Η1Ν1 προέκυψε, κάποια στιγμή, από την ανάμιξη διαφορετικών στελεχών του ιού (τα οποία συνήθως μολύνουν διαφορετικά είδη έμβιων οργανισμών), μέσα στον ίδιο χοίρο, που αποτέλεσε το 'εργαστήρι' για τη γενετική ανταλλαγή και τη δημιουργία του νέου στελέχους. Στην πραγματικότητα, ο νέος ιός δεν έχει ποτέ ανιχνευτεί αυτούσιος σε χοίρους στο παρελθόν, απλώς μια από τις πρωτεϊνες του είναι όμοια με τον ιό που συνήθως μολύνει τους χοίρους.

Είναι ασφαλής η κατανάλωση χοιρινού κρέατος;

Δεν υπάρχει απόδειξη ότι η γρίπη των χοίρων μεταδίδεται τρώγοντας χοιρινό από μολυσμένα ζώα. Όμως είναι απαραίτητο το κρέας να είναι καλά μαγειρεμένο, σε θερμοκρασία τουλάχιστον 70 βαθμών κελσίου, ώστε να σκοτωθεί ο ιός αν υπάρχει.

Πόσο πρέπει να ανησυχούμε;

Δεν είναι ξεκάθαρο ακόμα πόσο σοβαρή είναι η κατάσταση, ούτε πόσο γρήγορα εξαπλώνεται η ασθένεια. Οι ενδείξεις είναι αντικρουόμενες (θανατηφόρες στο Μεξικό-ήπιες στις ΗΠΑ). Κάθε φορά που εμφανίζεται ένα νέο στέλεχος γρίπης (όπως φαίνεται πως συμβαίνει και τώρα), το οποίο έχει αποκτήσει την ικανότητα να 'πηδά' από άνθρωπο σε άνθρωπο, παρακολουθείται στενά από τους επιστήμονες και τις αρμόδιες αρχές υγείας μήπως έχει τη δυνατότητα να εξελιχτεί σε επιδημία ή και σε πανδημία. Η πανδημία της ισπανικής γρίπης το 1918 (που προκλήθηκε από μια μετάλλαξη του Η1Ν1) ήταν η πιο φονική της σύγχρονης εποχής, μόλυνε περίπου το 40% του παγκόσμιου πληθυσμού και σκότωσε πάνω από 50 εκατ. ανθρώπους, ιδίως νέους. Το 1957 η Ασιατική γρίπη (μια μετάλλαξη του ιού Η2Ν2 της ανθρώπινης γρίπης, σε συνδυασμό με μια μετάλλαξη της γρίπης των άγριων παπιών) σκότωσε 2 εκατ. άτομα, ιδίως ηλικιωμένους. Το 1968 μια μετάλλαξη γνωστή ως Η3Ν2, που ξεκίνησε από το Χονγκ Κονγκ, σκότωσε 1 εκατ. ανθρώπους παγκοσμίως, ιδίως άνω των 65 ετών.

Για την νέα περίπτωση της γρίπης των χοίρων, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας προειδοποιεί ότι είναι σοβαρή και ότι δυνητικά μπορεί να οδηγήσει σε παγκόσμια πανδημία. Τονίζει όμως ότι είναι ακόμα πολύ νωρίς για να αξιολογηθεί σωστά η εξέλιξη της κατάστασης. Είναι ενθαρρυντικό ότι, αντίθετα με τα φονικά κρούσματα στο Μεξικό, σε άλλες χώρες (ιδίως τις ΗΠΑ που έχουν και τα περισσότερα λόγω γειτνίασης) τα συμπτώματα των ασθενών είναι πιο ήπια, γεγονός που ίσως σημαίνει ότι κάτι ασυνήθιστο συμβαίνει στο Μεξικό. Πιθανώς υπάρχει σε αυτή τη χώρα εν δράσει ένας δεύτερος άσχετος τοπικός ιός, που όμως δεν θα επηρεάσει τον υπόλοιπο κόσμο. Ένδειξη πάντως ότι κάτι ασυνήθιστο συμβαίνει, είναι ότι η νέα γρίπη των χοίρων πλήττει κυρίως νέους (που έχουν λιγότερα αντισώματα) και όχι ηλικιωμένους, όπως η συνήθης περιοδική γρίπη.

