Σοβαρή διπλωματική εμπλοκή ανάμεσα στην Αθήνα και τα Τίρανα πυροδότησαν τα βίαια επεισόδια που σημειώθηκαν το Σάββατο (30/05/2026) στο Zvërnec (Σβέρνιτσα) της Αλβανίας. Κατά τη διάρκεια μαζικής κινητοποίησης κατοίκων και περιβαλλοντικών οργανώσεων ενάντια στην κατασκευή ενός γιγαντιαίου τουριστικού θέρετρου, ξέσπασαν άγριες συγκρούσεις με αποτέλεσμα τον σοβαρό τραυματισμό ενός Έλληνα ομογενή.
Οι διαδηλωτές αντιδρούν στην ανέγερση του τουριστικού συγκροτήματος στην παραθαλάσσια περιοχή Νταλάνι, η οποία αποτελεί μέρος της εξαιρετικά ευαίσθητης οικολογικά και προστατευόμενης ζώνης Pishë Poro–Narta. Οι κάτοικοι ζητούν την άμεση διακοπή των εργασιών και την πλήρη επανεξέταση του σχεδίου, προειδοποιώντας για μη αναστρέψιμη καταστροφή της τοπικής βιοποικιλότητας.
Το προφίλ της επένδυσης και οι «χρυσές» υπογραφές
Το υπό κατασκευή έργο έχει αναληφθεί από την εταιρεία «Zvërnec South Adriatic Development». Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, η συγκεκριμένη εταιρεία συνδέεται άμεσα με διεθνή επενδυτικά σχήματα υψηλού προφίλ, στα οποία εμπλέκονται ο γαμπρός του Αμερικανού προέδρου, Τζάρεντ Κούσνερ, η σύζυγός του Ιβάνκα Τραμπ, καθώς και ισχυροί επιχειρηματικοί όμιλοι από το Κατάρ.
Πετροπόλεμος, χημικά και καταγγελίες για «ιδιωτικούς στρατούς»
Η κατάσταση ξέφυγε από κάθε έλεγχο όταν οι διαδηλωτές επιχείρησαν να προσεγγίσουν το εργοτάξιο. Σύμφωνα με καταγγελίες και οπτικοακουστικό υλικό που κυκλοφόρησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, οι συγκεντρωμένοι ήρθαν αντιμέτωποι με ομάδες ανδρών που φορούσαν πολιτικά ρούχα, καπέλα και γυαλιά ηλίου, τους οποίους περιέγραψαν ως μέλη ιδιωτικής εταιρείας ασφάλειας (security) των κατασκευαστών.
- Η βία και η κατάρρευση: Ο επικεφαλής του χωριού Ζβέρνετς, Κοστάκ Κονομί, μιλώντας στο reporter.al, κατήγγειλε τη βάναυση κακοποίηση διαδηλωτή (ο οποίος αναγνωρίστηκε από την αστυνομία με τα αρχικά E.S.). «Τον πυροβόλησαν/χτύπησαν στον λαιμό και έχασε τις αισθήσεις του. Έφτυνε αίμα στο νοσοκομείο», δήλωσε χαρακτηριστικά.
- Η στάση της Αστυνομίας: Οι διαδηλωτές καταγγέλλουν ότι ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις που βρίσκονταν στο σημείο είχαν σχηματίσει κλοιό γύρω από το έργο, αλλά δεν παρενέβησαν για να αποτρέψουν τη βία, περιοριζόμενες σε παθητικό ρόλο.
- Η κλιμάκωση: Τα επεισόδια γενικεύτηκαν με εκτεταμένο πετροπόλεμο και χρήση δακρυγόνων.
Οι επίσημες τοποθετήσεις των δύο πλευρών
- Αλβανική Αστυνομία: Ανακοίνωσε ότι ομάδα διαδηλωτών κινήθηκε βίαια για να καταστρέψει τον περίφραξη του εργοταξίου. Σημείωσε ότι ο διαδηλωτής E.S. παραβίασε την αποκλεισμένη ζώνη και τραυματίστηκε κατά την απομάκρυνσή του από τους ιδιωτικούς φρουρούς. Ήδη έχουν κινηθεί νομικές διαδικασίες εις βάρος 2 υπαλλήλων ασφαλείας και 15 διαδηλωτών.
- Εταιρεία Zvërnec South Adriatic Development: Σε ανακοίωσή της απέφυγε να σχολιάσει τις καταγγελίες για βία, καταδικάζοντας απερίφραστα τις «πράξεις βίας κατά της ιδιωτικής περιουσίας» και κάνοντας λόγο για οργανωμένη παραπληροφόρηση του κοινού.
Η οργισμένη αντίδραση της Αθήνας και το «καρφί» για την Ε.Ε.
Η είδηση για τον τραυματισμό του Έλληνα πολίτη έθεσε σε άμεση κινητοποίηση την ελληνική διπλωματία. Την Κυριακή (31/05), το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών εξέδωσε μια ιδιαίτερα αυστηρή ανακοίνωση, ενώ η ελληνική πρεσβεία στα Τίρανα προχώρησε σε επίσημα διαβήματα και παραστάσεις διαμαρτυρίας προς την αλβανική κυβέρνηση, ζητώντας πλήρη διαλεύκανση και απόδοση ευθυνών.
Παράλληλα, η Αθήνα έστειλε ένα σαφές και ηχηρό μήνυμα προς τα Τίρανα, συνδέοντας άμεσα τα γεγονότα με την ευρωπαϊκή προοπτική της Αλβανίας:
- Απόσπασμα ανακοίνωσης ΥΠΕΞ: «Υπογραμμίζουμε την ανάγκη πλήρους τήρησης του κράτους δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των δικαιωμάτων και των περιουσιών των μελών της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας, καθώς και τη σημασία αποτελεσματικής προστασίας προστατευόμενων περιβαλλοντικών περιοχών, στο πλαίσιο ευθυγράμμισης με το ευρωπαϊκό κεκτημένο, η συμμόρφωση προς το οποίο αποτελεί προϋπόθεση για την πρόοδο της ενταξιακής διαδικασίας».
Στην ίδια ανακοίνωση σημειώνεται ότι η ελληνική πλευρά «καταγράφει την πρώτη ανταπόκριση των αλβανικών Αρχών» σχετικά με την έναρξη των ερευνών για το συμβάν.
???????? Update: Protests escalated in the Zvernec area.
— kos_data (@kos_data) May 30, 2026
According to protesters, private security personnel "kidnapped" a protester and used pepper spray against protesters and Albanian police.
The protest was attended by the leader of Albania's left-wing Bashke party. https://t.co/akrM39ghpK pic.twitter.com/kwJZ3hrthw