Η απειλή του υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, να εξαπολύσει ένα «οικονομικό D-Day» κατά του Ιράν, δημιουργεί ανησυχίες για την πορεία των σχέσεων στην ευρύτερη περιοχή. Η κίνηση αυτή ενέχει τον κίνδυνο να οδηγήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες σε τροχιά σύγκρουσης με την Κίνα, η οποία αποτελεί τον βασικό εμπορικό εταίρο της Τεχεράνης.
Πολλοί παρατηρητές εκφράζουν τη δυσπιστία τους για το αν ο Μπέσεντ θα υλοποιήσει πράγματι την απειλή, ειδικά απέναντι στην Κίνα. Η Ουάσιγκτον προσπαθεί ταυτόχρονα να διατηρήσει μια εύθραυστη εμπορική εκεχειρία με το Πεκίνο και να αποφύγει ένα παγκόσμιο οικονομικό σοκ, όπως αναφέρεται σε σχετικές πληροφορίες.
Η απειλή για «οικονομική επίθεση»
Τη Δευτέρα, ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, υποσχέθηκε μια «οικονομική επίθεση κατά των χρηματοπιστωτικών διασυνδέσεων του Ιράν σε ολόκληρο τον κόσμο». Η δήλωση αυτή έγινε στο πλαίσιο των προσπαθειών του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να οδηγήσει προς το τέλος τον αντιδημοφιλή πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Ο Μπέσεντ ανακοίνωσε δεκάδες νέες κυρώσεις που αφορούν οντότητες, φυσικά πρόσωπα και πλοία. Ωστόσο, το βασικό μήνυμα της συνέντευξης Τύπου εστίασε στην απειλή για την επιβολή των λεγόμενων δευτερογενών κυρώσεων σε εταιρείες και χώρες που συνεχίζουν να συναλλάσσονται με το Ιράν.
Οι δευτερογενείς κυρώσεις και ο ρόλος της Κίνας
Η Κίνα αναδεικνύεται ως ο μεγαλύτερος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου, καλύπτοντας περίπου το 90% των εξαγωγών του. Αυτό την καθιστά έναν ζωτικής σημασίας σύνδεσμο της Τεχεράνης με την παγκόσμια οικονομία. Οποιαδήποτε προσπάθεια πραγματικού στραγγαλισμού των εναπομεινάντων πηγών εσόδων του ιρανικού καθεστώτος θα ήταν εξαιρετικά δύσκολη χωρίς την επιβολή μέτρων σε κινεζικές εταιρείες.
Ο Πρόεδρος Τραμπ έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι οι ΗΠΑ θα επέβαλλαν δευτερογενείς κυρώσεις σε οποιαδήποτε χώρα ή εταιρεία αγοράζει ιρανικό πετρέλαιο. Ωστόσο, αυτή η απειλή δεν υλοποιήθηκε τελικά, γεγονός που ενισχύει τη δυσπιστία πολλών αναλυτών για την τρέχουσα κατάσταση.
Προηγούμενες απειλές και δυσπιστία
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει διατυπώσει παρόμοιες απειλές στο παρελθόν, χωρίς όμως να τις εφαρμόσει πλήρως, ειδικά όσον αφορά την Κίνα. Η Ουάσιγκτον προσπαθεί να διατηρήσει μια εύθραυστη εμπορική εκεχειρία με το Πεκίνο, καθώς και να αποφύγει ένα παγκόσμιο οικονομικό σοκ. Αυτό το ιστορικό ενισχύει τη δυσπιστία για την τρέχουσα απειλή.
Η Κίνα, ως ο κύριος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου, αποτελεί έναν κρίσιμο παράγοντα. Η επιβολή κυρώσεων σε κινεζικές εταιρείες θα μπορούσε να διαταράξει σοβαρά τις εμπορικές σχέσεις μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου, με απρόβλεπτες συνέπειες.
Ο κίνδυνος για την παγκόσμια οικονομία
Η κίνηση των ΗΠΑ σηματοδοτεί μια στροφή από τις απειλές για περαιτέρω στρατιωτική κλιμάκωση προς μια νέα προσπάθεια άσκησης οικονομικής πίεσης στο Ιράν. Ωστόσο, μια εκστρατεία που θα εξαιρούσε την Κίνα δύσκολα θα είχε ουσιαστικό αντίκτυπο στην Τεχεράνη.
Αντίθετα, η στόχευση κινεζικών επιχειρήσεων θα μπορούσε να προκαλέσει αντίποινα από το Πεκίνο, κάτι που ενδεχομένως να επιφέρει ακόμη μεγαλύτερο πλήγμα στην παγκόσμια οικονομία. Ο αποκλεισμός κινεζικών εταιρειών από το αμερικανικό χρηματοπιστωτικό σύστημα ενέχει τον κίνδυνο να ανοίξει ένα νέο μέτωπο οικονομικής αντιπαράθεσης με το Πεκίνο.
Επιπτώσεις στις σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να διαταράξει τις σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας μόλις λίγες εβδομάδες πριν από την προγραμματισμένη συνάντηση του Προέδρου Τραμπ με τον Κινέζο Πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ τον Σεπτέμβριο. Η συνάντηση αυτή θεωρείται κρίσιμη για την αποκλιμάκωση των εμπορικών εντάσεων.
Όταν ρωτήθηκε ευθέως για το ενδεχόμενο νέων οικονομικών μέτρων κατά της Κίνας, ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ απάντησε ότι «κανείς δεν βρί».
Με πληροφορίες από: Topontiki