Υπάρχει θεραπεία;

Δύο συνήθη αντι-γριπικά φάρμακα φαίνεται να είναι αποτελεσματικά στην αντιμετώπιση των μέχρι τώρα περιστατικών, σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές. Επειδή όμως ο ιός μπορεί να αναπτύξει αντίσταση, κανείς δεν μπορεί να είναι σίγουρος για πόσο καιρό τα φάρμακα αυτά θα είναι αποτελεσματικά. Είναι εξάλλου ακόμα αβέβαιο κατά πόσο μπορεί να είναι αποτελεσματικά τα αντι-γριπικά εμβόλια κατά του νέου στελέχους, το οποίο είναι γενετικά διαφορετικό από άλλα στελέχη γρίπης. Από την άλλη, δεν υπάρχουν αποθέματα εμβολίων για το νέο ιό. Αμερικανοί επιστήμονες ήδη ετοιμάζουν ένα νέο εμβόλιο, όμως θα πάρει χρόνο για να τελειοποιηθεί και για να παραχθεί σε αρκετές ποσότητες από τις φαρμακευτικές εταιρίες, ώστε να καλύψει την τεράστια παγκόσμια ζήτηση - αν χρειαστεί. Αν πάντως ο ιός εμφανίσει διαδοχικά κύματα έξαρσης και υποχώρησης, όπως σε προηγούμενες περιπτώσεις, τότε θα υπάρχει περισσότερος χρόνος προετοιμασίας.

Έχει σχέση η γρίπη των πτηνών με τη γρίπη των χοίρων;

Το στέλεχος της γρίπης των πτηνών (Η5Ν1) που έχει προκαλέσει μερικούς θανάτους στην Ανατολική Ασία τα τελευταία χρόνια, αν και είναι επίσης γρίπη τύπου Α, είναι διαφορετικό από αυτό της γρίπης των χοίρων (Η1Ν1). Αν και οι επιστήμονες φοβούνται ότι η γρίπη των πτηνών έχει τη δυνατότητα πρόκλησης πανδημίας λόγω της ικανότητας ταχείας μετάλλαξης, μέχρι τώρα ουσιαστικά έχει παραμείνει ασθένεια των πουλιών και όσοι άνθρωποι έχουν κολλήσει, σχεδόν χωρίς εξαίρεση, εργάζονταν κοντά σε πουλερικά. Οι περιπτώσεις μόλυνσης των ανθρώπων μεταξύ τους από το Η5Ν1 είναι σπανιότατες προς το παρόν, συνεπώς δεν φαίνεται πως ακόμα η συγκεκριμένη γρίπη έχει αναπτύξει τη δυνατότητα εύκολης μετάδοσης μεταξύ ανθρώπων - κάτι που μένει να διαπιστωθεί τώρα κατά πόσο συμβαίνει και στην περίπτωση της γρίπης των χοίρων.

Έχει σχέση η γρίπη των χοίρων ή των πτηνών με το κοινό κρυολόγημα;

Πολύ συχνά δημιουργείται σύγχυση, επειδή τόσο η γρίπη όσο και το κρυολόγημα προκαλούνται από ιούς που φέρνουν παρόμοια συμπτώματα, οπότε είναι σχεδόν αδύνατη η διάκρισή τους με βάση μόνο τα συμπτώματα. Πάντως η γρίπη έχει πιο έντονα συμπτώματα (ιδίως πυρετό και αίσθημα εξάντλησης) και κυρίως μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρότερες επιπλοκές.

Μπορεί η γρίπη των χοίρων να φθάσει σε οποιαδήποτε χώρα;

Οι Αρχές πολλών χωρών (και στην Ελλάδα) ήδη παίρνουν προληπτικά μέτρα. Από τη στιγμή που τα ταξίδια είναι πια τόσο διαδεδομένα, είναι πιθανό ένας φορέας να τη μεταφέρει σε άλλη χώρα. Ο βαθμός επικινδυνότητας εξαρτάται από το τόσα εύκολα ο ιός μεταδίδεται σε άλλο άνθρωπο - κάτι που οι επιστήμονες ερευνούν. Τα συμπτώματα χρειάζεται μερικές μέρες για να εκδηλωθούν και στο μεταξύ ο ιός μπορεί να έχει εξαπλωθεί πριν την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων.

Μπορεί τελικά να υπάρξει κάποια στιγμή πανδημία;

Κάθε νέος ιός που μεταδίδεται μεταξύ των ανθρώπων προκαλεί τέτοιο φόβο, επειδή το ανοσοποιητικό σώμα των ανθρώπων δεν έχει κατάλληλα αντισώματα. Οι περισσότερες χώρες έχουν στα συρτάρια τους σχέδια για μια τέτοια περίπτωση, που περιλαμβάνουν φάρμακα, εμβόλια και μέτρα απομόνωσης των φορέων - κάτι που ήδη κάνει το Μεξικό, απαγορεύοντας τις δημόσιες συγκεντρώσεις, κλείνοντας τα σχολεία κ.α.